Trích:
|
Phanhoamay viết
Xin đi sâu một chút về bài thơ "Đàn sếu" của nhà thơ V. Nabokov.
Chính tác giả mới là người đang thổn thức bởi nỗi nhớ quê hương của người xa xứ, ông gán cái thổn thức của mình cho đàn chim và đã tạo ra hình ảnh "đàn sếu thổn thức bay". Nếu ta không cố gắng chuyển dịch hình ảnh này sang tiếng Việt, ta sẽ làm mất đi cái sáng tạo của tác giả, làm giảm giá trị của bài thơ.
Tác giả rất nhớ nước Nga, nhớ quê hương. Nhưng nếu ông viết "Anh nhớ em da diết" thì tầm thường quá, đơn giản quá. Để diễn tả nối nhớ của mình, ông "bịa" ra chuyện 2 con chim bay cuối đàn kể cho ông nghe "rằng em hằng nhớ anh".
|
Bác Phan ơi, từ nơi thực địa xa xôi, phương tiện "giao lưu" thật không chuẩn tí nào, hôm nay Geo chui được vào mạng một lúc cũng đã là may mắn lắm. Không sao đánh được chữ "ư" từ cái máy này - hehe, em xin phép edit bài này của bác một tẹo nên có chữ ư rồi . Có một chút "đính chính" để mọi người tránh hiểu lầm: Bài "Đàn sếu" Nabokov viết năm 1918, mà 1919 ông mới rời nước Nga, sống kiếp lưu vong. Do vậy những liên hệ về thân phận lưu vong với đàn sếu trong bài thơ này cần được xem xét lại.
Bài "Bão tuyết" cũng viết trước khi ông rời nước Nga, trong đó thể hiện rõ hơn "tâm sưj" của con người phức tạp này với đất Nga của ông (nước Nga vừa qua CM tháng 10).
Trong hoàn cảnh hiện tại, Geo chưa thể post bài dịch của mình lên được. Hẹn cuối tháng, khi về HN sẽ góp lời với mọi người.[/i]
Hôm nay lại vào mạng được một lúc, tranh thủ gửi mấy bài Nabokov như một “món nợ” của Geo với NNN.
ĐÀN SẾU
Xào xạc cánh rừng vàng
Biển rì rào tiếng dội,
Đàn sếu thảng thốt bay
Tới miền cư trú mới.
Trên bầu trời mệt mỏi
Tiếng chim lịm tắt dần,
Hai con sếu sau chót
Nhủ: em hằng nhớ anh.
24-10-1918
* * *
Tự do có trong cô đơn
Và ngọt ngào – trong mộng ước.
Giọt mật, ánh sao, bông tuyết
Tôi gom trong một câu thơ.
Và sau mỗi đêm hấp hối
Tôi mừng sớm mai sống lại.
Ngày mới - giọt sương thiên đường
Còn ngày qua - hạt kim cương.
BÃO TUYẾT
Bóng đen trên tường đuổi nhau rối rít
Hãy nằm yên, mi trằn trọc mãi chi
Gió rền rĩ? Ừ thì mặc gió
Hay bên lò chưa đủ ấm sao, mi?
Đêm ương ngạnh... Mái lều tranh thổn thức...
Khó ngủ ư? Hay mi sợ gió gào?
Đây nước Nga, đâu phải thảo nguyên bão tuyết –
Nước Nga đêm đen đang vật vã, lộn nhào.
Tiếng gió rít, tiếng rú gào thảm thiết
Nếu mi có gan, có thể cứu - hãy ra!
Ồ sao thế? Đủ rồi, vậy đừng nghe nữa...
Không có nước Nga, ta vẫn vượt được mà.
Gió rên rỉ, ngày càng lắng dịu...
Lại tru lên... Ôi hoang dã thảo nguyên...
Ngày mai tuyết ngập mái nhà, từng đụn...
Bão tuyết mà! Thây kệ nó, hãy ngủ yên!
* * *
Tôi nghĩ gì ư? Về những sao băng
Em nhìn kìa, thêm một ngôi, như linh hồn lặng ngắt
Bay vút qua không gian vệt sáng kim cương
Đến tận cùng đường, và lụi tắt.
Đừng hỏi tôi, sao rơi nơi đâu
Tôi xin em, hãy lặng im và nín thở!
Tôi cảm thấy ngôi sao đang tan vỡ
Thành muôn tia trong sâu thẳm hồn mình.
26-8-1918