Trích:
butgai viết
@bác Geobic: Em đã nói đây là vườn nhà mình, mình cứ leo trèo mà. Né có nghĩa là không có ý định so sánh bác ạ... Thơ hay thì nhiều người thích, nhiều người dịch, âu cũng là lẽ tự nhiên. Em cũng thích bài đó thì dịch vậy thôi .
..................
Còn làm thơ thật sự thì lúc nào có cảm hứng, bắt được một tứ thơ mới và lạ thì em làm thơ luôn. Còn vừa dịch vừa sáng tác thì em không biết làm.
|
Cũng có thể Geo hiểu nhầm ý câu sau đây của Butgai:
“@Bác Geo: thực ra như đã nói thì em rất ít đọc thơ, chỉ thi thoảng đọc hồi còn là Sinh viên. Tất cả những gì em biết về các bảc dịch của bác Thúy Toàn thì hầu như đã được bác liệt kê rồi:
Gửi..., Tối yêu em..., Gửi mẹ nuôi, Một chút tên tôi đối với nàng, Chia tay nhưng ảnh hình em v.v.. hihi. Có thể nhiều bài khác của bác ấy chưa hay nhưng vì em chưa đọc nên cũng không biết. Em vẫn thấy "sợ" bác ấy...
Hay mà chưa sát hoặc sát mà chưa hay thì đều còn có thể lách vào được.
Vừa sát vừa thơ hay thì em ... né.”
Geo cứ nghĩ chữ
“NÉ” này có nghĩa la "Mũi Né" cơ đấy, hóa ra nó lại có nghĩa là "
không có ý định so sánh" ư?
Việc Bútgai bảo khi dịch chỉ biết dịch, không biết "vừa dịch vừa sáng tác". Thực ra Geo cho rằng gần như những bản dịch hay đều có yếu tố sáng tác trong đó, có nghĩa là có sự đồng sáng tạo của dịch giả. Bản dịch thơ không bao giờ giữ được đúng phẩm chất của bản gốc, vì thế người xưa đã nói "dịch là phản". Điều ấy bao giờ cũng đúng. Ngay việc Butgai bảo "
thơ hay là do tác giả chứ không phải do dịch giả", gần có nghĩa là bản gốc phải hay hơn bản dịch, điều này Geo hơi nghi ngờ. Ngay trong thi ca Việt Nam thôi, Geo cứ nghĩ là bản chữ nôm
Chinh Phụ Ngâm của Phan Huy ích nếu không hay hơn thì cũng phải bằng bản gốc chữ Hán của Đặng Trần Côn...
Câu
"Ngọn lửa tình chưa hẳn đã tàn phai" trong bản dịch của Thúy Toàn là "đồng sáng tạo" với tác giả. Trong bản gốc không có "ngọn lửa" nào cả! Về câu này Butgai đã dịch sát hơn Thúy Toàn. Còn "hay" thì lại là chuyện khác.
Ngay trong bài
Đợi anh về, Geo cũng thấy Butgai có những "sáng tác" về ngôn từ, nhiều chữ không có trong bản gốc (những chữ gạch chân dưới đây chẳng hạn). Nhưng dịch thơ là thế, không bao giờ thiếu sáng tạo mà có bản dịch tốt được. Đây chí là suy nghĩ và nhận xét riêng của Geo, nghĩ cho mình thôi.
<table><tr><td valign="top">
Жди меня, и я вернусь,
Всем смертям назло.
Кто не ждал меня, тот пусть
Скажет: - Повезло.
Не понять, не ждавшим им,
Как среди огня
Ожиданием своим
Ты спасла меня.
Как я выжил, будем знать
Только мы с тобой,-
Просто ты умела ждать,
Как никто другой.
</td><td valign="top">
Đợi anh về em nhé,
Thần chết sẽ bỏ qua.
Mặc ai không chờ ta,
Sẽ nói anh may mắn.
Không hiểu
sự thần thánh
Của lòng em đợi chờ
Giữa lửa
đạn kẻ thù
Đã cho anh sự sống
Chỉ hai ta hiểu thấu
Sao anh sống trở về:
Đơn giản vì đợi chờ
Vì riêng em đã đợi
</td></tr></table>