[Mien trung]

Ngôi sao của Kachia Zelenko
Angelina DEMYANOK (15/09/2012)

Đài tưởng niệm Ekaterina Zelenko tại thành phố Kursk

Trong nhiều thế kỷ người ta đã đặt tên cho các ngôi sao, các hành tinh và các thiên thể khác tên của những người anh hùng. Và từ năm 1971 việc tưởng niệm vinh danh các anh hùng của cuộc chiến tranh Vệ quốc vĩ đại trong không gian vũ trụ đã được hình thành. Bây giờ trên bầu trời đã có hơn 40 tiểu hành tinh mang tên những người anh hùng. Trong số đó có: tiểu hành tinh Dôia - để vinh danh người nữ chiến sỹ Hồng quân huyền thoại Dôia Kosmodemyanskaya, tiểu hành tinh Voloshina - vinh danh người bạn gái chiến đấu của Zoya là nữ chiến sỹ trinh sát Vera Voloshina, tiểu hành tinh Kachuevskaya - vinh danh người nữ y tá cứu thương Natalia Kachuevskaya và những người khác.

Nhà nữ thiên văn học T.M. Smirnova của đài vật lý thiên văn Crưm tìm thấy ở giữa sao Hỏa và sao Mộc một hành tinh nhỏ, được đăng ký số 1900, và đã cho nó mang tên "Kachiusa" - để vinh danh người nữ phi công Liên Xô nổi tiếng Ekaterina Zelenko, là người phụ nữ duy nhất đã thực hiện chiến công “taran” - lái máy bay của mình đâm thẳng vào máy bay đối phương.

"Cô ấy sinh ra là để cho ngành hàng không, giống như con chim sinh ra là để bay vậy " - Trung tướng Anatoly Ivanovich Puskin Anh hùng Liên Xô đã nói về Ekatêrina như thế. Trên chính chiếc máy bay của Anatoly Ivanovich, E. Zelenko đã thực hiện chuyến bay cuối cùng anh hùng của mình.

Kachia Zelenko sinh ngày 14 tháng 9 năm 1916 tại làng Koroshin thuộc tỉnh Zhitomir. Cô là con thứ mười trong một gia đình nông dân nghèo đông con. Kachia đã dành nhiều thời gian trên đường phố để chơi cùng với bọn con trai, và luôn cố gắng để không thua kém trong bất kỳ trò chơi thể thao nào ngoài phố. "Từ nhỏ Kachia đã bị các ngành nghề nam giới thu hút - cô em gái Sonhia nhớ lại, - cùng với anh trai Konstantin, Kachia khéo léo sử dụng bào, rìu, hay đục, giũa, tạo nên hàng loạt mô hình các loại ôtô khác nhau, những chiếc tàu lượn và máy bay. Rõ ràng, khi đó cô đã có mơ ước về những chuyến bay... "

Học viên trường hàng không Ekaterina Zelenko

Kachia bắt đầu tham gia nhiệt tình vào câu lạc bộ hàng không Voronhez, sau đó tiếp tục việc học tập ở trường hàng không quân sự Orenburg mang tên K.E.Voroshilov chuyên đào tạo các phi công quân sự và phi công quan trắc. Bạn gái của Ekatêrina -phi công thử nghiệm công huân Liên Xô Nina Rusakova nhớ lại: "... chúng tôi đã kết bạn cùng Kachia khi còn ở câu lạc bộ hàng không Voronhez, và sau đó cả hai chúng tôi được gửi đến Orenburg. Ở đây chúng tôi đã sống với nhau trong cùng một phòng, có chung một người huấn luyện bay. Cô ấy là một cô gái rắn chắc, có mái tóc cắt ngắn. Năng động, dũng cảm, kiên trì, cô ấy không bao giờ chịu thua kém các chàng trai trong mọi công việc. "

Tốt nghiệp loại giỏi trường hàng không vào năm 1934, Ekaterina đã được điều đến lữ đoàn máy bay ném bom hạng nhẹ 19, có căn cứ tại Kharkov. Sau một thời gian phục vụ tại đây, cô đã nắm vững cách điều khiển bảy loại máy bay khác nhau.

Khi bắt đầu chiến tranh Liên Xô - Phần Lan, E. Zelenko đã yêu cầu được ra mặt trận và là nữ phi công duy nhất đã tham gia trong chiến dịch Phần Lan. Trong mùa đông năm 1939 -1940, cô đã chiến đấu trong biên chế của phi đội 3, trung đoàn máy bay ném bom hạng nhẹ 11(quân đoàn 8 không quân).

Trên mặt trận Phần Lan, lần đầu tiên chính ủy A.G. Rytov, sau này là đại tướng không quân đã nhìn thấy cô, và viết lại những dòng dưới đây trong cuốn hồi ký sau này của ông: "Một lần nọ, tôi đến trung đoàn không quân, đóng cạnh sân bay bên hồ nước. Trên bờ hồ có một vài ngôi nhà nhỏ nơi các phi công ở. Tôi đi vào một trong những ngôi nhà đó. Không có một mẩu rác trên sàn nhà, trên cửa sổ có vải màn làm rèm che, chiếc bàn được phủ một tấm khăn trải, thậm chí có cả một nhánh thông với các nụ thông hình nón xinh đẹp được cắm trong một lọ nước.

- Thế này mới gọi là ngăn nắp chứ! - Tôi khen ngợi các phi công. - Tốt lắm! Ai trong các bạn đã tạo ra cảm giác ấm cúng như thế này?

Các phi công đứng im lặng, mỉm cười đầy ngụ ý. Sau đó, một trong số họ thốt lên đầy tự hào:

- Bà chủ của chúng tôi không chấp nhận được tình trạng mất trật tự ạ.

- Bà chủ nào vậy?

- Một bà chủ chính hiệu. Vâng! Đang ở phía sau bức màn này.

Viên phi công chỉ vào tấm màn vải hoa được treo trên dây điện thoại.

Và đúng như vậy: mép ngoài của tấm màn được vén lên, tiếp theo có một cô gái bước ra. Cô đi ủng da cao cổ, mặc một tấm áo dài tay vừa vặn, mang thắt lưng da sĩ quan. Cổ áo màu xanh da trời có đính 3 khối lập phương nho nhỏ.

- Thượng úy Ekaterina Zelenko! - Cô báo cáo rắn rỏi theo điều lệnh và ngượng ngùng bổ sung thêm, - Ekaterina xin tự giới thiệu mình để mọi người khỏi nhầm lẫn với nam giới.

Vẻ ngoài thoạt nhìn thì E. Zelenko có phần giống như một chàng trai. Song khuôn mặt với đôi mắt nâu, sắc và đôi môi đỏ thẫm nhỏ nhắn của cô đã mách bảo cho ta biết đó là một cô gái".

Thượng úy Ekaterina Zelenko

Cô thường thực hiện các chuyến bay trinh sát hậu cứ đối phương, ném bom các mục tiêu quân sự của địch.

Từ Phần Lan, cô viết thư cho em gái mình, người đã trở nên đặc biệt gần gũi với cô sau cái chết của mẹ vào năm 1937: "Cảnh vật ở đây tuyệt vời làm sao! Chỉ dùng từ ngữ để truyền đạt thôi là điều không thể. Nếu chị là một nhà thơ, chắc chắn chị đã làm thơ. Hãy tưởng tượng: rừng nối tiếp rừng bạt ngàn không có kết thúc và không có giới hạn, hồ, đầm, tuyết, rất nhiều tuyết. Nói tóm lại, là một điều gì đó thật tuyệt vời, không thể so sánh nổi. Nếu như không có chiến tranh... Chị đã nhiều lần chuyên chở những "khối hàng Voroshilov " thả xuống cho bọn côn đồ trắng Phần Lan. Những gói quà tặng thật dễ chịu, em nghĩ sao? Chị đã trở thành một người say mê nhảy dù . Như em thấy đấy, Sonhia, không phải vô cớ mà hồi nhỏ chị đã nhảy xuống từ trên nóc chuồng bò với một chiếc ô! .. "

Với thành tích phá hủy một khẩu đội pháo binh và kho đạn dược của đối phương trong cuộc chiến tranh Phần Lan E. Zelenko đã được trao tặng Huân chương Cờ Đỏ. Lời nhận xét khen thưởng đã viết: "Rất mong muốn bay để thực hiện các nhiệm vụ chiến đấu, bình tĩnh và quyết đoán trong hoàn cảnh thời tiết xấu và tình hình phức tạp. Trong lưới lửa của pháo phòng không đối phương vẫn can đảm tiếp tục nhiệm vụ chiến đấu, công việc thực hiện hoàn hảo. Việc trinh sát giao cho E. Zelenko luôn luôn chính xác không chỉ trong thời hạn và phạm vi của nhiệm vụ, mà còn bổ sung những thông tin có giá trị, nhờ các sáng kiến cá nhân độc đáo".

Thượng úy E.Zelenko trong chiến dịch Phần Lan

Sau chiến tranh, Ekaterina trở lại Kharkov, nơi sản xuất hàng loạt máy bay ném bom tầm ngắn mới Su -2 một động cơ, rất nhẹ và cơ động, trang bị năm khẩu súng máy. E. Zelenko đã nhanh chóng nắm vững cách điều khiển loại máy bay mới này, và sớm bắt đầu hướng dẫn cách bay cho những người khác, thậm chí với một số phi công hơn cô cả về tuổi tác và cấp bậc. Trong cương vị là phi công huấn luyện, từ tháng 10 năm 1940 đến tháng 5 năm 1941, cô gái 23 tuổi Kachia đã tham gia vào việc huấn luyện lại hàng ngũ chỉ huy trung đoàn không quân số 9.

Từ ngày đầu tiên của chiến tranh Vệ quốc vĩ đại, E. Zelenko đã tham gia chiến đấu với cương vị là chỉ huy phó của phi đội 5, trung đoàn không quân máy bay ném bom 135 (sư đoàn không quân 16, Quân đoàn 6, Mặt trận Tây Nam).

Trong tháng 8 năm 1941, Ekaterina kết hôn với phi công Pavel Ignatenko, chỉ huy phi đội 4 cùng trung đoàn. Mối quan hệ của họ bắt đầu trước chiến tranh, Pavel đã phải lòng Kachia khi lần đầu nhìn thấy cô không phải trong bộ quân phục mà là trong chiếc áo dài màu trắng, họ thường gặp nhau tại sàn nhảy câu lạc bộ sĩ quan thành phố Kharkov. Cô gái đã phải do dự một thời gian dài trước khi chấp nhận lời đề nghị của Pavel Ignatenko, là người phụ nữ duy nhất trong trung đoàn, cô cảm thấy xấu hổ trước các bạn đồng nghiệp. Và sau đó cô vẫn tiếp tục bay, không thương tiếc gì tới bản thân, ngay cả khi nhận ra rằng cô đã mang thai. Người chị Liuba của nữ phi công đã ghi nhận: "Trước chiến tranh, Kachia đã sinh non, cô sinh đôi - 2 con trai. Một con sinh ra đã chết, con trai kia chỉ sống 12 giờ. Cô đã vô cùng tuyệt vọng... Trích đoạn từ lá thư lưu giữ của cô gửi về từ mặt trận ngày 06 Tháng Bảy 1941: "Tôi đang bay với một bức ảnh của Valentin tóc xoăn bé nhỏ và với những sợi tóc của con trai mình. Tất cả đựng trong cái mặt dây chuyền của tôi ..." Valentin - là con trai của người em gái chúng tôi, Sonhia. Còn những sợi tóc - là của con trai Kachia và Pavel".

Người nữ phi công đã viết cho người yêu của mình trong những ngày đầu của cuộc chiến: "Em biết, Pasha yêu quí, chiến tranh sẽ là một cuộc thử nghiệm khắc nghiệt đối với em, nhưng em tự tin vào bản thân mình - em sẽ chịu đựng được, sẽ khắc phục được bất kỳ khó khăn nào. Em chưa bao giờ sợ khó khăn và sẽ không sợ. Việc nhập học vào học viện hàng không, anh cũng biết đấy, đành phải hoãn lại cho đến khi nào đập tan hoàn toàn kẻ thù. Kachiusa của anh".

Là một phi công điêu luyện, Ekaterina thường chỉ huy một nhóm các máy bay ném bom. Tháng bảy năm 1941, kết quả của các cuộc tấn công dũng cảm và quả quyết do E. Zelenko chỉ huy là 45 xe tăng và 20 xe ôtô với bộ binh Đức đã bị phá hủy.

Ekaterina thường phải bay trong điều kiện cực kỳ khó khăn, thực hiện nhiệm vụ trong lưới lửa phòng không dày đặc của đối phương. Đại tá B. Iansen trong báo cáo của mình về một chuyến bay công vụ của Ekaterina Zelenko đã viết như sau: "Trong khu vực nhà ga Bưkovo vào tháng tám năm 1941, dẫn đầu một nhóm máy bay ném bom vào khu vực tập trung quân của đối phương, Ekaterina Zelenko đã bị lọt vào lưới lửa phòng không của địch. Mặc dù vậy, công việc vẫn được thực hiện hoàn hảo, đồng chí Zelenko đã chỉ huy ném bom tiêu diệt cả một tiểu đoàn bộ binh Đức mà không bị mất bất kỳ một máy bay nào của mình". Với chiến công này, Ekaterina đã được trao tặng Huân chương Lênin vào tháng 12 năm 1941 (sau khi cô đã hy sinh).

"Ôi, Sonhia, mọi thứ đã thay đổi hết! - Kachia đã viết cho người em gái trong tháng đầu tiên của cuộc chiến tranh: Có bao nhiêu kế hoạch đã được dự định! Mọi người đã sống yên bình làm sao! Còn bây giờ là chiến tranh ... Lúc đó chị đã chuẩn bị nấu món mứt ở trại hè, tại đó có rất nhiều trái cây, đặc biệt là dâu tây ... Chị viết lá thư này cho em dưới cánh của máy bay. Chỉ một lát nữa thôi là chị phải bay đi thực hiện nhiệm vụ. Đừng lo lắng gì cho chị. "

E. Zelenko đã được phái đi thực hiện những nhiệm vụ khó khăn nhất, cô thường bay đi ném bom các mục tiêu của đối phương vào ban đêm. Tổng cộng cô đã thực hiện 40 phi vụ và tham gia 12 trận chiến trên không.

Chuyến bay cuối cùng của Ekaterina là ngày 12 tháng chín 1941. Vào ngày hôm đó trời có nhiều mây, cô đã bay lên bầu trời ba lần, ban đầu Ekaterina đã thực hiện hai chuyến bay trinh sát, kết quả là máy bay cô đã bị hỏng. Còn sau đó - cô đề nghị lấy máy bay của phó chỉ huy trưởng trung đoàn A. Puskin, và bay lần thứ ba với phi công quan sát - trung úy N. Pavlưk, trong biên đội 2 chiếc với phi hành đoàn của đại úy Lebedev.

Chiếc máy bay Su-2 của đại úy A. Pushkin. Trên chiếc Su-2 này E.I. Zelenko đã thực hiện nhiệm vụ chiến đấu cuối cùng của mình.

Trở về từ nhiệm vụ, các máy bay của chúng ta đã bị tấn công bởi 7 chiếc "Messers". Rất nhanh sau đó, máy bay do Lebedev điều khiển đã buộc phải dừng cuộc chiến và bay đi, bởi máy bay của anh bị bắn trúng bởi các máy bay Đức. E. Zelenko đã phải chiến đấu một mình với 7 đối thủ. Cô đã kịp bắn cháy một máy bay của đối phương, và khi hết đạn, người nữ phi công đã ra lệnh N. Pavlyk rời khỏi máy bay và cho máy bay của mình đâm vào một chiếc "Messer" khác. Các mảnh vỡ của cả hai máy bay rơi xuống mặt đất gần khu vực làng Anastasevka thuộc tỉnh Sumskaia.

Các bạn bè cùng trung đoàn đã một vài ngày chờ đợi máy bay Ekaterina Zelenko quay trở về. Và chỉ sau đó mới gửi một bản báo cáo: "Số phận của nữ phi công đến giờ vẫn chưa rõ". Đại úy phi công Ignatenko tiếp tục tìm kiếm Kachia trong hai năm, không tin rằng vợ mình đã hy sinh - Anh đã gửi yêu cầu cho các quân y viện, tìm kiếm những người đã chứng kiến cuộc chiến. Năm 1943, tại một sân bay ở hậu phương, người phi công này do sơ suất đã va phải cánh quạt máy bay đang xoay và bị tử vong.

Thi thể Ekaterina Zelenko được phát hiện bởi người dân địa phương và được xác định bằng thẻ đoàn viên Komsomol, sổ chứng nhận huân chương và chứng minh nhân dân. Họ đã không kịp báo về trung đoàn không quân, bởi vào ngày hôm sau sau khi diễn ra trận không chiến đáng nhớ thì ngôi làng bị quân Đức chiếm đóng. Dân làng nhớ lại: "Sự việc diễn ra như thể Kachia là một người dân của làng chúng tôi, tuy rằng khi còn sống cô ấy chưa một lần nào tới làng này cả... Ông lão Khomenko Musy đã chôn cất cho cô, còn chúng tôi thì giúp ông. Mọi người đã tìm thấy chiếc dù bên cạnh đường, và dùng nó để bao bọc các phần còn lại của người nữ phi công. Họ tên người nữ anh hùng chúng tôi biết được qua thẻ đoàn viên Komsomol, và đã đưa cho cô giáo Anastasia Panteleimonovna Marchenko của chúng tôi cất giữ ... "

Sau đó tấm thẻ đoàn viên Komsomol số 7463250 của người nữ phi công - với những đốm máu mầu nâu xám, bị xuyên thủng bởi mảnh bom đã được gửi đến trường hàng không quân sự Orenburg với lời đề nghị: "Chúng tôi gửi cho nhà trường tấm thẻ đoàn viên này của Kachia Zelenko. Hãy để tấm thẻ bị thủng và nhuốm vết máu này giúp cho các học viên mới nhận thức sâu sắc hơn về giá trị của chủ nghĩa anh hùng và những thiệt hại mất mát trong những năm chiến tranh ... "

Sau chiến tranh, hài cốt của E. Zelenko được chuyển đến thành phố Kursk, nơi cô đã sống trải qua thời thơ ấu.

Năm 1971, tại địa điểm nơi mà người nữ phi công hy sinh đã được khai quật. Ở độ sâu 3 mét người ta đã tìm thấy những mảnh vỡ chiếc máy bay của E. Zelenko, và trong khoảng một vài cây số là các mảnh vỡ rơi xuống của chiếc máy bay Đức "Messerschmitt-109" với dấu vết của cú tấn công “taran”. Ở vị trí nơi máy bay E. Zelenko rơi xuống người ta đã dựng một bức tượng bán thân để tưởng nhớ người nữ phi công.

Và ở Berestovka, nơi cô đã đi vào trận chiến đấu cuối cùng của mình, cũng có một tượng đài tưởng nhớ người nữ anh hùng. Tên của người nữ phi công dũng cảm được đặt cho các đường phố ở Kursk, Voronezh, Sumakh, các trường học, và các tổ đội thiếu niên. Một bảo tàng để tưởng nhớ E. Zelenko đã được lập ra ở Anastasevka và trường học số 10 thành phố Kursk, nơi cô đã từng học thời niên thiếu.

Tấm bảng tưởng niệm Ekaterina Zelenko tại ngôi nhà cô từng sống ở Kursk
(Dòng chữ trên bảng:Trong ngôi nhà này từ năm 1921-1932 đã từng sống Ekaterina Ivanovna Zelenko - nữ phi công huyền thoại là người phụ nữ đầu tiên trong lịch sử hàng không đã thực hiện chiến công "taran" đâm thẳng vào máy bay kẻ thù)

Ngay từ năm 1941 E. Zelenko đã được đề cử danh hiệu Anh hùng Liên Xô, nhưng sau đó chỉ được trao tặng huân chương Lênin. Chỉ qua vài thập kỷ, ngày 05 tháng 5 năm 1990, theo sắc lệnh của Tổng thống Liên Xô, Ekaterina Ivanovna Zelenko đã được truy tặng danh hiệu Anh hùng Liên Xô.

-----------------------------------------

Chú thích: Kachia, Kachiusa là tên gọi tắt, thân mật của Ekaterina.

Nguồn: http://odnarodyna.com.ua/node/10171

Video clip về nữ anh hùng Ekaterina Zelenko:

http://www.youtube.com/watch?v=NdvIu6LWq_Y