Hai tháng rưỡi sau, ngày 14/10/1943, đã diễn ra một cuộc khởi nghĩa ở xí nghiệp tử thần Sabibur, cầm đầu bởi một tù binh chiến tranh Liên Xô, chính trị viên người Rostov Aleksandr Pechersky. Tại đấy mọi chuyện xảy ra cũng giống như ở Treblinka – những con người kiệt sức sắp chết vì đói đã đương đầu được với hàng trăm thằng SS đê tiện quen ngập ngụa trong máu những người vô tội. Quân khởi nghĩa đã đánh bại bọn đao phủ chỉ bằng những chiếc rìu tự tạo rèn từ xưởng rèn trong trại, nhiều người chỉ vũ trang bằng nắm cát con mà Pechersky đã ra lệnh chuẩn bị sẵn trong túi và ném vào mắt lũ lính gác... Nhưng liệu ta có cần phải ngạc nhiên về điều này?...
Vào lúc Treblinka rực cháy và quân khởi nghĩa chạy trốn qua hàng rào thép gai sau khi lặng lẽ vĩnh biệt tro cốt của các đồng bào, các đơn vị SS và polizei (cảnh binh người Ukraina) đã từ khắp mọi hướng đổ tới săn lùng họ. Hàng trăm con chó cảnh sát được dắt tới truy tìm dấu vết. Bọn Đức dùng đến cả máy bay. Các trận chiến nổ ra trong rừng và ở đầm lầy, và chỉ có ít, rất ít người đã tham gia cuộc khởi nghĩa sống sót cho đến ngày hôm nay. Nhưng điều ấy đâu có nghĩa lý gì? Họ đã chết khi chiến đấu, với vũ khí vẫn nắm chắc trong tay. (Có khoảng 750 tù nhân đã thoát khỏi những vòng rào thép gai nhưng chỉ 70 người sống được tới ngày được Hồng quân giải phóng một năm sau đó.)
|