[USY]

Thông điệp của tổng thống Nga về Ngân sách liên bang.
Ngày 25/5 tổng thống Nga Medvedev đã trình bày Thông điệp về ngân sách liên bang trước chính phủ và lãnh đạo hai viện Quốc hội Nga. Thông điệp trước toàn thể quốc hội sẽ được ông Medvedev trình bày vào mùa thu như mọi năm.
Trong thông điệp về ngân sách có nêu rõ mức thâm hụt ngân sách Nga năm 2009 ít nhất sẽ là 7% - “theo kịch bản lạc quan nhất”. (Các chuyên gia dự báo thâm hụt ngân sách Nga năm này là 8-12%). Cần lưu ý rằng Bộ phát triển kinh tế Nga đầu năm chỉ dự báo con số này khoảng trên 2%, sau đó điều chỉnh lên mức 4-8% do kết quả quý I-2009 chỉ số này lên đến 9,5% so với cùng kỳ năm trước. Khi tổng thống nêu con số “ít nhất 7% trong năm 2009”, ắt hẳn Bộ phát triển kinh tế Nga cùng chính phủ sẽ phải nghiên cứu cụ thể và điều chỉnh một lần nữa dự báo chính thức của mình.
Ông Medvedev đánh giá ảnh hưởng của khủng hoảng kinh tế toàn cầu đối với Nga trầm trọng hơn mức dự đoán ban đầu.
Trong 10 luận điểm, cũng là 10 nhiệm vụ tổng thống đặt ra cho chính phủ của ông Putin có việc giảm mức thâm hụt ngân sách, tiết kiệm gắt gao chi phí nhà nước đồng thời nâng cao hiệu quả chi phí đó, trợ giúp xã hội theo đối tượng, và nhà nước chỉ hỗ trợ các xí nghiệp trong điều kiện xí nghiệp đó hiện đại hóa sản xuất.
Đại diện khối doanh nghiệp đã có đánh giá ngay về thông điệp này, trong bối cảnh công tác tổ chức Diễn đàn kinh tế thế giới thường niên tại Xanh Pêtécbua (4-6/06) đã gần như hoàn tất.
Thông điệp của ông Medvedev được giải nghĩa là sẽ không có những khoản trợ cấp hay biện pháp chống khủng hoảng mới, mà thay vào đó là tăng cường quản lý chặt chẽ hơn. Theo đánh giá của ông Oleg Viughin chủ tịch ban giám đốc MDM-Bank, điều đó có nghĩa là “Các vị đừng có xin thêm tiền từ nhà nước, kể trợ cấp cho các xí nghiệp đang khó khăn hay khoản cấp phát bổ sung cho hệ thống ngân hàng”. Ông Viughin đánh giá các khoản trợ cấp chỉ phát huy tác dụng, ngăn chặn suy thoái sản xuất khi khủng hoảng diễn ra trong thời gian ngắn. Còn trong trường hợp khủng hoảng kéo dài thì khoản cứu trợ cũng không giúp gì được, và chỉ có lớp lãnh đạo quản lý với tư duy mới, biết cách làm việc trong điều kiện khủng hoảng mới có thể giúp các đơn vị thoát khỏi suy thoái. Điều đó cũng có nghĩa là Nga lựa chọn phương pháp “bảo thủ” để xây dựng ngân sách 3 năm tới 2010-2012 – chi phí ngân sách cho cả 3 năm đó có thể được cắt giảm tới mức tương đương chi phí cho năm 2009.
Chủ trương trợ giúp xã hội theo đối tượng cũng được các chuyên giá đánh giá tốt. Tuy nhiên, họ cũng lo ngại những cam kết tăng hỗ trợ xã hội của chính phủ Nga là “quá sức” – Họ coi đó là “phương pháp cũ, không cho kết quả tốt đẹp, thậm chí nguy hiểm”.
Phó thủ tướng Nga A. Giukôv ngày 25/5 tuyên bố sẽ không có làn sóng khủng hoảng và leo thang thất nghiệp thứ hai, nhưng các chuyên gia kinh tế lại có ý kiến trái lại. Phần lớn những chuyên viên tham gia cuộc họp ngày 25/5 của câu lạc bộ “Giám định khủng hoảng” được tổ chức nhân sự kiện Diễn đàn kinh tế quốc tế Xanh Pêtecbua diễn ra ngày 6-7/6 cho rằng “làn sóng thứ hai” có nhiều khả năng sẽ tái diễn. Việc bơm tiền cứu trợ cho nền kinh tế chỉ là giải pháp tình thế, tuy kiềm chế giảm phát, song không loại trừ được nguyên nhân sâu xa của khủng hoảng. Ở Nga việc này có thể làm nhu cầu tiêu dùng bị co lại, trở nên phản tác dụng, vì sự tăng trưởng kinh tế một phần nhờ vào sự năng động và tăng trưởng của thị trường tiêu dùng nội địa. Bên cạnh đó các nhà đầu tư sẽ không đầu tư vốn cho đến khi nào xác định rõ những ngành nào nhu cầu sẽ hồi phục trước tiên, các ngân hàng cũng e dè khi cấp tín dụng cho khu vực kinh tế thực. Tăng trưởng sản xuất công nghiệp của Nga sau đợt suy thoái trầm trọng cuối 2008, tới tháng 2 năm 2009 đã ngừng giảm phát, bắt đầu tăng trưởng, trong tháng 3 xu thế này vẫn ổn định, tuy nhiên trong tháng 4 lại giảm 1,5% so với tháng 3 (không tính yếu tố mùa vụ).
Đối với khối ngân hàng, nguy cơ rủi ro lớn nhất chính là tình trạng nợ quá hạn đang gia tăng, “có thể lên tới mức 20% tính đến cuối năm”. Thông điệp của tổng thống về việc sẽ không có các khoản cứu trợ mới làm các ngân hàng lo ngại, khi với tình trạng nợ quá hạn “leo thang” như hiện nay thi các ngân hàng chắc chắn sẽ gặp khó nay mai.
Theo lời ông Medvedev, chiến lược “thắt lưng buộc bụng”, cắt giảm chi tiêu công sẽ còn được Nga áp dụng cho 3 năm tới, đặc biệt trách nhiệm đảm bảo chi tiêu hiệu quả của các cấp các ngành được đề cao. Dịch vụ công cũng cần chú trọng hơn nữa, trước hết là nâng cao chất lượng. – ông Medvedev nói.
Về thuế, tổng thống Nga ủng hộ phương pháp khuyến khích thuế đối với các xí nghiệp phát triển kinh doanh và áp dụng công nghệ tiên tiến. Ông Medvedev kêu gọi nghiên cứu để xác định mức thuế phù hợp, không gây ảnh hưởng tiêu cực cho người nộp thuế, giảm đóng góp bảo hiểm lương hưu và bảo hiểm y tế.
Từ 2010 thuế xã hội thống nhất sẽ thay thế cho 3 khoảng trích nộp đóng góp bảo hiểm xã hội, lương hưu và y tế, và khoản thuế xã hội thống nhất này cũng sẽ tương đương mức hiện nay là 26%. Tuy nhiên thay vì tính thuế 3 cấp như hiện nay thì sẽ chỉ tính thuế 2 cấp, thí dụ: lương ở mức dưới 415 nghìn rúp/năm sẽ đóng thuế 26%, dưới 415 nghìn rúp – 0%. Như vậy từ năm 2011 mức đóng góp chung sẽ tăng tới 34%. (tương đương 800-850 tỷ rúp). Bộ Tài chính cho rằng cho thể đưa ra những giải pháp khắc phục, trong đó có giải pháp hạ thuế lợi tức từ 24% xuống còn mức 20% kể từ 2009.
Tổng thống Nga cam đoan sẽ tiếp tục trợ giúp, nâng cao mức sống cho người về hưu: “Tới năm 2010 tiền lương hưu sẽ vượt mức 8 nghìn rúp/tháng”.
Ông Medvedev cũng “nhắc nhở” các công ty, (đặc biệt là các công ty có phần vốn góp của nhà nước) không nên chú ý đến lương thưởng của lãnh đạo mà coi nhẹ cổ tức trả cho các cổ đông – cần phải duy trì tính hấp dẫn của công ty đối với các nhà đầu tư. (Trong những năm gần đây có 3 công ty có vốn nhà nước đã phát hành cổ phiếu: Rosneft, Ngân hàng Tiết kiêm và VTB).
Ông Medvedev nêu rõ: “Trong thời kỳ khủng hoảng điều quan trọng là thống nhất ý chí thực hiện nhiệm vụ chống khủng hoảng, để không bỏ lỡ khả năng tạo đà tăng trưởng kinh tế. Tổng thống Nga nhấn mạnh ổn dịnh là điều kiện cơ bản để phát triển kinh tế. Do vậy nên ông đã căn cứ vào những đánh giá “bảo thủ” nhất về giá dầu để đưa ra dự báo của mình. Ông nói: “Tất nhiên giá dầu có thể cao hơn, khi đó tình hình sẽ tốt hơn, song chúng ta không được mạo hiểm với việc thực thi nghĩa vụ của mình”.
Nga có thể huy động vốn vay để bảo toàn Quỹ dự trữ và Quý phúc lợi xã hội, trước hết là huy động ở thị trường trong nước, còn sau này khi tình hình ổn định mới xem xét đến vấn đề huy động vốn nước ngoài.
Bộ trưởng Tài chính Kudrin đánh giá Quỹ dự trữ có thể hoạt động tăng trưởng trở lại vào năm 2011. Sau khi tổng thống Nga trình bày Thông điệp ngân sách, thủ tướng Putin trong lời phát biểu đã giao cho chính phủ khẩn trương tìm giải pháp thực hiện nhiệm vụ tổng thống đã nêu trong thông điệp. Đồng thời ông Putin nêu rõ: “cần tiếp tục hoàn thiện chính sách quản lý thuế, xóa bỏ “sơ đồ” trốn thuế mà tất cả đều biết, tăng cường kiểm trả vận dụng giá chuyển đổi, đóng cửa những offshore được dựng nên chủ yếu là để trốn thuế. Nhưng biện pháp này đòi hỏi có thời gian chứ không thể thực hiện trong “một sớm một chiều”.
10 nhiệm vụ đặt ra cho Chính phủ Nga trong Thông điệp ngân sách liên bang của ông Medvedev:
1. Thực hiện nghĩa vụ cam kết xã hội, thực hiện hỗ trợ theo đúng đối tượng.
2. Triệt để giảm thâm hụt ngân sách và tăng mức dự trữ ở các khoản không phân bổ để đối phó với sự thay đổi tình hình nếu xảy ra.
3. Chuyển sang chế độ tiết kiệm gắt gao kinh phí ngân sách;
4. Tìm con đường tối ưu để trợ giúp khu vực kinh tế thực và hệ thống ngân hàng.
5. Nâng cao chất lượng dịch vụ công, trong đó kể cả trong khuôn khổ các dự án ưu tiên của nhà nước.
6. Hoàn thiện cơ chế đơn hàng nhà nước để khuyến khích người sản xuất;
7. Xác định chính sách thuế hợp lý.
8. Nâng cao trách nhiệm của chính quyền các cấp trong việc chi ngân sách.
9. Hoàn thiện xây dựng hệ thống hỗ trợ hưu trí ổn định, cân bằng.
10. Triển khai xây dựng hệ thống hỗ trợ người tàn tập theo Công ước quốc tế về quyền con người.

(Tổng hợp theo báo chí và trang web chính phủ Nga)