Ảnh: trụ sở Kazakhmys
Đất nước cựu Xô Viết, sân sau của Nga này thuộc loại giàu có tài nguyên thiên nhiên. Họ có các mỏ dầu, khí đốt, than, sắt, man-gan, crôm, mô-líp-đen, nikel, đồng chì kẽm, urani, bô-xít và vàng.
Thế cho nên việc phương tây thèm khát, nhòm ngó và rình rập các quốc gia cựu XV là cả một chương dài.
Kazakhstan có nhiều mỏ đồng to, họ có công ty luyện đồng, kẽm, bạc và vàng Kazakhmys lớn và làm ăn giàu có phát đạt. Năm 2005, công ty này niêm yết ở thị trường chứng khoán London, một cơ hội để người nước ngoài sở hữu một phần Kazakhmys. Lẽ ra điều này cần được khuyến khích, nhưng Global Witness đã đánh hơi thấy 1 vụ kiếm ăn khác. Loạt báo cáo điều tra tên “Rủi ro kinh doanh. Ai giám sát Kazakhmys?” được tung ra với những lời lẽ rất lo ngại về tham nhũng nặng nề ở những viên quản trị hàng đầu Kazakhmys dưới triều đại TT Nursultan Nazarbayev.
Bình thường ra, cổ phiếu Kazakhmys sẽ bán chạy, bởi đó là công ty làm ăn rất tốt. Mỗi công ty niêm yết ở London đều phải cung cấp thông tin kinh doanh 5 năm gần nhất. Tin tức thất thiệt của Global Witness làm dân chơi chứng khoán London bán tín bán nghi, kể cả các quỹ đầu tư lớn, xem ra với tình trạng tham nhũng nặng nề như vậy, mua cổ phiếu của Kazakhmys sẽ nhiều rủi ro.
Để tăng thêm sức thuyết phục, trong báo cáo của mình Global Witness nói điều tra được tiến hành bởi các "chuyên gia” có quan hệ với Kazakhmys. Báo cáo còn nói, những sở hữu hàng đầu ở Kazakhmys có quan hệ ràng buộc với TT Nazarbayev, do đó ngụ ý, ông TT “độc tài” có tầm ảnh hưởng khác thường đến các quyết định của Kazakhmys, đến lợi nhuận của các cổ đông, thậm chí là khi có sự thay đổi quyền lực vào tay đối thủ của Nazarbayev thì tiền bạc đầu tư sẽ mất sạch.