Phóng viên KP.RU đã đến Việt nam và có đánh giá những điểm đẹp đẽ của đất nước cộng sản đang phát triển như vũ bão này
Anna SELIVANOVA 30.05.2008
Trông rất hay: cả búa, cả liềm và cả những ngôi sao đỏ được bày bán ở khắp các cửa hàng.
Khách sạn của “Ông Thụy điển”
Chúng tôi đi theo đường phố cổ của Hà nội, nơi người ta bày bán vải lụa để đến khách sạn. Sau này mới biết là cái khách sạn nhỏ xíu ấy là nơi huyền thoại. Hồi trước khi mà người ta cấm mua bán ngoại tệ, một người Việt nam từ Stokhol về có biệt danh là “Ông Thụy điển”, đã mở quầy đổi chui ở đây. Giờ thì khách sạn thuộc về gia đình khác nhưng đồng đô la vẫn ngang hàng với đồng tiền nội tệ tiêu thụ ở các cửa hàng. Ví dụ cái áo thun in hình Hồ Chí Minh, lãnh tụ của nhân dân Việt nam, được bán với giá 3 đô một cái.
Sau khi thăm qua lăng, nơi yên nghỉ của “Bác Hồ” được các chuyên gia ướp xác của Nga chăm sóc, chúng tôi được thăm ngôi nhà nơi Người đã sống – một căn nhà sàn cổ truyền bằng gỗ. Bên trong trang bị rất giản tiện: cái di-văng, cái bàn, giá sách. Cạnh đó là ao cá. Chính Hồ Chủ tịch yêu cầu thả cá ở đấy. Và các đoàn khách lớn được mời chính món cá ao nhà này.
Món Ovive của cô gái Việt nam Zina
Làm ăn đã thấm trong máu của người Việt nam và chẳng mâu thuẫn gì với các lý tưởng của chủ nghĩa cộng sản. Tại nhà máy may rất lớn mang tên “Xí nghiệp may 10” người ta may đồ cho Pháp, Nhật, Đức. Các hãng lớn như Tommy Helfiger и DNKY đang đặt hàng tại đây. Còn đối tác của công ty tin học bản địa FPT đang là Intel và IBM.
- Chị thấy toà nhà Panasonic gần Hà nội không? – Ông Leonid Trifonov, Kế toán trưởng của Ngân hàng liên doanh Việt Nga VRB hỏi tôi – Người Nhật đặt dây chuyền lắp đặt thiết bị ở đây. Mọi thứ đều tuyệt hảo cả, cho đến khi cuộc họp chi bộ Đảng của công nhân nhà máy quyết định thực hiện vượt mức kế hoạch 150%. Nhưng người Nhật thì họ đã tính đến từng “con vít” rồi. Mãi mới thuyết phục được công nhân không nên vượt mức. Thế là làm họ buồn đấy.
Ông Leonid Trifonov đã ở Việt nam hơn 1 năm rồi, từ khi Tổng thống Putin sang Việt nam và khai trương ngân hàng VRB. Giờ đây khách hàng của họ là các công ty liên doanh của chúng ta và những người Việt nam đánh hàng có thể chuyển tiền từ Nga về nước. Ông Leonid đang học tiếng và thường kỷ niệm các ngày lễ cùng với các đồng hương của mình ở nhà hàng Ucraina “BUDMO”. Cái nhà hàng Nga gần nhất lại nằm ở đầu phía nam của đất nước, tại thành phố Hồ Chí Minh mà trước kia có tên gọi là Sài gòn.
Ngay trước khách sạn Continetal, nơi mà Gram Green đã viết cuốn “Một người Mỹ trầm lặng” là nhà hàng có tên gọi “Ngôi nhà Nga của bạn”. Chủ nhà hàng là cô gái Việt nam, đã đi lao động ở Sverdlovsk và quen được gọi với cái tên Nga là Zina. Trong thực đơn nhà hàng có cả vodka “Putinka” và “ xalát Nga”. Thế nhưng thường thì khách hàng không phải là các du khách Nga, mà lại là những người Việt nam thường hoài niệm về thời đi học và làm việc ở Nga.
«Triệu đóa hoa hồng»
Người Nga chúng ta ở đây chẳng còn lại mấy. Kỳ bỏ phiếu gần đây ở Hà nội có 350 cử tri. “Liên xô” – trước đây người ta gọi chúng ta như thế, đã được thay bằng “tây” – giống như những người da trắng khác.
- Có lần chúng tôi đang ngồi trong nhà hàng – Ông Yury Inisovich, phóng viên ITAR-TASS kể - thấy một ông người Áo xỉn rồi, đến ban nhạc chìa tiền ra để đề nghị họ chơi bản nhạc Áo nào đó. Sau đó ông ấy rất hài lòng quay về chỗ. Ngay khi đó nhạc nổi lên và cô ca sĩ Việt nam cất cao giọng: “Mình em đây biết có riêng anh, Đôi bờ đâu cách xa…”
Hit của Maya Kristalinskaya và bản “
Triệu đóa hoa hồng” của Alla Pugacheva đã thành các bài dân ca ở đây. Điểm karaoke nào người ta cũng hát những bài này. Đĩa nhạc của Alla từ lâu đã vượt qua vodka và bánh mỳ đen nếu xét về khía cạnh được ưa thích trong số "những quà tặng của người bạn Nga". Nói chung là Alla Pugacheva đã sai lầm khi cho đến giờ chưa lần nào sang đây biểu diễn. Mà khán giả sẽ lại là những người đại diện ưu tú nhất ở đây. Hiện nay, trên cương vị lãnh đạo đất nước cộng sản này là những người đã từng học ở các trường đại học Kiev, Matxcova, Leningrad, Rostov… Thế hệ U50 hiện nay biết tiếng Nga khá tốt và đã biết uống vodka chỉ một ngụm hết ly. Trong khi đó con cháu họ lại học tiếng Anh và cưỡi xe máy.
Ở đây chúng ta không hợp hay sao?
Xe máy, đối với người dân của đất nước chỉ mới vài năm gần đây phát triển giao thông công cộng, vừa là tài sản, vừa là phương tiện đi lại, vừa là nhà ở. Họ nằm ngủ trên xe, đi lại, hôn nhau trên xe, chở con đi học và chở khách nước ngoài về khách sạn. Đi sang đường, khi mà cả một dòng xe bóp còi inh ỏi, toàn những người đội mũ bảo hiểm kín mít – đó quả là một cách nhanh chóng để có một cữ adrenalin quá liều.
- Chị cứ nhắm mắt lại mà đi - Các bạn bè tôi ở đó bảo tôi - ở đây người ta chấp hành “xe lớn nhường xe bé” nghiêm chỉnh lắm: Xe máy nhường người đi bộ, xe ô tô nhường xe máy…
Tôi đã định nhắm mắt theo chân thì có người kịp thời kể cho tôi nghe chuyện một người Áo, chuyên gia về điều hành giao thông đô thị. Sau khi ổn định giao thông nước nhà, ông ta đến Hà nội để giúp những người đang phát triển. Ngay ngày thứ hai đến đây, ông bị xe máy tông, và không may là ông lại bị đập đầu xuống vỉa hè chết.
Rất lạ là tại sao người nước ngoài lại không sống được ở đất nước mùa hè vĩnh cửu này. Có lẽ Việt nam, sau khi phải đấu tranh giành độc lập với Pháp, sau đó với Mỹ đã không còn thân thiện với ngoại bang lắm. Cũng có thể lý do là các quy định pháp luật ở đây rất khó cho người nước ngoài nhập quốc tịch và hầu như không thể mua được đất và bất động sản. Người nước ngoài ở lại đây có thể đếm trên đầu ngón tay. Mặc dù các công ty vẫn thích tuyển họ vào làm. Ở Vietnamairelines hơn một nửa phi công là người Nga, và các thuyền trưởng Nga thì cảng nào cũng sẵn sàng nhận.
Từ hồi đó đến giờ chỉ có 2 người Nga ở lại đây sống – Chúng tôi đi dạo với ông Vladimir Antoshenko, trợ lý Phó Tổng giám đốc thứ nhất XNLD Vietsovpetro, ngay trong khuôn viên của làng Nga. Ở thành phố miền Nam Vũng tầu này nhiều năm nay các chuyên gia dầu khí Nga đã sống và làm việc. Đàn ông thì ra dàn khoan để mang dầu về cho Việt nam, và mỗi người cũng góp vào ngân sách Nga cả triệu đô la mỗi năm. Các bà vợ nuôi con và làm việc ngay tại đây, ngay tại cái làng Nga tách biệt với thế giới bên ngoài. Ngay tại nhà ăn ở đây, chỉ riêng bánh trái thôi họ làm đến 28 loại. Rất buồn nhớ quê nhà.
Chúng tôi đến những ngôi nhà năm tầng với những con đường sạch đến không tưởng ấy đúng vào dịp lễ Phục sinh. Linh mục Alexander Vasyutin đang rảy nước thánh lên các bánh ngọt và trứng xếp đầy dãy bàn dài. Cha cố được Matxcova cứ đến đoàn chuyên gia Nga này.
Lãnh đạo nhà thờ Nga nhiều lần đề nghị chính quyền Việt nam cho phép xây nhà thờ Chính thống giáo tại đây, nhưng người ta toàn từ chối – Linh mục Alexander giải thích – Họ bảo là không có tiền lệ lịch sử. Thế nên chúng tôi cứ phải sang đây mỗi năm 2 lần. Nhân tiện làm lễ đặt tên thánh cho các cháu mới sinh ở đây và ở Hà nội.
Trên chiếc máy bay Boing khổng lồ để trở về quê nhà, chúng tôi lại gặp lại linh mục Alexander. Phía cuối máy bay mấy cán bộ “Rosoboronexport” (Xuất khẩu quân sự) da rám nắng đang vui vẻ uống rượu. Mấy du khách Nga đang ôn lại kỷ niệm ở Nha trang. Còn lại trong máy bay thì phần lớn là người Việt nam. Tống đầy hàng hóa vào các ngăn để hành lý, họ đang quay trở lại các khu chợ ở Matxcova, Peterburg, Ufa và những miền khác của đất nước Nga mênh mông.