Cách đây không lâu, tôi trở về từ thành phố Rzeszow, nơi được mời đến dự Hội nghị địa chính trị Ba Lan VI. Tôi đến Rzeszow từ Kaliningrad, phải đi xuyên qua Ba Lan từ phía bắc xuống nam và quay về. Và mọi nơi chỉ thấy 2 từ nghe thấy rõ: Nga và Ukraina.
"Thật là ngạc nhiên", - Tôi viết trong buổi tối đầu tiên trên đường. Nhưng giờ là chính xác: "Điều này không có gì lạ". Vấn đề là ở chỗ sau khi liên hệ với một số người Ba Lan, từ bloggers đến các giáo sư – nó trở nên rõ ràng: những người dân Slavyan này rất lo lắng với những gì đã thoảng qua trong ký ức lịch sử. Một lần nữa ký ức lịch sử lại hiện qua. Trước tiên, nó là những đổ vỡ trong giấc mơ con trẻ - thành lập Đại Ba Lan từ biển đến biển, từ Bantic đến biển Đen.
Qua giao tiếp của tôi với người Ba Lan, họ kính phục "tư tưởng đế chế" Nga – lấy đi Crimea và tham vọng miền đất Đông Nam Ukraina, hiểu rằng âm hưởng "tư tưởng đế chế" không phải là đập vụn EU, nhưng có nghĩa là, phục hồi Đại Ba Lan từ biển đến biển bị đặt vào thế phải bỏ đi. Tuy nhiên, tất cả đều có nguyên tắc của nó.
Dân Tây kỳ dị và dân Donetsk
Chủ đề "Ukraina" nổi lên ở Kaliningrad khi chiếc xe khách đến Warsaw trở thành một “Liên bang Xô Viết" nhỏ trong 5 giờ đồng hồ. Trong số 7 khách có 2 người Moldova và Ukraina, 3 sinh ra ở Kazakhstan và Lithuania. Tôi muốn kể về người phụ nữ Ukraina này khi bà tự đùa mình là, "dân Tây kỳ dị". Ngồi cạnh tôi là người phụ nữ Ukraina tuổi 50 chục có mái tóc nhuộm đen thả sau lưng. Bà sống ở Lvov, còn con cái ở St. Petersburg.
"Làm sao tôi có thể thóa mạ Nga nếu như con cái tôi đang làm ăn ở đó? – Bà cười như có lỗi - Đúng, chúng dọn nhà cửa, và làm cái nghề nhìn chung không danh giá cho lắm, nhưng chúng còn trẻ - bắt đầu làm để mua 1 căn hộ và để sống".
Người phụ nữ này trở về quê từ chỗ những đứa con, trở về "đất Tây" Lvov và thú nhận rằng ở đó bà buộc phải im lặng về chuyến đi. Lúc chia tay bà cho tôi mấy đồng xu. Tôi nhặt 1 đồng 5 kopek, nhưng bà đổ hết tất cả vào tay và nói: "Cầm lấy cả đi. Bây giờ chúng chẳng còn giá trị gì nữa".
Ảnh: Kè hè đường ở Ba Lan có dân Ukraina, cũng như ở Nga có người Uzbeks
Để tiếp tục câu chuyện, qua vài hôm ở Ba Lan tôi gặp thêm một người Lvov – Yury Kmity làm môi giới bất động sản. Đây thực sự là dân Tây “bình thường”, có hơi hướng bài Nga không cần che giấu.
Nhưng anh ta có sự thiên lệch chia Ukraina thành trắng và đen: "Mấy ngày gần đây một số gia đình Donbass đến tôi để tìm căn hộ ở Lvov. Đó là các giáo sư, trí thức. Họ không coi mình là người miền đông nam, và muốn sống ở Ukraina".
"Vâng chết tiệt cái đất nước"
Từ sáng sớm ở bến xe buýt Zakhodnem - Warsaw đi qua một trong những nơi người ta nói bằng tiếng Surzhik. Dân Ukraina ở đây đông kinh dị! Đó là tầng lớp lao động thực sự. Các thím các mợ với những cái thùng to phệ, cánh đàn ông với bộ mặt lễ phép. Đi ngang qua họ là dân lái xe taxi với giọng buồn tẻ tàm tạm như tiếng Nga: "Ai đi Lvov? Taxi đi Tiraspol đây". Nhưng tất cả dân Ukraina đều tiết kiệm tiền, họ im lặng đợi xe qua 5 tiếng đồng hồ. Tôi cũng đã lớn lên từ một nơi xa xôi hẻo lánh thời Xô Viết, vẫn nhớ trạm xe buýt buổi sáng ở ngoại ô Ural, nơi 30 năm trước kia những người lao động cũng đợi những chuyến xe "PAZ" chậm chạp ỳ ạch như thế để đi, cùng với lợn gà. Nếu như không phải là khác thời, thì cũng chẳng khác gì cả.
Tôi nói chuyện với 1 người Ukraina. Đúng hơn là thế này: lúc bước vào cửa xe buýt và bắt gặp cặp mắt của người đàn ông nhỏ thó, anh ta hỏi tôi thuốc lá. Tôi không có thuốc lá, nhưng người lạ đã không dừng ở đó, anh ta nói cả 10 phút liền với tôi về tiểu sử, đánh giá về Yanukovych và Putin, rồi cả dự đoán tương lai.
Người đàn ông với bộ ria mép này có vẻ là 1 dân lao động chừng 5 chục tuổi, cũng đến từ Lvov và thường xuyên qua Ba Lan kiếm việc. "Trước đây tôi cắt cỏ ở Warsaw, nhưng bây giờ công việc khá rất khó kiếm. Giờ tôi làm mướn ở trong làng, cho 1 ông chủ - người Lvov này nói - Ở Ukraina hoàn toàn không có việc làm, tất cả các nông trường đã bị giải tán. Còn tôi đã phục vụ quân ngũ ở Nga. Ở vùng Pskov. Anh có tình cờ ở chỗ đó không? Ở đâu? ở Kaliningrad? Chỗ đó ở đâu? Còn ở Pskov rất tốt, có nhiều nhà thờ, và tuyệt đẹp".
Về câu hỏi – liệu anh ta có muốn được đơn giản là một thành phần của nước Ba Lan như Putin đã lấy Crimea, người này nhếch bộ ria mép xám: "He ê! Tôi muốn sống ở Ukraina. Và cũng muốn dễ dàng vào Ba Lan với visa lao động giá 400 hryvnias. Anh đi có sự bảo lãnh với giấy của ông chủ để làm việc cho ông ấy, và anh có thể im lặng bỏ qua visa".
Hút điếu thuốc, rồi cái bộ ria Ukraina này dạy đời một phân tích: "Crimea Putin của anh hết thời rồi, anh vui mừng, nhưng anh không hiểu, rằng các tỷ phú đang lãnh đạo các anh. Các tỷ phú cũng đã lãnh đạo chúng tôi nữa, nhưng chúng tôi đã lật nhào họ. Yanukovych của chúng tôi đã hoàn toàn hư hỏng". Nhưng câu hỏi về tương lai Ukraina không có tỷ phú: vứt mẹ nó đi, "Vâng chết tiệt cái đất nước".
"Merkel phẫn nộ, nhưng bà là búp bê"
Polyakov hoàn toàn đồng ý rằng, Khokhol (người Ukraina) làm tôi tớ cho người ta. Cũng ở trạm xe Zakhodnem – Warsaw, mỗi cái cột đều dán tờ quảng cáo bằng tiếng Nga: "Đang tìm việc ở Ba Lan? Hãy gọi…". Warsaw có đến 300 dặm biên giới với Ukraina, Lublin và Rzeszow cũng thế.
"Tất cả các công việc bậc thấp – sửa chữa đường xá, căn hộ, dọn dẹp vệ sinh, rửa xe – đều là người Ukraina - một phóng viên lớn người Ba Lan nói với tôi khi đón ở trạm xe, bác ta là Witold Mikhaylovski, kẻ chống Putin có tiếng – Cũng như ở Nga có người Uzbeks, thì chúng tôi có người Ukraina. Họ rẻ và có chất lượng. Còn thị trường lao động thì vô tận. Thật đây là tình hữu nghị (mỉa mai) của nhân dân Slavyan".
Ảnh: một chỗ quảng cáo việc làm
Ảnh: 1 cô gái Osin Ukraina ở Ba Lan lên bìa tạp chí Newsweek
Witold Mikhaylovski đã 79 tuổi và là 1 huyền thoại của Ba Lan. Bác ta sáng lập và làm tổng biên tập tờ tạp chí có cái tên kêu "Đường ống - Pipeline". Ở Ba Lan, cái tên này nghe tức cười - "Rurochyonga". Khi nói chuyện Mikhaylovski gọi trại ngược xuôi thành: "Rurochyongi-gazochyongi, rurochyongi-gazochyongi". Nhưng cái tạp chí có tên tức cười này đã 10 năm mang sắc thái địa chính trị quan trọng. Huống chi là ngày nay. Vị tổng biên tập đòi hỏi tất cả các bình luận viên không được phép biếng nhác. Kết quả là tôi nghe từ chính vị chuyên gia Ba Lan “đường ống chính trị” có tiếng này một phiên bản giải thích tại sao Crimea gia nhập vào Nga. Tất cả tội lỗi, hóa ra là, tại đường ống gas South Stream đặt xuyên biển Đen bởi Putin.
"Nhưng mọi thứ tốt đẹp trên giấy - Witold tiếp tục trong khi nhả khói từ cái tẩu có khắc chìm cái đinh ba Ukraina. – Trong thực tế lại không tồn tại. Phân tích kiến tạo cho thấy, trên tuyến South Stream có các vỉa đá. Độ dày hàng kilometer! Sẽ không là thực tế để khoan. Chỉ có 1 lối thoát – chuyển South Stream lên biển phía bắc, nơi thềm lục địa Ukraina. Đó là Crimea. Đó là hoạt động lặng lẽ mà đằng sau nó là sự lo lắng của Đức và Mỹ. Merkel phẫn nộ, nhưng bà là búp bê".
Mikhaylovski cho những con cá đỏ ăn trong 1 cái ao ở vườn nhà mình, và tung con bài tẩy cuối: "25 năm trước đã có tiến hành thăm dò địa chất ở phần bắc biển Đen. Cũng tỏ ra là khu vực này, xung quanh thềm lục địa Ukraina, có rất nhiều dầu và khí. Rất nhiều! Nó gần hơn về phía đông nam Ukraina. Do đó mà đông nam trở thành của Nga. Nhân quyền ư? Chẳng nghĩa lý gì".
Nhìn gương mặt đắc ý của Witold trùm trong khói thuốc. Không rõ là ông ta vừa lòng hơn với phiên bản của mình hay là mánh khóe của Putin. Tôi quyết định đã đến lúc hỏi về giới bề trên chính trị Ba Lan. Tôi nghe trả lời: "Tusk (Ttg Ba Lan)... nhưng!"
"Chúng tôi có thể không mua gas từ Nga và vì mục đích này cần cuộc cách mạng đá phiến sét, - Mikhaylovski giải thích - Ở Ba Lan đúng là có triển vọng rất đáng chú ý – sử dụng nguồn địa nhiệt. Nhưng nguồn lực tinh thần về điều này thì dân Ba Lan không có và sẽ không có. Chúng tôi đã suy đồi".
Ảnh: Tổng biên tập “Pipeline” Witold Mikhaylovski: “Chúng tôi đã suy đồi”
"Chúng tôi nằm dưới người Mỹ"
Về việc Ba Lan thiếu sức mạnh tinh thần tôi cũng đã nghe trong một vài ngày từ những người Ba Lan khác. Ví dụ, giáo sư Hanna Kovalska-Stus của ĐH Yagellonsky ở Krakow. "Với tôi cũng như Ba Lan, nếu như trước kia Ba Lan đã thực dụng hóa chính sách với CCCP, thì ngày nay nó đang thực dụng hóa chính sách với Mỹ. Điều này một lần nữa không phải là chính sách quốc gia của chúng tôi!" – vị giáo sư này giải thích. Theo quan điểm của bà, "Putin có tư tưởng đế chế, và điều này xứng đáng để được kính trọng".
"Còn Ba Lan không thể tồn tại một cách độc lập, chúng tôi không có tư tưởng, không có con đường dân sự hóa của mình, - đồng nghiệp cùng trường Yagellonsky của Hanna, giáo sư Anna Razhny nhắc nhở - Các chính trị gia của chúng tôi – là nô lệ, nô lệ của Mỹ".
Ảnh: Giáo sư Anna Razhny ĐH Yagellonsky, chủ tịch Hội địa chính trị Ba Lan (bên phải): “Các chính trị gia của chúng tôi – là nô lệ, nô lệ của Mỹ”
"Tôi cảm thấy không còn là mình, khi các nhà khoa học ở Slovakia (và ở các chính khách quốc hội Ba Lan) bắt đầu đọc các giấy tờ bằng tiếng Anh! - Kovalska-Stus tiếp tục – Đó là khi ngôn ngữ tiếng Ba Lan và Slovak ít phân biệt hơn là tiếng Nga và Ukraina! Làm gì với thế giới Slavyan của chúng tôi bây giờ? Một nửa Đông Âu – là Slavyan nhưng thay vì thống nhất trong tư tưởng của thế giới Slavyan, chúng tôi lại nằm dưới người Mỹ".
Chứng tê liệt tinh thần của người Ba Lan cũng được xác nhận bởi blogger người Ba Lan có tiếng, nhà sáng lập kênh “Truyền hình nhân dân” Evgeniush Sendetski. Sở thích, mức độ quần chúng mang đặc điểm, ví dụ và chỉ là ví dụ, video đám trẻ chơi bóng trước nhà thờ, xung quanh cả trăm người làm lễ cầu nguyện, đã có 1,5 triệu lượt xem.
Và như thế, theo Sendetski, quan điểm trong giới blogger Ba Lan, khác biệt không nhiều công thức tuyên truyền toàn EU - "Putin – Hitler mới", ai tỏ ra không hiểu là ngay lập tức các blogger này gọi là "gián điệp Nga".
"Cánh hữu – khủng bố!"
Tại hội nghị cũng như với tôi, tất cả đều nhớ bậc thầy Samuel Musa của ĐH Vrotslavsky, ông Musa (như người ta gọi) là người Syria, nhưng sống ở Ba Lan đã chục năm. Và cũng như ông ở Nga sẽ đầy tiếng tăm. Ví dụ, khi một nhà chính trị Ba Lan trẻ cố để bảo vệ “Cánh hữu Ukraina”, Musa đứng lên tại chỗ và nêu ví dụ đơn giản, cứng như thép Damask, khi nói:
"Phe đối lập này là như thế nào?! Đó là bọn khủng bố, những kẻ được Mỹ huấn luyện. Khủng bố! Với chúng tôi ở Syria đã xảy ra điều tương tự. Mỹ nuôi nấng “phe đối lập" như thế này,với cùng những khẩu hiệu dân tộc. Nhưng chúng tôi biết tất cả bọn chúng hóa ra là những kẻ giết người".
Putin phản ứng như thế nào với kết quả trưng cầu dân ý ở đông Ukraina? Trong buổi cà phê sáng, Musa không nhớ tình cảm EU ăn sâu trong nhóm giáo sư tiến sĩ chỉ trích Nga. Ông đã bảo vệ Nga. Khi tham gia vào cuộc đàm thoại, một nhà khoa học chính trị, dường như là từ ĐH Zheshuvsky, mô tả cho các đồng nghiệp: "Nga là cái gì? Mắc kẹt ở ngôi làng nào đó - ở đấy vẫn là thế kỷ 19!"
Tác giả của những dòng chữ này chỉ muốn hỏi, các quý ông có học và diện những bộ đồ tạp nham dệt từ vùng quê Nga xa xôi, có phải là, Musa đã phát hiện như thế này:
"Nghe này, Tôi đã ở Pháp, ngoại ô Marseille - đó là thế kỷ 18!"
"Да капец стране": репортаж ИА REGNUM из "украинской" Польши.
http://www.regnum.ru/news/polit/1800761.html