[Trăng Quê]

Trò chuyện với nguoilamcam26!
nguoilamcam26 23:06 23-10-2008

Tôi không rành tiếng Nga nhưng đọc thơ do Trăng dịch cũng thấy sướng vừa thấy phong cách Nga vừa thấy rất tình Việt

Trăng Quê
Chào bạn, bài thơ này ngắn nhưng khi đọc xong thú thật mình hơi ớn câu :
Я жажду новой боли и огня!. Dịch sát nghĩa là "anh khát những nỗi buồn mới và những ngọn lửa".
Câu này rất ngắn, sau một loạt các câu dài. Tại sao lại khát những nỗi buồn và ngọn lửa? Những câu thơ trên đó thì ai đã yêu chắc cũng một lần trải qua, đau đớn và chờ đợi. Chỉ cần em trở về, bất kể dù chuyện gì xảy ra đi nữa. Kể cả em đã từng đi với những người khác. Yêu là khổ thế đấy, lúc thì đòi hỏi nọ kia rằng chỉ yêu mình anh thôi, nhưng khi người ta đã đi thì mình chỉ cần một điều duy nhất : người đó trở về...
Và nỗi buồn, người ta cứ sợ nỗi buồn nhưng không phải vậy? Buồn hay vui thì cũng chỉ là hai cung bậc của tình cảm mà thôi. Buồn cũng được mà vui cũng được, sợ nhất là vô cảm! Đôi lúc lý trí át đi, mình không thấy buồn...nhưng rồi bỗng giật mình. Không được rồi, sống thế thì chết đi còn hơn. Thà cứ buồn cứ khóc, cứ cháy lên trong lòng còn hơn trái tim đã nguội ngắt ê chề. Chợt loé lên trong đầu mình chữ khao khát. Đúng rồi, mình đã từng khát nỗi buồn, khát một điều gì đó nóng bỏng, chứ không phải là cảm giác bỏ mặc mình. Vậy là dịch câu đó đầu tiên : khát nỗi buồn, khát lửa cháy lòng anh. Nhưng khổ một nỗi nếu để như vậy thì sẽ mất vần của câu sau đó nên đổi thành "khát nỗi buồn, khát lửa cháy lòng nhau".
капризною мечтой - giấc mơ đồng bóng, hay thay đổi, nhiều cung bậc, màu sắc...nhưng diễn đạt sao đây cho vào bài thơ cho nhuyễn cho đủ chuyển tải. Chữ sắc màu không phải là tối ưu nhưng là phương án tốt nhất mà TQ nghĩ ra...
Mình (tập) dịch thơ, điều đầu tiên mong là người đọc dù không biết ngôn ngữ cũng phải hiểu thông điệp của bài thơ. Có người dịch quá chăm chút vào từng từ từng ngữ mà quên đi ngữ điệu và tình cảm cũng như tứ thơ. Trung thành với nguyên tác là điều rất tốt và mỗi người dịch có quan điểm riêng của mình. Dịch phóng tác quá cũng không phải là điều đáng khích lệ. Có ai đó đã nói rằng: " phụ nữ đẹp thì không chung thuỷ, và phụ nữ chung thuỷ thì không đẹp". Hì nếu lan man vào khái niệm chung thuỷ thì nhiều chuyện lắm...có lần TQ đã bị ai đó mắng vì tội " chung thuỷ" he he " trước sau như một" nữa. Có điều trong thơ văn, TQ tôn thờ cái đẹp hơn là sự chung thuỷ! Và có lẽ tính chung thuỷ cũng không hay ho gì vì thời đại @ thay đổi là động lực thúc đẩy thế giới. Những câu sau thì dễ rồi không phải bàn thêm. Vậy đấy đôi lúc TQ cũng "đùa nghịch một cách nghiêm túc" đó chứ . Cảm ơn bạn vì câu phong cách Nga, có lẽ 5 năm ở trời Nga không uổng phí phải không bạn?. Lúc đầu mình định dịch Проклятие - trớ trêu, sau quyết định dùng nguyên bản tiếng Nga "quỷ tha ma bắt". Nghe thì không thơ lắm nhưng giống như chiếc ghế đôn màu đỏ trong phòng khách màu ghi lịch lãm của bạn. Nó gây hiệu ứng nổi đến bất ngờ. Và đúng như bạn nói " phong cách Nga" - bộc trực, thẳng thắn đôi khi hơi thô nữa!
Vậy đấy một bài dịch nó chỉ là một bài dịch nếu người dịch không sống trong tâm trạng của tác giả: "Không có ngày nào anh không nghĩ đến em" để thổi cái hồn thơ vào bài dịch. Đó có lẽ là lý do bạn nói " rất tình Việt" - hình như cả thế giới người ta yêu nhau khác nhau mà cũng rất giống nhau. Tình yêu của loài người ở đâu cũng vậy, cảm ơn bạn đã chia sẻ cùng tôi