Hải quân Trung Quốc hôm nay và ngày mai (tiếp theo)
Tác giả: Владислав Никольский,доктор технических наук, профессор.
Николай Новичков,кандидат технических наук.
Kóc Khơ Me lược dịch từ VPK-NEWS RU
Lực lượng đổ bộ
Tàu đổ bộ. Hải quân TQ có gần 100 tàu đổ bộ, trong đó có 2 tàu có chỗ đáp máy bay trực thăng theo thiết kế 071. TQ tự chế tạo các tàu này theo mẫu tàu San Antonio (LPD-17) của Hoa Kỳ. Sự gia tăng nhanh chóng các tàu đổ bộ trong 4 năm gần đây (chế tạo gần 70 tàu đổ bộ có thể chở xe tăng) đã chứng tỏ rằng nền công nghiệp của TQ đang chế tạo với nhịp độ nhanh các loại tàu đơn gian trong thời bình.
Không còn nghi ngờ gì về việc các đội tàu đổ bộ mạnh được chế tạo trước tiên là để gây áp lực chính trị lên các quốc gia đang chiếm giữ “chuỗi đảo thứ nhất” (Ryukyu và Philippines) như Đài Loan, Việt Nam, Philippine, Hàn Quóc.
Canô đổ bộ. Ngoài tàu đổ bộ thì Hải quân TQ còn có hơn 150 canô đổ bộ, trong đó co 10 chiếc chạy trên đệm khí có sức chở 15 tấn. Hiện nay đang tiến hành các công việc để chế tạo canô đổ bộ chạy trên đệm khí trọng tải 50-60 tấn để dùng trên các các đổ bộ có trực thăng theo thiết kế 071. Số lượng các canô đổ bộ có thể lên đến 500 chiếc nhưng khó mà chính xác được việc phân bố chúng trong Hải quân.
Hải quân TQ tỏ ý quan tâm đến các tàu đổ bộ đa chức năng chạy trên đệm khí của Nga theo thiết kế 1232.2. Theo vài nguồn tin thì có 6 chiếc đã được đặt hàng với Ucraina, tuy thực tế chỉ biết có 4 chiếc, trong đó 2 chiếc được đóng tại TQ. Việc này đã gây ra một scandal gữa Moskva và Kiev về bản quyền tác giả. Một vài chuyên gia cho rằng yêu cầu bản quyền của Nga trong trường hợp này là vô lý vì tất cả các tài liệu chế tạo tàu đổ bộ đệm khí này đều có sẵn ở Nhà máy đóng tàu Feodosyi «Море», sau khi Liên Xô tan rã thì thuộc về Ucraina một cách vô điều kiện.
Lực lượng tàu đa dụng
Tàu khu trục. Đến cuối năm 2011 hải quân TQ có 27 tàu khu trục các loại. Điểm đặc biệt trong chương trình chế tạo loại tàu này là cùng 1 serie thì 2 tàu có trang bị vũ khí và động cơ chính khác nhau. Hiện đại nhất là 2 tàu Lanzhou theo thiết kế 052C đóng tại TQ nhưng sử dụng công nghệ và trang bị của nước ngoài (radar tầm xa, máy sonar, pháo 100mm của Pháp, hệ thống tên lửa đối không “Риф” của Nga, động cơ turbin khí của Ucraina…). Các tàu khu trục theo thiết kế 052C trang bị radar đa chức năng với 4 anten lưới pha cố định kiểu 382 theo công nghệ của Nga.
Vì giá thành tàu khu trục rất cao nên người ta đã quyết định chế tạo 2 chiếc theo thiết kế 051C kiểu Shenyang. Khác với tàu theo thiết kế 052C, tàu trang bị anten xoay dạng trụ kiểu “Fort-M” cho tổ hợp tên lửa đối không.
Khi chế tạo nhiều loại tàu khu trục, hải quân TQ rõ ràng mong muốn tìm ra một kiểu tàu tối ưu với các công nghệ mới nhất.
Vào năm 2007 khi các chuyên gia phương Tây tham quan tàu Guangzhou (theo thiết kế 052B) đã có vài nhận xét. Trước hết là tàu đạt cấp độ của thế kỷ XXI. Tàu có cấu trúc theo từng cụm (block), áp dụng công nghệ che dấu “Stels”. Tuy nhiên nếu chú ý kỹ sẽ thấy tàu khu trục áp dụng phần lớn công nghệ những năm 50-60-x. Đó là hệ thống cũ theo kiểu Xô Viết với hệ thống gió dọc theo hành lang 2 bên tàu trên boong từ mũi đến đuôi tàu. Theo các chuyên gia, hệ thống kiểu này nếu bị hỏng thì các khí đọc từ đám cháy trên tàu hoặc từ các chất độc phát sinh sẽ lan tỏa nhanh chóng trước khi thủy thủ kịp mang các phương tiện bảo vệ cá nhân.
Những cửa chắn nước cũng gây ra không ít ngạc nhiên khi kết cấu của nó có thể bị méo mó và hư hỏng do tác chiến hoặc gió bão. Nhiều hệ thống vũ khí (ông phóng ngư lôi, hệ chắn phản lực …) chỉ có dẫn động bằng thủ công, rất không phù hợp với con tàu được trang bị nhiều thiết bị điện tử vô tuyến hiện đại.
Tương tự như vậy khi quan sát trang bị vô tuyến cho thấy nhiều đường cáp không được bảo vệ khỏi tác động của điện từ nên tất cả chúng đều gọn và đơn giản.
Sau khi tham quan có chuyên gia đã đưa ra đánh giá việc chế tạo tàu khu trục của Hải quân TQ: “Đối với họ thì các tàu khu trục theo thiết kế 956Э sẽ được ví như tàu vũ trụ trong thời gian dài nữa…”
Vì thế phần lớn các chuyên gia cho rằng TQ chưa thể chế tạo các con tàu hiện đại và cân đối theo hệ kỹ thuật tác chiến được.
Tàu hộ tống. Trong thành phần Hải quân có 51 chiếc. Ngoài 6 chiếc theo thiết kế 054A, tấc cả còn lại có hệ phòng không yếu ớt hoặc chỉ có tên lửa đối không tầm ngắn kiểu Crotale. Đa số tàu theo thiết kế cũ 053 và 053H đã được bán cho hàng loạt quốc gia thế giới thứ 3.
Nhiều tàu hộ tống giá rẻ được chế tạo để thay thế các tàu hộ tống cũ và bổ sung cho các tàu khu trục đắt tiền. Đến cuối năm 2011 có 2 tàu hộ tống theo thiết kế 054 giản lược hệ phòng không được chế tạo, có các tính năng và trang bị kỹ thuật giống tàu La Fayette của Pháp. Tiếp theo sẽ chế tạo các tàu hộ tống theo thiết kế 054A (6 chiếc), dự kiến thay tên kửa đối không HQ-7 (Crotale) bằng HQQ-16 (Shtil) 32 ống phóng. Ngoài ra 4 pháo phòng không AK-630 được thay bằng pháo kiểu 730 (Goalkeeper). Hiện nay sẽ chế tạo thêm 2 chiếc kiểu này nữa.
Do thành phần vũ khí thay đổi dẫn đến quan điểm phát triển tàu hộ tống thay đổi theo. Trước đây người ta xem các tàu khu trục đắt tiền cần bổ sung các tàu hộ tống rẻ tiền. Nhưng từ khi thay đổi lãnh đạo Hải quân mới, tàu hộ tống được xem như tàu chiến đa năng mạnh với lượng dãn nước ít, còn các tàu khu trục mới được xem như tàu hộ tống cho HKMH tương lai.
Lực lượng tàu tuần tra
Cho đến năm 2003 không có kế hoạch chế tạo tàu tuần tra cho Hải quân TQ. Đến năm 2004 thì chương trình phát triển tàu tuần tra không ngờ lại có động lực phát triển mới. Trước hết, sự ít quan tâm đến tàu tuần tra dồn sang tàu tên lửa. Vì thế nên những tàu tuần tra tốt nhất theo thiết kế 037/1 (25 chiếc) đã được trang bị tên lửa chống hạm S-802 và chuyển thành tàu tên lửa.
Đồng thời theo công nghệ của Úc, tàu tên lửa kiểu Houbei với trang bị tên lửa đối hạm C-802 bắt đầu được chế tạo hàng loạt. Tổng cộng có 60 chiếc được chế tạo cho đến cuối năm 2011. Chúng có tốc độ tối đa chỉ khoảng 36 hải lý, nhưng nhờ có 2 thân và hình dáng theo công nghệ “Stels” nên tính năng đi biển tăng lên và độ nhận dạng giảm xuống.
Nhiều tàu tuần tra được chuyển sang lực lượng dự bị nên sắp đến số lượng trong hải quân sẽ giảm đi.
Lực lượng tàu quét mìn
Trong thành phần Hải quân hiện nay chỉ có vài tàu quét mìn, hàng trăm tàu loại này được đưa vào dự trữ. Trong hạm đội dự bị có hơn 50 tàu phá mìn theo thiết kế 312. Theo ý kiến nhiều chuyên gia, lực lượng tàu quét mìn là thành phần yếu nhất trong Hải quân TQ, sự phát triển của nó không rõ tại sao lại diễn ra chậm chạp.
Kết luận chung
Rõ ràng là công nghiệp đóng tàu của TQ nắm bắt nhiều công nghệ, nhưng đó là những thành tực của quá khứ. Những người đóng tàu TQ hoàn toàn chưa thể chế tạo, thậm chí theo giấy phép, những turbin hơi, turbin khí lớn và nồi hơi áp lực cao cho các các tàu lớn như HKMH.
Nhưng trở ngại nhất đối với người TQ là ngoài tên lửa đạn đạo ra họ không còn loại vũ khí hải quân nào khác có chất lượng. Những loại đang có là bắt chước những mẫu được chế tạo cách nay 10-15 năm. Lực lượng Hải quân TQ không có loại pháo tự động các cỡ, thủy lôi và mìn theo thiết kế riêng.
Điều đó cho thấy công tác nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực này chưa được thực hiện có hiệu quả. Vả lại những tiêu chuẩn hiện hành tại TQ nói chung không thích hợp với triển vọng của tiến bộ khoa học và kỹ thuật. Đa số chuyên gia cho rằng trong bối cảnh hiện nay, Thiên Triều thiết kế và chế tạo bom nguyên tử và tên lửa vũ trụ còn dễ hơn hoàn thiện một động cơ turbin phản lực hiệu suất cao cho máy bay chở khách.
(Đã hết).
Tàu đổ bộ theo thiết kế 071
Sơ đồ cấu tạo
Chở thiết bị vũ trang bên trong
