Briz-M
Đúng là cái này có vấn đề. Điều đáng ngạc nhiên là nó có vấn đề với hàng loạt bộ phận. Ban đầu chỉ là không nhận lệnh điều khiển từ mặt đất, sau đó là động cơ.
Một số người đã nêu ý kiến là Briz-M (tầng trên, upper stage), có phần điện tử từ thời Liên Xô cũ mã hóa đơn giản nên có thể đã bị hack bằng radar. Nghe thì có vẻ hài hước, nhưng nếu như các sử lý thời 198x thì đúng là hoàn toàn có thể làm được điều đó. Người ta có thể ra lệnh cho tầu đi sai, thậm chí là báo cáo sai.
Nhưng rõ ràng là có những lần tên lửa mang Briz-M bị tai nạn khi vẫn trong quá trình bắn, chưa tách Briz-M ra. Rõ ràng là nguyên nhân cần điều tra lại. Việc điều tra kỹ lưỡng thiết bị này cũng chuẩn bị cho thế hệ Angara ra đời. Đây là lớp tên lửa mang được 40 tấn lên quỹ đạo trạm vũ trụ, dự kiến sẽ xây dựng trạm thay thế ISS.
Vấn đề là những tai nạn của Briz-M đã kéo tụt vị thế cạnh tranh của cả Nga lẫn Trung Quốc trước châu Âu. Mỹ không có ý định xen vào thị trường tên lửa, nhưng Star One C3 2012 của Brazil đã dùng xe vũ trụ (phần khung xe của vệ tinh space bus) của Mỹ. Vấn đề là, đứng trước khả năg phá sản (liên doanh Sea Launch Mỹ-Ucraina đã phá sản, Zenit từ nay bắn tại Nga), Ariane-5 đã tìm ra các phương án thu nhỏ vệ tinh để mỗi chuyến mang 2 vệ tinh, tuy rằng các vệ tinh này yếu (như Vinasat). Với space bu kiểu Star One C3 thì không hiểu họ bớt xén những gì nhưng vệ tinh khá mạnh. NHư thế các chuyến bay kiểu đó cạnh tranh khá mạnh với Proton.
Tuy nhiên, thì người Nga vẫn nắm giữ các chìa khóa của công nghiệp vũ trụ. Ngoài Proton và Soyuz, thì Nga vẫn sở hữu kỹ thuật chế tạo tên lửa chạy điện STP và hợp kim lithi, cả hai thứ làm vệ tinh rất nhẹ. Ví dụ như AMOS-5 (bán cho Israel) và Luch-5 (vệ tinh liên lạc của ISS), mỗi vệ tinh chỉ hơn 1 tấn nhưng tính năng rất mạnh, ngang với vệ tinh 3 tấn Âu-Mỹ, hai vệ tinh đi cùng chuyến proton và như thế là Ariane lại phải lùi.
Nói chung là Briz-M đặt bị điều tra và vì nó mà Nga tiến chậm một nhịp. Tuy nhiên vẫn gấp đôi bác Mèo và gấp độ 5-7 lần bác Âu.
|