1. Maruxia lần đầu đến trường như thế nào?
Tại trường nữ sinh số 156 - quận Stalin.
Maruxia đứng đối diện với trường học, đó là một cô bé 7 tuổi, bé đang nhìn chăm chú về phía ngôi trường. Có thể nghĩ rằng cô bé đang đếm ở đó có bao nhiêu ô cửa sổ, bao nhiêu ống máng nước, bao nhiêu cái ban công, và biết bao nhiêu cái mái che. Cắp bên nách bé là một cái hộp rất to.
Ngắm nghía một hồi, bé Maruxia ra vẻ dũng cảm tiến gần tới cổng trường, bé mở cửa nhưng vẫn không mở được. Bé giằng thật mạnh, nhưng cánh cửa vẫn im lìm không nhúc nhích. Sau đó bé níu tay nắm cánh cửa, mãi cái lò xo cần thuỷ mới chịu ngả theo, cuối cùng cánh cửa trường học đã mở ra trước Maruxia gan góc.
Maruxia bước vào trường và dừng lại một cách ngỡ ngàng. Trước mắt bé là một hành lang lớn rộng như cái sân. Có nhiều những cây mắc áo trống không đứng đó. Không gian ở đây thật tĩnh lặng và trống trải. Chẳng lẽ nào trong tất cả các ngôi nhà to lớn đều không có những tâm hồn sống động sao.
Bỗng nhiên Maruxia nghe thấy xa xa có tiếng hát của ai đó vọng lại.
Bé xông lên cầu thang, chạy lên phía trên, lắng tai nghe. Một cái hành lang cao, và rộng thênh thang. Một bên là những cửa sổ sáng choang vừa mới được lau chùi, còn một bên là những cánh cửa ra vào tối sẫm. Và đây, chính tại sau cánh cửa này đã vang tiếng hát, bé gõ cửa.
- Cứ mở cửa ra nhé, cửa không cài đâu – bé nghe thấy một tiếng đàn ông.
Bé bước vào, và nhìn thấy…một căn phòng trống to lớn. Sàn nhà bị vấy bẩn bởi lớp vôi và sơn. Người thợ quét sơn đang đứng trên cái giàn cao và hát bài gì đó, chú đang sơn khung cửa sổ.
- Cháu chào chú ạ - cô bé lễ phép chào.
- Chào cháu – chú thợ sơn trả lời.
Chú ơi, cho cháu hỏi, ngôi trường này vẫn chưa chuẩn bị xong hả chú ?
- Cháu cần biết xong hay chưa xong để làm gì?
- Vậy nhỡ mùng Một tháng Chín không khai trường được thì sao ạ?
- Cái gì, cái gì – người thợ sơn kinh hãi – Đây là công việc của các chú, các chú hiểu ngày Mùng Một tháng Chín là ngày gì chứ.
- Vâng ạ, - cô bé reo lên sung sướng - chú ơi, cho cháu biết vậy tại phòng nào có thể đăng ký học vào lớp Một ạ ?
- Trong phòng số 38 - người thợ sơn trả lời
- Phòng 38 nghĩa là thế nào ạ?
- Thế nào nghĩa là sao?
- Cái phòng 38 ấy ạ?
- Biết nói với cháu thế nào ? Thì ba tám nghĩa là ba mươi tám ấy. À, chú hiểu rồi! Cháu vẫn chưa biết chữ số.
- Cháu biết mà, cháu biết số 0 này, số 1 này. Cháu còn biết cả số 6 nữa nhé. Cháu nhớ cả số 9, nhưng số 38 thì cháu quên rồi.
- Chú hiểu rồi - người thợ sơn trả lời. Thế này nhé, cháu cứ đi dọc theo hành lang và ngắm, nếu phòng nào có nhiều những em bé gái đi ra thì ở đó là nơi đăng ký học đấy, cháu hiểu chưa?
- Cháu cảm ơn chú – Maruxia trả lời và một lần nữa bé chạy vào hành lang.
Bé ngồi lên bệ của sổ. Bé nhẫn nại ngồi chờ. Bé lắng nghe. Và kìa, cuối cùng một trong những cánh cửa đã mở ra, một người phụ nữ trẻ bước ra hành lang. Người phụ nữ trẻ dắt theo tay một bé gái đội mũ trắng.
- Con thấy không, Verotrka - người phụ nữ nói. Cô giáo mới phúc hậu làm sao, vậy mà con lại không muốn đến trường…
Maruxia chạy nhanh vào phòng mà Verotrka vừa đi ra.
Mắt cô bé hoa cả lên.
Trước tiên, bé nhìn thấy bộ váy đồng phục màu nâu, vòng cổ viền trắng, yếm màu đen.
Bộ váy được đính lên cái bảng gỗ dán, xung quanh tường dán giấy hoa. Bé thấy trong tủ kính trưng bày bộ sách giáo khoa lớp 1, bút mực, bút chì và những quyển vở - tất cả những gì cần thiết cho các bé đến trường trong buổi học đầu tiên.
Sau cái bàn, đối diện với cánh cửa có hai người phụ nữ ngồi. Có lẽ là các cô giáo. Một cô trẻ hơn đang ghi chép gì đó trên tờ giấy lớn. Còn người phụ nữ kia già hơn, nhìn Maruxia qua cặp kính tròn. Đôi mắt đen của người phụ nữ qua cặp kính cảm giác to và khó đăm đăm.
Người phụ nữ trẻ lên tiếng âu yếm:
- Đừng sợ, cô bé ạ.
- Cháu chào cô - Maruxia chào người phụ nữ.
- Cô tên là Anna Ivanova
- Cháu chào cô Anna Ivanova – Maruxia chỉnh lại
- Còn cháu là gì? Cô giáo hỏi bé.
- Cháu tên là Maruxia Orlova
- Cháu đến đây làm gì vậy?
- Cháu đi đăng ký học ạ.
- Sao cháu lại đến đây một mình mà không có bố mẹ đi cùng ?
- Bố cháu không có nhà, bố cháu là phi công, bố cháu vừa bay đến Zapaliare, còn mẹ cháu thì không thể đi. Hôm qua mẹ cháu hứa là hôm nay sẽ đi, còn hôm nay thì lại nói là đợi đến ngày mai.
- Còn cháu thì lại không thích chờ đợi à? Cô giáo có mái tóc bạc hỏi bé.
- Tất cả các bạn gái khu cháu đều đã đăng ký – Maruxia giải thích, mẹ cháu thì bận. Cháu tự đến và có đem theo cả giấy tờ đây ạ.
- Giấy tờ gì? Cô Anna Ivanova hỏi
- Giấy tờ ấy ạ.
- Vậy cháu lấy nó ở đâu?
- Ở ngăn tủ, trong một cái hộp nhỏ ạ. Tất cả đây ạ, cô cứ lấy những gì cô cần. Còn cái nào cô không cần thì cháu sẽ đem về nhà.
Còn nữa….