Trích:
hungmgmi viết
Bác Bằng Việt là luật sư, tốt nghiệp ở Nga.
Em thấy thế này, có thể bác BV bám chưa sát lắm với nguyên tác, nhưng bác ấy dịch có hồn lắm, mà lại có thơ nữa, đọc thấy rất vào. 
Bác ấy dịch các bài thơ trong "Daghestan của tôi" hay quá đi chứ. Dịch các bài của Abutaliv và cụ gì bố của Rasun ấy nhỉ. |
Đồng ý là bác BV "dịch" rất hay, và rất thơ, nhưng đúng hồn bài thơ thì cần xem lại...
Ví dụ ngay bài Mùa hè rớt, hồn bài thơ đã gần như thay đổi 180 độ khi bác ấy dịch câu:
Mùa hè rớt cho những người yếu đuối
Mùa hè rớt, hay Hồi xuân là của chung tất cả phụ nữ ở cái tuổi như khi OB viết bài thơ này, dù họ có yếu đuối hay khỏe mạnh.
Đọc câu trên, người ta sẽ không thể hiểu tác giả (OB) định nói gì trong cả bài thơ này.
Hay như BG đã nói hôm trước ở bài Mùa lá rụng:
Khi nói:
Anh đã từng ở đây, đã là người thân nhất
Sao phút này là bạn cũng không?
thì cũng đã làm người đọc hiểu đây là một mối tình song phương tan vỡ chứ không phải là một mối tình đơn phương như trong nguyên bản:
Chẳng gần gũi, không phải người thân thiết
Hay đơn thuần chỉ là bạn cũng không
Rồi chính câu nhan đề của bài này:, dịch là
"tránh đừng đụng vào cây, mùa lá rụng", hình như dịch giả có ý định ... bảo vệ thiên nhiên?!
Còn nhiều, nhiều nữa. Có những phóng tác làm bài thơ hay lên, thi vị hơn nhưng không thay đổi hồn thơ hay ý nghĩa bài thơ. Nhưng có khi chỉ 1 câu phóng tác trong bài thơ làm cái hồn trở nên khác hẳn. Mà BV thì hay có những câu ấy.
Cho nên, không phủ nhận, thơ bác ấy rất hay, nhưng giá bác ấy làm thơ thì tốt hơn. Còn dịch như vậy thì không đạt, xét ở khía cạnh chuyển tải ngôn ngữ và hồn thơ nguyên tác. Có lẽ do cái tôi của bác ấy lớn quá nên tự nhiên đi vào trong các bản dịch, hoặc do tâm hồn bác ấy phiêu diêu quá nên lơ là, không đọc kỹ bản gốc.
Và cũng không phải tất cả những người học ở Nga đêu rành ngữ pháp tiếng Nga đến mức như Tikva hay USY để có thể hiểu chính xác ý nghĩa từng con chữ. Từ ngữ nghe qua có vẻ ổn, nhưng cách cú có thể làm cho nghĩa khác rất nhiều. Phải rất tinh tế, công phu và cẩn thận khi đọc nguyên tác mới dịch đúng được. Đôi khi còn cần biết cả hoàn cảnh ra đời của bài thơ thì mới hiêu được ý nghĩa nữa
Tóm lại, theo ý Butgai thì thơ rất hay, nhưng nếu gọi là dịch thì "cứ sao sao" (lời Tikva) ấy