WDM thân mến,
Rất cám ơn đã đọc và góp ý với bài của mình. Bận quá nên giờ mới viết trả lời được.
Mình không biết là khi hát lên thì hai từ đó có khác nhau lắm không (vì đều cùng "vần trắc = dấu nặng"), nhưng theo mình thì tùy theo người hát thế nào cho thuận thôi, còn ý tứ của nó cũng không khác nhau mấy. Nếu WDM hát được thì cứ sửa hộ mình tùy theo thế nào cảm thấy hợp lý nhất nhé.
Đúng là bài này cũng khó hát nữa, ngay cả bằng tiếng Nga, vì giai điệu của nó có những câu rất đều đều. Mình thì lại thấy "không ổn" nhất trong khi hát lại là câu "Tốt hơn hãy hiểu và tha thứ" cơ.
Thường khi dịch bài hát, người ta đều dựa vào vần "bằng, trắc" để chọn từ cho thích hợp. Tuy nhiên, tiếng Việt mình có nhiều dấu quá. "Vần bằng" của tiếng Việt hoặc không có dấu, hoặc có dấu huyền, còn "vần trắc" lại nhiều dấu hơn. Mà mỗi từ, khác dấu một cái là đã khác nghĩa, hát cũng khác đi rồi (tiếng "Tây" thì "thoải mái", không bị ràng buộc như vậy). Nhiều bài hát Việt, do người Việt mình sáng tác (viết cả lời lẫn nhạc) đàng hoàng mà đôi chỗ hát lên cũng bị "lơ lớ" vì phụ thuộc vào ca từ.
Mình có để ý một số ca sĩ hát rất chú ý đến "tròn vành, rõ chữ"-mình rất thích. Nhưng cũng có ca sĩ khác hát chính bài đó thì nghe lại không được như vậy.
Một yếu tố nữa ảnh hưởng đến việc tìm từ cho bài hát dịch là giai điệu của chính bài hát đó. Nếu các nốt nhạc mà cứ "đều đều" nhau về cao độ thì sẽ rất khó dịch (tìm từ) (Mình xin bác TLV bản nhạc "Последний бой" mà mấy tháng nay chưa dịch được chính vì lý do này).
Một bài hát, nhất là bài hát dịch, nếu được "tôi luyện" qua nhiều lần hát và do nhiều người hát góp ý thì càng có thể sửa được những câu chữ, ca từ còn "gồ ghề" (thí dụ như câu "Nói đi em ta nghe đừng thôi nữa" trong bài "Ивушка" qua bao năm, bao người hát rồi mà vẫn chưa sửa được!)
Thực ra, nếu chỉ lấy ý đề "phóng tác" sát với nhạc thì dễ hơn nhiều là "dịch" bám theo ý của bài.
Mình mong WDM và mọi người tiếp tục "dùng thử" và góp ý để sao cho "sản phẩm" của NNN chúng ta ngày càng được hoàn thiện.
|