Bác này có lẽ là người quen của bác O.T
Về sự cố tại Nhà máy lọc dầu Dung Quất
Một người làm việc ở Dự án Dung Quất (xin không nêu tên)
Hôm qua tình cờ nghe một người bạn nói là trên mạng bauxite có vài bài viết về vụ Nhà máy lọc dầu Dung Quất ngừng hoạt động, không ngờ vụ việc này được bàn tán xôn xao như vậy. Điều đó chứng tỏ dư luận rất quan tâm đến dự án trọng điểm này. Là “người trong cuộc”, tuy không trực tiếp làm việc trong cụm phân xưởng Cracking xúc tác dạng tầng sôi (RFCC), nơi có cái van bị hỏng một số chi tiết do bị mài mòn, tôi rất vui vì điều này. Nhân đây cũng xin trao đổi với các ông Nguyễn Chí Công, Lê Quốc Trinh theo tôi là những “người ngoài cuộc” (tức là không trực tiếp làm việc ở dự án này).
Trước hết xin nói cho rõ, cái van bị hỏng không phải là một cái van thông thường dùng để cô lập hay điều chỉnh lưu lượng của dòng dầu, khí hay lưu chất khác. Nó là một bộ phận rất quan trọng của cụm tái sinh xúc tác thuộc phân xưởng RFCC. Chiếc van này có nhiệm vụ điều chỉnh lưu lượng xúc tác (dạng bột) vận chuyển từ tầng tái sinh thứ nhất (First Regenerator) lên tầng tái sinh thứ 2 (Second Regenerator) bằng dòng khí nâng. Nó làm việc ở nhiệt độ rất cao (khoảng 650 độ C) và trong điều kiện chịu mài mòn rất lớn.
Cụm phân xưởng RFCC do Axens cung cấp bản quyền công nghệ. Axens được thành lập từ bộ phận công nghiệp của Viện dầu khí Pháp–IFP sát nhập với Pro-catalyse vào khoảng năm 2001. Axens là một nhà cung cấp bản quyền khá nổi tiếng và họ cũng đã bán bản quyền vài phân xưởng tương tự.
Khâu thiết kế chi tiết và lắp đặt do JGC đảm nhiệm. JGC là nhà thầu Nhật Bản mà trong nghành dầu khí ai cũng rõ, họ cũng đã xây dựng vài phân xưởng tương tự.
Chiếc van này do một công ty Ý cung cấp (thú thực là tôi chưa biết gì về công ty này).
Lược qua những chi tiết này để thấy rằng phân xưởng này được thiết kế và lắp đặt bởi những nhà thầu có uy tín và kinh nghiệm chứ không phải loại “tay mơ”.
Việc kiểm tra chiếc van này từ khi xuất xưởng đến lúc đưa vào vận hành mà ông N.C. Công đã trình bày, cũng xin trao đổi như sau:
– Tại xưởng chế tạo: Nó được thử thủy lực và có thể vài phép thử khác mà tôi không rõ lắm trước khi xuất xưởng (tôi không phải là chuyên gia về chế tạo van). Nhưng phép thử thủy lực chẳng nói lên được điều gì về khả năng chịu mài mòn. Xin nhắc lại là chiếc van này làm việc ở áp suất thấp nhưng nhiệt độ rất cao và chịu mài mòn rất lớn.
– Tại công trường: Cũng như các thiết bị lắp đặt trọn gói khác, không ai thử áp lực lại một lần nữa tại công trường. Điều này thì ai làm trong các dự án xây dựng dầu khí đều rõ.
– Trước khi đưa vào sử dụng: Trong gian đoạn pre-commissioning, người ta chỉ kiểm tra xem nó đóng mở đúng không khi nhận được lệnh từ phòng điều khiển. Việc này gọi là loop check. Rồi kiểm tra xem nó có đóng (hay mở) không khi nhận được tín hiệu đóng (mở) khẩn cấp (thông thường ESD system). Việc này gọi là functional test.
Cái “commissioning test” mà ông N.C.Công đề cập rất chung chung và xa lạ đối với chúng tôi. Thậm chí là buồn cười nữa, có thể ông lấy ở một sách vở nào đó.
Tất cả những phép thử/kiểm tra nêu trên là thông thường đối với một thiết bị như vậy ở tất cả các dự án. Tôi tin là ở dự án này, chiếc van này cũng đã được thử và kiểm tra như thế.
Theo quan điểm của tôi, chiếc van này là một thiết bị quan trọng, chế tạo hay thậm chí sửa chữa nó cũng không phải là chuyện đơn giản. Hôm qua nó được tháo ra đưa vào xưởng sửa chữa. Các chuyên gia của Nhà cung cấp thiết bị đã được mời đến. Hôm nay, vẫn chưa có đánh giá cuối cùng sẽ mất bao lâu để sửa chữa nó.
Nhân đây cũng xin kể thêm một chuyện. Cách đây hơn một năm, chúng tôi cần gấp mấy con bu-lông bằng vật liệu B16 theo tiêu chuẩn ASTM (chịu được nhiệt độ trên 500 độ C, áp suất 60 barg) cho cụm Nồi hơi cũng thuộc dự án này. Những con bu-lông này chỉ dùng lắp tạm vào một cái van dùng trong quá trình thổi hơi làm sạch hệ thống ống hơi (steam blowing). Tôi đã hỏi tìm rất nhiều chỗ ở Việt nam, nhưng không có, cuối cùng phải mua từ Singapore bỏ máy bay về VN.
Nếu ông N.C.Công biết rằng ai ở Việt Nam có thể sửa chữa cái van này một cách nhanh chóng, hãy giới thiệu với Ban Quản lý Dự án Nhà máy lọc dầu Dung Quất hoặc Tổ hợp Technip. Cá nhân tôi sẵn lòng giới thiệu với những người có trách nhiệm cũng như cung cấp các tài liệu kỹ thuật cần thiết. Tôi nghĩ đấy là cách đóng góp thiết thực cho đất nước thay vì nói nhiều trên những diễn đàn như thế này.
Với hơn 9 năm kinh nghiệm làm việc cho các dự án dầu khí cả trong và ngoài nước, tôi cho rằng sự cố này chỉ đơn thuần là một sự cố kỹ thuật chẳng ai mong muốn. Nó có thể xảy ra bất cứ lúc nào trông quá trình chạy thử một nhà máy lọc dầu như thế này. Cả chủ đầu tư và nhà thầu điều thiệt hại và đang nổ lực để khắc phục. Xin đừng quy chụp “một ý nghĩa chính trị nào” cho nó cả.
Với những “người ngoài cuộc”, nếu cần biết nên chịu khó tìm hiểu một chút thông tin cụ thể. (Tôi biết việc này cũng đòi hỏi rất nhiều tâm huyết). Không nên suy đoán rồi kết luận lung tung, vì như vậy có thể làm rối loạn dư luận. Tôi cũng như những người làm việc trực tiếp có chút tâm huyết cho dự án này sẽ cảm thấy rất buồn về điều này.
|