[nthach]

Khiêu vũ với Hitler bên bờ vực thẳm.
Olga Dmitrieva – Russia Now
Phỏng vấn: Nhân lần thứ 70 hiệp ước Molotov-Ribbentrop


Mùa đông năm 1941. Quân đội Xô Viết phản công quân xâm lược Đức


Bảy mươi năm trước, tất cả sự sống trên toàn thế giới bị nhấn chìm trong vực sâu thăm thẳm. Thế chiến thứ hai trợn hai tròng mắt đỏ ngầu đầy máu của mình, làm cho toàn bộ những cuộc chiến tranh ở trên toàn cầu trước đó trở nên bé nhỏ và thấp kém đến vô cùng, và nó đã đưa ra nhiều câu hỏi mà đến nay vẫn chưa có câu trả lời thỏa mãn. Một lý do cơ bản nào ở đằng sau hiệp ước không gây hấn lẫn nhau giữa Xô Viết – Đức đã ký kết? Những bên ký kết đã hy vọng gì về bản thỏa thuận? Chúng tôi đã thảo luận với nhà sử học quân sự Mỹ Albert Axell về những vấn đề chưa thể lý giải này, mời các bạn tham khảo:


Có một lời tuyên bố dai dẳng là, nếu như thỏa thuận không gây hấn giữa Xô Viết – Đức (Hiệp ước Molotov-Ribbentrop) không được ký kết vào tháng 8 năm 1939, thì thế chiến thứ hai sẽ không bao giờ xảy ra và lịch sử thế giới có thế rẽ sang một hướng khác. Ông có tin đó là sử thật không?

Không, tất nhiên là không. Kế hoạch của Hitler đã được thiết lập để mở một cuộc chiến tranh với Balan vào ngày 1 tháng 9. Một vài sự thật vẫn còn được biết đến rất ít, hoặc chưa rõ ràng, hoặc bị ngập chìm đi trong thời kỳ chiến tranh lạnh. Tuy nhiên, vào một năm trước đó, trong hiệp ước Munich Pháp và Anh đã dâng biếu Tiệp Khắc cho Hitler trên một chiếc đĩa bằng bạc, điều này là một cú sốc khủng khiếp cho Moskva. Cỗ máy chiến tranh của Hitler, lại càng được củng cố thêm phần vững chắc bởi sự tiếp quản một nền công nghiệp quốc phòng mạnh của Tiệp. Một năm sau, cuộc đàm phán để thương lượng một hiệp ước phòng thủ lẫn nhau giữa Xô Viết, Anh, và Pháp ở Moskva bị tan vỡ. Anh và Pháp là hai nước vốn không mặn mà để ký kết hiệp ước này. Trên thực tế, trong tiến trình đàm phán, chính phủ Anh đã bí mật điều đình một thỏa thuận với Hitler có chiều hướng chống lại nước Nga. Những tài liệu bí mật của họ đã được tiết lộ. Trong đó có hai ví dụ: "… đoàn đại biểu sẽ suy sét kỹ càng thời điểm họ sẽ công khai những ý định của Anh-Pháp đối với người Nga… do đó, đoàn đại biểu sẽ từ từ đi đến đàm phán", và "Những chi tiết về trang thiết bị kỹ thuật, để công khai chống lại người Nga ở giai đoạn đầu là chưa thể thực hiện được…"

Trong thời gian đàm phán hiệp ước Munich, ông Vladimir Potemkin, thứ trưởng bộ ngoại giao Liên Xô, đã cảnh báo đại sứ Pháp Robert Coulondre rằng, những quyết định tại Munich sẽ dẫn đến một sự "chia cắt" của đất nước Ba Lan. Coulondre cũng ngay lập tức hiệu ra được ý nghĩa của lời cảnh báo này. Hitler quyết định xâm lược Balan và Nga không phải chỉ là vu vơ. Cuộc chiến tranh thế giới thứ hai, nó đã đứng lẩn khuất ở một góc nào đó từ lâu rồi. Stalin cùng chính phủ của ông đã đồng ý hiệp ước với Hitler, bởi vì họ đã tin chắc rằng, Hitler sẽ nhất định xâm chiếm Balan, cho dù có thương lượng với Moskva hay không. Không có bản hiệp ước đó, nước Nga cũng không có một lợi ích gì, mà còn có thể bị nguy hiểm trầm trọng. Kremlin vẫn luôn cho rằng rằng, không sớm thì muộn Hitler cũng quay sang cắn trả nước Nga. Trong khi đó, Molotov đang có cuộc gặp gỡ với Ribbentrop, sự thù địch nghiêm trọng giữa Nga và Nhật đã xảy ra ở Mông Cổ. Hitler thì kêu gọi Nhật Bản gia nhập đồng minh thân cận.