Như đã biết: mặc dù trong lĩnh vực trinh phục vũ trụ và công nghiệp chế tạo các tên lửa đẩy và vệ tinh vũ trụ, vốn là niềm tự hào của nước Nga, nhưng từ hàng chục năm nay, ngoài phục vụ cho các mục đích quốc phòng, quân sự thuần tuý....các thành tựu ấy chưa được khai thác trong lĩnh vực kinh tế quốc dân, phục vụ dân sinh hoặc tham gia thị trường quốc tế. Hệ thống GPS của Mỹ, với sự nhạy bén của các nhà tư bản gạo cội, đã chiếm lĩnh hầu hết thị trường này trên toàn cầu.
Nhưng, liệu Nga có thể tin tưởng sử dụng hệ thống định vị vệ tinh GPS của Mỹ, khi quan hệ giữa Nga và NATO gần đây đang trở nên căng thẳng? Câu hỏi này chắc không chỉ đặt ra với nước Nga. Khi có chiến tranh (với Mỹ), hẳn sẽ có sự tham gia của các vũ khí tác chiến điện tử, và các sóng nhiễu của vệ tinh GPS.....vũ khí của đối phương (có sử dụng GPS dẫn đường) sẽ bị hạn chế tác dụng, thậm chí bị vô hiệu hoá. Chiến tranh I Rắc là một ví dụ.
Đã đến lúc phải thay đổi, dù muộn còn hơn không! Có lẽ vì vậy, trong năm nay Chính phủ Nga đã bắt đầu khởi động lại hệ thống Glonass đang ngày một ...tụt hậu so với GPS và những lĩnh vực bị ...bỏ rơi này!
Trong sự cạnh tranh khốc liệt của kinh tế thị trường, trước đối thủ GPS không cân sức; để tiếp “nguồn sống’ cho Glonass, Chính phủ Nga đã tìm ra các giải pháp phù hợp. Gần đây nhất là quyết định của Thủ tướng Nga Putin: tăng thêm nguồn kinh phí tới 100 tỉ rúp cho hệ thống Glonass. Các kế hoạch phóng vệ tinh(cho đủ số lượng vệ tinh 24 chiếc hoạt động phủ kín hành tinh) đang được xúc tiến, sẽ hoàn thành trước năm 2011.
Từ khi phóng vệ tinh đầu tiên của Glonass được đưa vào quỹ đạo (vào năm 1995), đến thời điểm này (10/ 2008) nhóm vệ tinh quỹ đạo Glonass đã bao gồm 19 vệ tinh, trong đó có 14 vệ tinh đang khai thác, 3 chiếc mới đưa vào quỹ đạo, chuẩn bị hoạt động trong hệ thống, 1 chiếc bị loại khỏi danh mục vì lý do kỹ thuật, 1 chiếc khác hết thời hạn. Theo các nhà lãnh đạo của tổ hợp Glonass, khó khăn họ gặp phải, là các vệ tinh không gian phải được đăng ký, xếp hàng chờ trước khi được phóng.
Vệ tinh quỹ đạo thuộc nhóm GLONASS-M sẽ được khai thác tới năm 2015(hạn sử dụng của mỗi vệ tinh là 7 năm). Một thế hệ vệ tinh mới GLONASS-K với hiệu suất cải tiến , có hạn sử dụng tăng lên đến 10 năm, và thế hệ tiếp theo có hạn sử dụng đến 15 năm, sẽ dần được thay thế hàng năm, mỗi năm 2 vệ tinh. Thế hệ vệ tinh mới nhẹ hơn (khoảng 850 kg, thay vì 1.415 kg thế hệ cũ Glonass-M ) , sẽ giảm đáng kể chi phí phóng và vận hành.
Bảo hộ của Nhà nước với sản phẩm Glonass:
Bằng các bước đi khác, Chính phủ Nga cũng đang soạn thảo, sẽ ban bố luật về khai thác sử dụng các thiết bị đạo hàng trên các phương tiện giao thông trên lãnh thổ Nga đẻ bảo vệ thị trường trong nước. Trước mắt, để giành lợi thế ngay trên sân nhà, giảm thị phần các thiết bị GPS của Mỹ, để khuyến khích, tạo điều kiện sử dụng các thiết bị sản phẩm nội địa của Glonass.
Quyết định của Chính phủ của Liên bang Nga 25 tháng tám, 2008 (số: N 641) về sử dụng thiết bịcủa hệ thống định vị vệ tinh GLONASS hoặc GLONASS / GPS trên các phương tiện giao thông vận tải, hàng không, hàng hải và thiết bị kỹ thuật khác, đã được đăng tải trên các phương tiện thông tin đại chúng vào ngày 3 tháng 9 năm 2008.
Theo quyết định này: Để đảm bảo an ninh quốc gia, đảm bảo tính độc lập chủ động trong lĩnh vực đạo hàng vệ tinh, nâng cao chất lượng quản lý giao thông, sự an toàn của giao thông vận tải hành khách, hàng hoá đặc biệt , cũng như nâng cao chất lượng quản lý tài nguyên, đất đai....Chính phủ Liên bang Nga quyết định: Trang bị các thiết bị định vị vệ tinh dẫn đường GLONASS hoặc GLONASS / GPS và thiết bị hệ thống thông tin cho các phương tiện giao thông công cộng vũ trụ, hàng không, đường bộ(ô tô, tàu hoả) ; đường thuỷ :tàu biển, các phương tiện giao thông thuỷ : tàu trên sông và tàu pha sông biển, tàu biển; cũng như các phương tiện cơ động, vũ khí khí tài của lực lượng vũ trang Liên Bang Nga.
Chính phủ Nga đang khuyến khích người dân sử dụng các thiết bị của Glonass thay cho GPS, dù với giá bán còn khá đắt so với thiết bị GPS có tính năng tương đương(tỉ lệ 14/6) ; nhưng với chiến dịch quảng bá: Glonas là....của mình-sản phẩm nội địa, nó đã nhận được sự ủng hộ của nhân dân Nga.
Modun hạt nhân của Glospace (sản phẩm của Glonass):
Modun chủ yếu của Glospace là đầu thu GLONASS GPS, do Công ty Viễn thông SPIRIT sản xuất - đây là một trong các công ty hàng đầu về phát triển sản phẩm công nghệ cao, phần cứng và phần mềm trong lĩnh vực máy thu định vị vệ tinh GLONASS GPS, kỹ thuật truyền hình số và truyền dữ liệu của Liên Bang Nga . Khách hàng của SPIRIT chủ yếu là các doanh nghiệp Nga, và là đối tác chính thực hiện các dự án có quy mô lớn do nhà nước quản lý; cũng như liên kết với các công ty lớn nước ngoài. Trong số các khách hàng của SPIRIT bao gồm Agere, Atmel, CML Micro, Codan, Flextronics, Furuno, JRC, Gilat, Ericsson, HP, EADS, Kyocera, LG, Marconi, NEC, NXP, Radvision, Samsung, Sitronics, Siemens, Tadiran, Texas Instruments, Toshiba, và hơn 200 các nhà sản xuất thiết bị viễn thông, vi xử lý trên thế giới.
Đầu thu có tên gọi-SPIRIT DuoStar-2000, với 24-kênh lưỡng hệ (GLONASS GPS).
Nhờ thu và xử lý tín hiệu của cả hai hệ thống vệ tinh, nó cho phép tăng độ chính xác, tăng độ nhạy của máy thu, đặc biệt trong những điều kiện tín hiệu vệ tinh yếu.
Với kích thước vật lý khá nhỏ gọn, chi phí sản xuất thấp, điện năng tiêu thụ thấp, đầu thu này dễ dàng tích hợp vào các thiết bị khác.
Dưới đây là các thông số kỹ thuật của đầu thu:
Công nghệ WiMax, CDMA
Hỗ trợ SBAS (WAAS, EGNOS)
Thu sóng giải tần L1 GLONASS và L1 GPS .
Số lượng các kênh thu: 24 kênh
Dữ liệu ra NMEA 0183 v.2.3, RTCM SC104 v.2.2
Độ chính xác: xác định vị trí đến 8 mét (RMS)
và đén 1 m trong vi phân khử sai.
Độ chính xác xác định thời gian ns / 50 (RMS)
Độ chính xác vận tốc: 0,05 m / s (RMS)
Trọng lượng: 9 g
Độ nhạy thu -140 dBm
Thời gian khởi động 2 1 giây
Khởi động nóng: 3 4 giây.
Tần số phát 10 Hz
Menu màn hình cảm ứng
Hệ toạ độ mặc định: WGS 84 .
Kích thước: 30 x 40 x 6 mm.
Tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia: GOST R 52454-2005.
Chiến lược sản xuất máy thu của Nga trong tương lai?:
Trong cơ chế thị trường hiện nay, yếu tố lợi nhuận khó có thể bỏ qua. Vì thế mà các modun, bảng vi mạch chủ yếu nhất của Glospace , lại là những thành phần đang được đặt hàng sản xuất tại ....Trung Quốc và Đài Loan. Còn màn hình LCD của Glospace lại là công nghệ của... Hàn Quốc(SAM SUNG)!
Tới đây, việc sản xuất của các mô-đun và vi mạch cho máy thu của GLONASS từ Trung Quốc và Đài Loan sẽ được chuyển về Matxcơva, Xanh- Pêtécbua và Zelenograd. Chính phủ Nga đã chi đến 10 tỷ rúp để xây dựng Trung tâm Công nghệ sản xuất các máy thu , dự kiến hoàn thành trước năm 2011.
“Thật không may, chúng tôi đã để mất thị trường sản xuất điện thoại di động, không thể giành lại thị trường này - Giám đốc điều hành ngành công nghiệp điện tử và hệ thống quản lý của Liên bang Nga Yury Borisov nêu ý kiến - vì vậy , rất cần phải thành công trong việc phát triển hệ thống định vị vệ tinh, giành lại thị trường này”. Tuy nhiên, sự hợp tác với các nước khác vẫn sẽ được xem xét, ông Borisov nhấn mạnh.
Việc thay đổi từ sản xuất tại nước ngoài về sản xuất trong nước, đòi hỏi phải có một kế hoạch phù hợp với từng giai đoạn. Phó trưởng của Cơ quan Vũ trụ Liên bang Yuri Nosenko cho biết, bước đi đầu tiên của kế hoạch này là sẽ thương thảo với nhà máy “Micron” để sản xuất microchip. “ Các Nhà máy của chúng tôi chưa sẵn sàng cho việc sản xuất chúng , hơn nữa cần phải chuẩn bị nhân sự, cũng như khôi phục lại tất cả các ngành công nghiệp điện tử đã bị mai một”, - ông Nosenko giải thích.
Về cơ bản, các chuyên gia nhất trí với quyết định của các đại diện chính phủ, đồng thời cũng đề nghị tính đến yếu tố của thị trường tự do. “Việc sản xuất các chi tiết thành phần- nền tảng của máy thu GLONASS nếu đặt ở Nga – sẽ tạo thêm công ăn việc làm và nguồn thuế, mang lại nguồn thu cho đất nước - thư ký báo chí của Viện Nghiên cứu Vũ trụ Nga cụ Alexander Zubahin nhận xét. - Nhưng đặt ở đâu, thị trường sẽ quyết định. Dù không muốn, nhưng nếu sản xuất các vi mạch ở Trung Quốc rẻ hơn, thì chúng phải được tiến hành sản xuất tại đó.”
Ông V.N. Babakov , tổng giám đốc của công ty Navis cho biết: “Trong năm nay, chúng tôi lập kế hoạch sản xuất và bán ra khoảng 25 nghìn bộ máy thu. Trong đó, khoảng 5 nghìn bộ đặc biệt dùng trong ngành hàng không dân dụng. Cộng thêm 20 nghìn - OEM-ins (thiết bị gốc) sử dụng trong các hệ thống tích hợp trang bị cho các phương tiện vận tải đường bộ .... “.
Với phương thức sản xuất và số lượng máy thu được sản xuất, người ta chỉ có thể nhận định là ngành công nghiệp sản xuất máy thu vệ tinh của tổ hợp Glonass đang thăm dò thị trường, trước khi đưa ra các quyết định táo bạo hơn.
Các sản phẩm đầu tiên của Glospace:
Tại Triển lãm Quốc tế về Mỹ thuật công nghệ mới lần thứ 36 ( tổ chức từ ngày 2 đến ngày 6/4/2008), thiết bị dẫn đường dùng cho các phương tiện giao thông Glospace SGK-70 của Nga, đã được trao huy chương vàng .
Điểm khác biệt căn bản của thiết bị này so với các thiết bị GPSG là máy thu Glospace "SGK-70” có thể đồng thời thu tín hiệu vệ tinh của GLONASS và của GPS( trong cùng thời gian).
Các tính năng khác của thiết bị này cũng đáng chú ý: Máy thu có khả năng làm việc với các hệ thống SMILINK(công ty liên danh sản xuất thiết bị AVTOSPUTNIK đạo hàng) - hiển thị lộ trình trên các tuyến đường trong thời gian thực và thiết kế các lộ trình sẽ đi .Thiết bị này cũng cho phép bạn có thể xem phim và nghe nhạc, xem ảnh , kết nối thiết bị ngoại vi và mở bản đồ trong thẻ nhớ.
Đây là một tín hiệu vui đối với ngành công nghiệp đạo hàng của Nga.
Dưới đây là một số máy thu dân dụng đầu tiên do Nga chế tạo, kể từ cuối năm 2007, đã được đưa vào sử dụng, thử nghiệm, có mặt trên thị trường Nga:
Glospace SGK-43
Sản phẩm và phụ kiện kèm:
* GLONASS / bộ tiếp nhận GPS Glospace SGK-43
* Pre-phần mềm lập bản đồ: Avtosputnik, Navitel, PalmGIS
* SD-thẻ nhớ đến 2 GB
* Hướng dẫn sử dụng.
Các thông số kỹ thuật
* Màn hình TFT LCD 4,3 "với độ phân giải 480x272
* Hệ điều hành - Windows CE 5,0
* Cổng USB
* Thẻ nhớ ngoài- SD-Card
* Tương thích với các định dạng: MP3/MPEG4
* Tương thích phần mềm: Avtosputnik, Navitel, PalmGIS
* GLONASS / GPS navigation (24 kênh)
Bán trên thị trường từ tháng 9 /2008.
Glospace SGK-70 (Mobille)
Đây là loại thiết bị đa phương tiện .
Màn hình cảm ứng LCD 7-inch . Tất cả các nút tùy chọn ấn trực tiếp trên màn hình. Phù hợp cho các ứng dụng video( 400 MHz).
Bên trái của máy có các lỗ cắm cho tai nghe (3,5 jack) và kết nối bên ngoài với một nguồn phát video (ví dụ như, DVD-player), cũng như các khe cắm thẻ SD / MMC. Thẻ 512 MB nạp bản đồ của thành phố Matxcơva và các khu vực phụ cận.
Bên phải là lỗ cắm cổng USB - để kết nối với máy tính , hoặc qua một máy chủ có thể kết nối với bàn phím, ổ đĩa cứng ngoài.
Máy có thể thu tín hiệu vệ tinh GLONASS – với 12 kênh, và GPS - đến 20 kênh. Chúng có thể cùng đồng thời hoạt động.
Máy làm việc trong điều kiện nhiệt độ rộng (-40 đến 50 độ C) – Đây là điều kiện phù hợp với lãnh thổ của Liên Bang Nga.
Ngoài bản đồ số, có danh mục POI (điểm người dùng quan tâm) trên toàn Nga, như bệnh viện, nhà hàng, văn phòng , . Việc bổ sung, cập nhật bản đồ số có thể được tải xuống từ trang web chính thức của Kiberso.
Media Center : Thiết bị có nhúng phần mềm chơi nhạc, video với các định dạng AVI, DIVX, MPEG-4, MP3, OGG, MKV và MKA.
Hệ thống loa không quá mạnh, nhưng có thể kết nối với tai nghe hoặc sử dụng FM-chuyển phát nhạc qua dàn loa trên xe hơi.
Có thể sử dụng một trình duyệt ảnh riêng để xem ảnh tự động. Có các Game giải trí.
Giá bán tham khảo tại thị trường Nga: 23.900 rúp.
Glospace SGK-72NV
Sản phẩm và phụ kiện:
* GLONASS / bộ thu GPS Glospace SGK-72NV.
* Remote điều khiển từ xa PRC .
* Hướng dẫn sử dụng.
Các thông số kỹ thuật :
* Màn hình cảm ứng TFT, LCD kích thước 7 "
* Tương thích với các định dạng: DVD/VCD/CD/MP3/MPEG4
* Đọc định dạng ảnh WMA / JPEG
* Cổng USB
* Nghe ghi lại với thẻ SD
* Built-in TV tuner: SECAM / PAL / NTSC
* Hỗ trợ Bluetooth
* GLONASS / GPS navigation (24 kênh)
* FM / AM / FM radio tuner
* Menu màn hình cảm ứng.
* Điều khiển từ xa .
* 2 AV đầu vào
* 2 AV đầu ra.
* Âm thanh nổi subwoofer
* 5.1 dòng kênh ra âm thanh
* Cổng vào cho camera.
* Công suất đầu ra tối đa 4 x 55 W
Glospace SGK-72NV có mặt trên thị trường vào cuối năm 2008.
(Tổng hợp từ các trang Web của Nga).