[SSX]

- Điều đó là như thế nào, đại bản doanh đã làm công việc của dự án siêu CNTD? Rất khó để nghĩ có cái gì đó lại cơ bản hơn để hủy hoại trật tự Xô Viết.

- Vâng, điều đó thú vị… Vấn đề, như anh biết đấy, thời kỳ thập kỷ 80 có những phương hướng kinh tế tiến bộ và hợp thời nhất. Chúng ta nhớ: chủ nghĩa Thatcher, kinh tế Reagan. Còn có, dĩ nhiên, CNXH Thụy Điển, những chúng ta không thích như Thụy Điển… Đó là, dĩ nhiên, thất bại lịch sử to lớn, chắc thế. Nhưng tôi không nghĩ là lúc đó còn có lối thoát nào đó khác.

Các cậu trẻ được giới tân-CNTD mang đi. Không thể nói với họ “Tất cả đã có cái gì đó khác”. – đó là trái ngược với bản chất suy nghĩ của Andropov, gửi họ đi để hướng đến chống lại chủ nghĩa giáo điều đảng trong chính sách kinh tế. Hơn nữa, những con hổ Đông Á đã lớn, Trung Quốc xuất phát gần như đồng thời với chúng ta, khả năng của tư bản nhà nước đã không thật được hiểu rõ. Điều quan trọng, có một số lĩnh vực với một số hình thức quản lý kinh tế khác có thể an toàn như một vùng đệm trong trường hợp nếu như có gì đó hư hỏng - một cách đơn giản là những thử nghiệm thất bại sẽ không bị lan truyền xa hơn.

Khi đó những lý luận dưới cánh hàn lâm học viện của CNTD bị KGB để mắt đến, một số là hoàn toàn phù hợp với quan điểm của Andropov. Điều đó về sau trở thành rõ ràng từ những đoạn ấn bản mùa xuân 1990 “Báo cáo phân tích các khái niệm chuyển đổi sang nền kinh tế thị trường ở CCCP”. Bài nghiên cứu được gọi một cách hùng biện là “Đường lối cứng rắn”, và do nhóm kinh tế ít biết đến Anatoly Chubais soạn ra.

Các tác giả đó viết: "Chống đối của số đông dân chúng – buộc phải cần đến thực hiện những biện pháp cứng rắn và không được lòng dân với các chi phí không thể tránh khỏi, trong đó bao gồm không chỉ suy giảm mức sống, mà còn tăng mạnh, điều chính - hợp pháp hóa sự khác biệt kinh tế - xã hội, qui mô khổng lồ của đầu cơ hợp pháp cũng như đi kèm với nó là "làm giàu bất chính" của các cá nhân và các nhóm xã hội, rửa tiền, kinh tế ngầm, hành vi thách thức của nhà giàu mới và v, v”. Để đấu tranh với khuynh hướng chống cải tổ, các tác giả cải tổ đề nghị như sau: “Giải tán các liên đoàn trong trường hợp họ chống các biện pháp của chính phủ”, ban hành “luật chống bãi công bất thường”, kiểm soát tất cả truyền thông đại chúng”, thi hành “các biện pháp đàn áp trực tiếp liên quan đến các thành viên hoạt động đảng”. Có sự tương đồng với kế hoạch Andropov trong diễn đạt của người đối thoại chúng ta. Và không chắc sự tương đồng là hoàn toàn ngẫu nhiên, khi xét đến việc Andropov rất quan tâm đến giới trẻ và các nhà kinh tế có triển vọng, mà Chubais nhất định là có liên quan.

Rất có vẻ là thời của nhóm Gaidar - Chubais đã lập kế hoạch dựa trên cơ sở tổ chức kinh tế của một vùng thực nghiệm. Nhưng hoàn toàn không có thực tế để mở rộng ra toàn bộ Liên bang, lúc mà có thể nói, hình thức Leninist-Stalinist cũ đã cần phải biến mất. Nhưng cuối cùng, đã biến mất không chỉ quan niệm kiểu cũ Leninist-Stalinist mà còn biến mất hẳn.

Cái chết của Yuri Andropov chứa nhiều bí ẩn. Giới KGB thậm chí còn cho là một vụ mưu sát – thủ phạm bị nghi ngờ là Svetlana Schelokova, kẻ có chồng là bộ trưởng Nội vụ, bị Andropov phát hiện dính líu đến một loạt tội phạm và cách chức. Ông già Chernenko nắm quyền không lâu, Gorbachev, hội nghị toàn thể tháng tư, perestroika, Xô Viết sụp đổ…Quan niệm tự do tìm thấy thành lực lượng vật chất và dẫn đường khởi đầu chống bộ máy đảng, gây hậu quả trong chính bộ máy và rất hữu dụng.