[weekdaysman]

XII

Tuyết rơi gần như ngay trước kỳ nghỉ, tuyết ngừng rồi lại rơi, ngừng rồi lại rơi và phủ đầy thành phố. Cửa sổ trong nhà trở nên khó mở. Trên các vỉa hè, người ta xẻ những đường rãnh. Đường phố được nâng cao hơn. Tuyết vẫn rơi, bao phủ cả sông lẫn núi, và chỉ có một chỗ, trên sân trường, nơi những đôi chân trẻ con thường giẫm lên, là tuyết không thể làm gì được. Ở đó, tuyết ép sát vào mặt đất, đặc quá và phẳng lì, có thể dùng để nặn gì cũng được.
Đã mấy ngày liền Ta-nhi-a đắp một chú người tuyết trong giờ ra chơi.
Hôm nay em đã đắp xong. Các cậu bé giúp việc cho em khiêng cái thang ra hàng rào, đặt xô nước sang một bên, còn Ta-nhi-a đi xa ra một phía để ngắm công trình của mình.
Đó là một người lính gác đội mũ sắt có đôi vai rộng như đôi vai cha em và có phong thái của ông. Có vẻ như là người lính ấy đứng ở nơi cùng trời cuối đất, tì vai vào súng và đưa mắt về phía xa, trước mắt anh trải ra mặt biển tối sẫm. Tất nhiên là không có biển nào cả. Nhưng ấn tượng gây sống động đến nỗi phút đầu tiên bọn trẻ im bặt. Sau đó bọn con trai lớn hơn bí mật vây quanh Ta-nhi-a rồi nhất loạt nâng cô bé lên với những tiếng reo hò. Các cô bé không bị đụng đến cũng thét lên. Nhưng Ta-nhi-a thì không thét lên một tiếng nào. Em chỉ bối rối vì quả tình người lính gác thật là đẹp. Vậy mà chính em cũng không nghĩ ra là phải làm như thế nào. Em chỉ chộp lấy ý nghĩ của mình, giữ chặt lấy nó, không thả nó ra khỏi những ngón tay một khi chưa gắn xong khẩu súng vào người lính và phủ lên anh ta một tảng băng sáng loáng. Và bây giờ những ngón tay em tê buốt lại vì nước và tuyết. Em đút ngón tay vào miệng để sưởi.
Cô-li-a đứng ở một góc, cậu không bước một bước nào về phía Ta-nhi-a.
Bị những tiếng reo hò của bọn trẻ lôi cuốn, cô A-lêch-xan-đra I-va-nốp-na cũng đi ra sân, không mặc áo khoác, và đứng trước người lính gác bằng tuyết. Cô rất ngạc nhiên về vẻ đẹp của người tuyết ấy.
Những sợi len mỏng mảnh trên chiếc áo đen của cô giáo phủ đầy những hạt tuyết nhỏ đóng băng, ngôi sao đỏ thắm trên ngực cô bị mờ đi, nhưng cô vẫn đứng suy nghĩ về tuổi thơ của mình. Có một thời, chính cô cũng đã từng nặn những hình người tuyết. Có một người tuyết cô nhớ mãi. Đó là một mụ phù thuỷ bằng tuyết đứng ở góc sân. Ban đêm, khi ánh trăng tràn ngập cả khoảng sân, cả những bức tường gạch và cả những thùng rác, nhìn mụ ta thật đáng sợ. Cái đầu tròn phình to của mụ với một cục than đen thay vào chỗ cái mồm được bao phủ một vòng hào quang. Và một lần vào buổi tối khi nhìn mụ ta qua cửa sổ, cô đã hoảng sợ và khóc oà lên. Không ai biết vì sao cô khóc cả. Còn cô thì không sao ngủ được. Suốt đêm dưới ánh trăng, cô có cảm giác là mụ phù thuỷ bằng tuyết này giống như một chuyện bịa đặt của các thần linh nào đó ở dưới lòng đất.
Giờ đây, sau hai mươi năm, cô giáo sợ hãi ngoảnh lại nhìn: có hay không có mụ phù thuỷ ấy? Không, cô không nhìn thấy mụ ta. Ở đó có cả những người tuyết khác, tuy không được đẹp như người lính gác này, nhưng vẫn là những chiến sỹ, những anh hùng, thậm chí là những tráng sỹ trên lưng ngựa - những tưởng tượng ngây thơ và cao đẹp có mặt ở tất cả các góc sân.
- Em đã đắp người lính gác này đấy à? – cô hỏi Ta-nhi-a.
Ta-nhi-a gật đầu và rút ngón tay ra khỏi miệng.
- Cô lạnh rồi, cô A-lêch-xan-đra I-va-nốp-na ạ, - cô bé nói – ngôi sao của cô bị mờ hết rồi đấy. Em có thể sờ vào nó được không ạ?
Ta-nhi-a chìa tay ra, lấy ngón tay cọ vào ngôi sao nhỏ và ngôi sao lại sáng lên.
- Em có muốn cô tặng nó cho em vì em đã đắp một người lính đẹp đến thế này không? – cô giáo nói.
Ta-nhi-a sợ hãi giữ ngôi sao lại:
- Không nên cô ạ. Cô đừng làm thế, cô A-lêch-xan-đra I-va-nốp-na. Chúng em nhớ cô bao giờ cũng đeo ngôi sao này. Không nên lấy nó đi.
Và Ta-nhi-a bỏ chạy ra cổng, nơi Phin-ca đang đứng giơ tay vẫy em.
Cô giáo nhẹ nhàng bước về phía bậc thềm, vừa đi cô vừa nghĩ về Ta-nhi-a: cô thường bắt gặp em trong thời gian qua, vừa buồn buồn, vừa lơ đãng, vậy mà mỗi cử chỉ vẫn tràn đầy vẻ đẹp. Có lẽ quả thật hơi thở nhè nhẹ của tình yêu đã lướt qua gương mặt cô bé?
“Ồ, thật ra điều đó có gì lạ đâu – cô giáo mỉm cười nghĩ. – Nhưng cô bé đang say sưa nhai cái gì ở đằng kia thế nhỉ? Hay là bọn chúng lại kiếm được cái nhựa xê-ra đáng ghét ấy ở chỗ ông già Trung Quốc? Thế đấy! Ôi, tình yêu, cái thứ tình yêu thật dễ thương, nó hãy còn có thể dịu đi bởi thứ nhựa xê-ra này!”
Cô giáo bật cười khe khẽ rồi đi vòng tránh xa lũ trẻ.
Quả thật, Phin-ca đã kiếm được cả một miếng nhựa linh sam ở chỗ ông Trung Quốc và bây giờ thích thú phân phát cho mọi người. Cậu ta cho cả những người đứng bên phải lẫn những người đứng bên trái, chỉ có Giê-nhi-a là cậu ta không cho gì cả.
- Sao cậu không cho mình xê-ra? – Giê-nhi-a kêu lên.
- Phin-ca, đừng cho bọn con gái xê-ra! – Các cậu bé vừa cười vừa nói mặc dù chúng biết rõ Phin-ca bao giờ cũng hào phóng.
- Không, sao lại thế? – Phin-ca trả lời các bạn – Mình sẽ cho cậu ấy miếng to nhất. Miễn là cậu ấy đến chỗ mình.
Giê-nhi-a đi đến, chìa tay ra.
Phin-ca rút từ trong túi áo một gói giấy nhỏ và thận trọng đặt vào tay cô bé.
- Cậu cho mình nhiều thế? – Giê-nhi-a ngạc nhiên nói rồi mở gói giấy ra.
Một con chuột nhắt mới đẻ nằm run rẩy trên tay cô bé. Cô ta hét lên, ném con chuột xuống đất. Bon con gái đứng gần đấy chạy tán loạn.
Chú chuột con phủ phục trên tuyết, vẫn còn run rẩy.
- Các cậu làm gì thế, - Ta-nhi-a giận giữ nói – nó sẽ chết cóng mất!
Em cúi xuống nâng chú chuột lên và thổi vào nó, sưởi ấm cho nó bằng hơi thở nóng hổi của mình. Sau đó, em đút con chuột dưới lần áo măng tô ngay trước ngực.
Có một người đi về phía bọn trẻ. Ở thành phố này, trước đây chưa ai nhìn thấy ông ta. Ông ta đội chiếc mũ lông cáo kiểu Xi-bir và mặc áo lông đi đường. Chân ông đi một đôi giày xấu xí. Tất cả đều thấy rõ như vậy.
- Có một ông nào đến đấy, - Phin-ca nói – không phải người ở đây.
- Không phải người ở đây – lũ trẻ xác nhận.
Tất cả cùng nhìn người đàn ông khi ông ta đi đến. Thậm chí cô bé có đôi chân nhanh nhẹn còn túm lấy áo măng tô của ông ta.
- Bác ơi, bác là thanh tra à? – em bé hỏi.
Người đàn ông đi về phía đám trẻ trong đó có Ta-nhi-a và nói:
- Đi lối nào đến chỗ thầy hiệu trưởng hả các cháu?
Lũ trẻ lùi lại. Có thể đó là ông thanh tra thật.
- Tại sao các cháu im lặng thế? – ông ta hỏi và quay về phía Ta-nhi-a – Hãy dẫn bác đi nào, cô bé.
Ta-nhi-a ngoảnh lại, tưởng ông nói với người khác.
- Không, cháu đấy, cô bé mắt xám có con chuột nhỏ ạ.
Ta-nhi-a nhìn người đàn ông, em mở to mắt và nhai xê-ra rõ to. Từ sau vai em, chú chuột nhắt được sưởi ấm sưới cổ áo măng tô liếc nhìn ra.
Người đàn ông mỉm cười với chú ta.
Ta-nhi-a bèn nhổ miếng xê-ra ra và đi về phía bậc thềm.
- Ai thế nhỉ? – Cô-li-a hỏi.
- Có lẽ đó là thanh tra từ Vla-đi-vô-xtốc đến - bọn trẻ nói.
Nhưng Phin-ca đột nhiên sợ hãi kêu lên:
- Đó là một anh hùng, thề đấy! Mình đã nhìn thấy huân chương trên ngực ông ta.