Thật ra bài này Nina đã gửi hôm trước, nhưng bị mất vì gửi sau 0 giờ ngày 6/9
. Vốn là trao đổi ý kiến với bác ***, tuy nhiên Nina nghĩ là trả lời trên diễn đàn cũng được - biết đâu còn có ai khác quan tâm...
Trích:
|
*** viết
Về cả hai câu này, *** không nghi ngờ gì về ngữ nghĩa mà Nina đã dịch. Tuy nhiên, *** muốn góp ý một chút về hình thức thể hiện như sau:
1) Câu đầu: “Ăn đi con, bú vú mẹ cho ngoan!” *** thấy dùng động từ “bú” là đủ, còn “bú vú mẹ”, hoặc “bú sữa mẹ” đều thừa và chưa đạt nhã. Ví dụ: “Ăn đi con, bú nữa đi con” là hoàn toàn đủ ý. Tất nhiên về tu từ có thể thêm bớt chữ, nhưng không nên dùng cụm từ “bú vú mẹ”.
2) Câu 2: “Lớn lên chịu thương, chịu nhẫn nhục, gian nan!" Câu này cũng hoàn toàn đúng nghĩa. Tuy nhiên về tình cảm, *** thấy người mẹ khuyên con “chịu nhẫn nhục” nghe có vẻ không đành lòng, thấy đăng đắng trong họng thế nào ấy. Liệu có thể thay bằng chữ “cam phận” hay từ nào khác, vẫn ý đó, nhưng nhẹ nhàng hơn chăng?
Vài ý kiến rất nhỏ, mong Nina cân nhắc thêm. Nhưng dù sao thì bài dịch mới đã như một bức tranh đẹp. *** thấy rất hài lòng khi ngắm nghía.
|
Trước hết, Nina xin cám ơn bác *** đã quan tâm đến bản dịch bài thơ này, và Nina cũng rất cám ơn các ý kiến của bác.
Mặc dù ... cảm nhận của Nina đối với bài thơ (ngắn) này của Blok thì hơi khác bác *** một chút. Tất nhiên là cảm nhận cá nhân của Nina, có thể đúng một ít, có thể sai một ít, cũng có thể sai rất nhiều... Xin chia sẻ với mọi người, và rất mong được mọi người góp ý...
- Lời người mẹ trong ngôi nhà gỗ - theo ý Nina, những lời này bộc lộ nỗi đau buồn của người mẹ (мать над сыном тужит). Và người mẹ ở đây đau buồn vì trời đất xung quanh thê lương (đồng ruộng hoang vắng, diều hâu lượn từng vòng), và đứa con thì lại không ăn được, không chịu ăn (vì yếu mệt?). Cách hiểu này cũng phù hợp với đoạn sau (Доколе матери тужить? Доколе коршуну кружить). Chính vì vậy Nina mới chọn phương án "bú vú sữa đi con", hầu tìm cách nói rõ hơn hoàn cảnh này
- Cũng trong lời người mẹ nói với con, câu thứ hai. Theo Nina hiểu, câu này chứa đựng ... tư tưởng nhẫn nhịn, chịu đựng của Thiên Chúa giáo nói chung và của Blok nói riêng. Mệnh lệnh thức покорствуй chính là cái ý này - nhẫn nhịn, chịu đựng trước những khổ đau của cuộc đời (và tin tưởng vào nước Chúa, vv). Còn cụm từ "крест неси" càng làm rõ hơn ý này - các bác có thể thấy trong Tân Ước, Jesus đã rất nhiều lần nhắc đến cây thập tự với nghĩa đó.
Tuy nhiên, có thể là do hoàn cảnh hết sức thê lương (năm 1916, tức là đang trong thời kỳ Thế chiến I), nên tư tưởng nhẫn nhịn của Blok cũng có phần mệt mỏi chăng, nên mới có 2 câu cuối không theo tinh thần nhẫn nhịn lắm
Đó là suy nghĩ và cách hiểu của Nina, có thể đúng, cũng có thể sai. Mong được các bác góp ý để hiểu đúng hơn nhà thơ vốn rất phức tạp này...