Tiểu thuyết "И дольше века длится день" (Và một ngày dài hơn thế kỷ - Một ngày dài hơn thế kỷ) được in trên tạp chí văn học Novy Mir năm 1980. Khi xuất hiện lần đầu năm 1980, trong quá trình tái cơ cấu kinh tế Liên Xô (Perestroika), nó có tên là "Cái vòng" (Обруч) song bị ban kiểm duyệt loại bỏ. Cái tên "Một ngày dài hơn thế kỷ" được lấy từ bài thơ "Một ngày độc nhất" (единственные дни) của Boris Pasternak, được in trên tạp chí Novy Mir, bị chỉ trích vì quá dài và phức tạp. Cuốn tiểu thuyết được in thành sách lần đầu tại Roman-Gazeta với tên "Буранный полустанок".
Khi người công nhân đường sắt Burranyi Yedigei tìm cách chôn cất bạn mình là Kazangap trong nghĩa trang truyền thống của làng Ana-Beyit (Ngôi mộ của Mẹ) thì ở phía kia thế giới, các chính khách Mỹ và Liên Xô đang bàn tính có nên đón tiếp các vị khách từ hành tinh khác đến trái đất hay không. Yedigei cố gắng hết sức để bạn mình được yên nghỉ trong lòng đất quê hương theo đúng phong tục tập quán, mặc cho con trai người quá cố và dân làng nhạo báng, nói rằng từ lâu họ đã chẳng còn tin vào truyền thống nữa. Chỉ đến khi biết được khu nghĩa trang của làng bây giờ nằm trong địa phận dành cho các hoạt động nghiên cứu vũ trụ của Liên Xô và sẽ phải dời chuyển, ông mới đành thôi.
Hai mạch cốt truyện song hành của Và một ngày dài hơn thế kỷ là để tác giả nêu lên sự căng thẳng giữa giá trị của tiến bộ khoa học kỹ thuật và tầm quan trọng của việc duy trì truyền thống và bản sắc. Một ngày dài hơn thế kỷ là cái ngày đó, ngày Yedigei đưa Kazangap ra nghĩa trang, dọc đường ông hồi tưởng cả cuộc đời mình và bạn mình đã sống với biết bao biến cố, bao điều đã thấy và đã nghĩ. Con người thiếu văn hoá tức là mất ký ức, là trở thành nô lệ cho kẻ khác, là thành sát nhân. Chính ở tiểu thuyết này, nhà văn đã lấy lại cái từ “mankurt” trong truyền thuyết Thổ Nhĩ Kỳ để nói về loại người đó. Một người mẹ có đứa con bị quỷ thần bắt và lấy mất ký ức. Khi bà mẹ tìm được đứa con về thì nó chẳng còn nhớ gì bố mẹ, chẳng biết mình sinh ra ở đâu, và cuối cùng nó đã giết người mẹ vì nghe nói bà định làm hại nó. Tên người mẹ trong truyền thuyết đó được đặt cho cái nghĩa trang làng mà Yedigei muốn chôn cất bạn mình. Và từ tiểu thuyết, “mankurt” đã trở thành một danh từ chung chỉ loại người mất văn hoá, mất ký ức cội nguồn, bỏ cái của mình chạy theo cái của người khác. Tóm lại, “mankurt” là “kẻ mất gốc”.
Câu chuyện kết thúc khi Yedigei không thể chôn bạn mình tại nghĩa trang ấy, đoàn người quay lại còn ông tiếp tục đi vào vùng cấm. Đúng lúc ấy, những tên lửa mang vệ tinh bảo vệ Trái Đất bay lên, người công nhân và con chó, con lạc đà chạy với nhau dưới ánh sáng chói lòa. Những vệ tinh ấy có bảo vệ Trái Đất không, hay chỉ là một thứ vành đai sắt biến Trái Đất thành một tên “mankurt” khổng lồ?