Thời gian qua, Tuntin đã tìm được một số sách in bằng tiếng Pháp và bằng chữ Quốc ngữ tiếng Việt khoảng cuối thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20.
Trong đó có cuốn:
“Les chants et les traditions populaires des Annamites”, tạm dịch
“Những bài hát và truyền thống dân gian của người Annam” tác giả là G. Dumoutier in tại Nhà Xuất bản E. Leroux, Paris, năm 1890. 215 p. incl. plates. Port. 17cm.
Xin xem các hình ảnh cuốn “Les chants et les traditions populaires des Annamites”:
Về tác giả G. Dumoutier:
Gustave-Emile Dumoutier sinh ở Courpalay, près Coulommiers (Seine-et-Marne) ngày 3-6-1850, và mất ở Đồ Sơn (Bắc Việt) ngày 2-8-1904.
Thoạt tiên ông theo học về Nhân Loại Học Thời Tiền Sử, sau, với tư cách học viên dự thính, ông đã học trong ba năm về ngôn ngữ và lịch sử Trung Hoa tại trường Ngôn Ngữ Đông Phương.
Tháng giêng năm 1886, ông tháp tùng Toàn quyền Paul Bert tới Bắc Kỳ và làm thông ngôn tiếng Việt và tiếng Hoa cho Phủ Toàn Quyền.
Tại đây ông được giao nhiệm vụ tổ chức Nha Học Chính. Là một người hết sức họat động, tháo vát, một năm sau ngày tới Việt Nam ông đã tổ chức được một Trường Thông Ngôn, chín trường tiểu học cho nam sinh, và bốn trường tiểu học cho nữ sinh. Sau đó ông được giao chức vụ Giám đốc Nha Học Chính Trung Kỳ và Bắc Kỳ.
Ông là tác giả của gần 60 tác phẩm gồm một số sách rất giá trị như các cuốn:
Lễ Tang của người Việt Nam (Le rituel Funéraire des Annamites),
Các Ngôi Chùa ở Hà Nội (Les pagodes de Hanoi),
Nghiên cứu về Khảo Cổ Học và Minh Văn Học tại chùa Trấn Vũ (Le grand Bouddha de Hanoi),
Tiểu luận về người Bắc Kỳ (Essai sur les Tonkinois),
Chùa Hai Bà (Le temple des deux Dames) vv…
và trên 50 bài khảo cứu đăng trong các báo nghiên cứu vào thời đó. Ông quan tâm nhiều tới lãnh vực tôn giáo (Phật giáo) và lãnh vực tâm linh khi viết những bài nghiên cứu thật tỉ mỉ về đủ lọai bùa phép, về các thầy phù thủy, thầy pháp vv…
Sự liên quan giữa cuốn sách “Les chants et les traditions populaires des Annamites” và chủ đề của topic này:
Cuốn sách đã ghi lại nhiều bản dân ca của Annam mà G. Dumoutier đã dày công sưu tập và dịch ra tiếng Pháp để truyền bá ở Paris, trong đó có 3 bài sau đây gợi cho chúng ta sự liên tưởng tới 3 bài thơ của Николай Степанович Гумилев in trong tập “Фарфоровый павильон” năm 1918, phần “Индокитай”.
Xin trích dẫn ở sau đây:
Le Ciel est immense et pur,
La lune répand ses clartés,
Les bammous se balancent sous la brise,
L’air est fraig et parfumé:
La famille est heureuse et joyeuse,
Les parents sont assis parmi les fleurs du jardin
Buvant du thé, fredonnant des vers.
La maison est remplie d’un bruit de voix:
Ce sont les enfants qui étudient
Et le dernier né qui appelle sa nourrice.
Ce lui qui peut ainsi vivre en famille
A le bonheur parfait sur la terre;
Les richesses et la gloire ne sont rien pour lui.
Sa vie s’écoule doucement,
En songeant que ses enfants lui survivront.
Аннам
Месяц стоит посредине
Дивно-огромного неба,
Ветер в бамбуковой чаще,
Благоухающий воздух,
Благословенна семья.
Старшие в роще за чаем,
Пьют и стихи повторяют,
Из дому слышно гуденье,
Там занимаются дети,
Новорожденный кричит.
Тот, кто живет этой жизнью,
Полное знает блаженство.
Что ему деньги и слава,
Если он верит, что детям
Должно его пережить?
Les filles aiment les piastres
A figure d’oiseau,
Elles quittent leurs parents
Pour suivre les français.
Девушки
Нравятся девушкам рупии
С изображением птицы,
Они покидают родителей,
Чтобы идти за французами.
Le crapeau a les lèvres rouges,
C’est que le crapaud a mâché du bétel.
Qu’elle vienne celle qui veut épouser mon père,
Mon père l’accueillera doucement
Avec de belles paroles et sans la frapper,
Mais ma mère lui crèvera les yeux
Et lui sortira les entrailles du ventre.
Детская песенка
Что это так красен рот у жабы,
Не жевала ль эта жаба бетель?
Пусть скорей приходит та, что хочет
Моего отца женой стать милой!
Мой отец ее приветно встретит,
Рисом угостит и не ударит,
Только мать моя глаза ей вырвет,
Вырвет внутренности из брюха.
Xin gửi các bác thành viên diễn đàn NNN link để download cuốn sách quý này nhằm sử dụng lâu dài.
Les chants et les traditions populaires des Annamites / G. Dumoutier (1890)
http://www.archive.org/download/lesc...lest00dumogoog
Còn 2 bài thơ còn lại cũng trong phần “Индокитай” thì Tuntin không biết tiếng Lào, nên không dám lạm bàn.