[phuongnn]

Tết mới chả nhất

3.

Đọc các bài viết ca ngợi Tết cổ truyền dân tộc, chỗ nào chẳng ca ngợi đây là một truyền thống tốt đẹp, gia đình sum vầy quây quần, rồi chúc tụng nhau, hướng về một năm mới lạc quan, nhìn lại một năm thành công, mong năm mới thành công hơn, hoặc bỏ lại một năm khó khăn mong về một năm mới hết khó… đại khái thế. Hết thảy đều đúng. Mục đích là hay ho.

Nhìn lại một chút nhé. Mọi năm, gặp ai ta cũng chúc cùng một câu như thế, có thể chua thêm ý này ý khác cho cái mồm mình nó đỡ ngượng vì nhàm. Cũng một phần ta mong người được chúc được như thế. Một phần, làm người khác vui trong ngày Tết, cũng là một điều tốt. Điều quan trọng hơn cả, người Việt Nam ta vốn lạc quan, cái lạc quan của người nông dân dễ quên đi những khó khăn trước mắt, chỉ thấy cái sự no đủ của ngày hôm nay mà quên đi rất rất nhiều thứ, cả những khó khăn phía trước còn rất nhiều cũng tạm quên đi. Họ còn tạm quên cả những cái khó khăn vừa mới hôm qua thôi, còn chạy vạy để gia đình có được cái Tết. Cũng đủ thấy người Việt Nam ta còn tin tưởng vào vận may nhiều lắm.

Cuối năm cứ đến Bà chúa Kho là đủ thấy, người ta tin cái chuyện vay – trả của bà ấy đến như thế nào. Của nả đầu năm vay, cuối năm trả, đến hẹn lại lên, chen nhau bẹp ruột. Mấy ông viết sớ già già viết xong không đọc lại được dần nhường chỗ cho sinh viên Hán Nôm – viết sớ có cả quốc hiệu CHXHCN Việt Nam… y như đơn gửi UBND Phường. Ra Giêng người ta còn đi xin cái ấn Đền Trần, chen nhau cũng sứt đầu mẻ trán. Hồi cách đây mười mấy hai mươi năm, cái đó xuống xin có mà hàng tập. Chẳng thấy tình hình trong năm có gì khởi sắc hơn năm trước. Lười thì vẫn chẳng có gì mà ăn.

Với cái bọn chuyên nghề đi xin xỏ, chạy vạy như bọn em, thì Tết lại là thời gian nhàn rỗi nhất, khổ cái, công việc nó cứ ngừng trệ hết cả lại. Các cơ quan Nhà nước, chẳng ai muốn làm việc. Lịch họp tổng kết cuối năm, liên hoan văn nghệ hát hò, nhậu nhẹt… kín cả tháng. Nhậu trưa, thì cả cơ quan nghỉ cả buổi chiều, chỉ còn mỗi mấy đứa văn thư, sai vặt mới ra trường, lơ ngơ như bò đội nón về trực cơ quan… mà nhiều đứa mặt còn đỏ dừ, miệng thơm mùi rượu.

Nghe nói, Nhật Bản họ đã ghép ăn Tết âm lịch vào Tết dương lịch. Theo thiển ý của em, đây là một quyết định hay, đúng đắn. Ăn hai Tết, thì thời gian giữa hai cái Tết đó coi như là vứt đi, không làm việc. Tết Âm lịch nghỉ dài đến gần chục ngày, cũng lại là một sự lãng phí cực lớn về mặt xã hội. Đầu tiên là lãng phí thời gian. Sau đó là lãng phí vật chất, của cải tiêu thụ. Cứ nhìn bọn buôn rượu trước Tết 2, 3 tháng vào vụ thì rõ, chưa cần biết đến lượng rượu của họ cung ứng cho xã hội sau một cái Tết. Làm một cái Tết, ăn chơi cả năm là như thế.

Ra Giêng, vẫn những cơ quan đó, cũng chẳng thấy làm việc. Mấy ngày đầu, họ đi chúc tụng lẫn nhau, các phòng ban trong nội bộ, rồi các cơ quan bạn bè, hàng xóm… rồi là lễ lạt, rồi vài ngày lại có một người mời về nhà ăn uống. Cứ thế, cứ thế kéo dài đến tận Rằm.

Chán ngán nhất là ngày Rằm tháng Giêng. Ở đâu đó người ta nói, về sau cả xã hội người ta nói cái câu Lễ cả năm không bằng Rằm tháng Giêng. Em có cảm giác người ta vin vào cái câu đó vì cái ngày Rằm tháng Giêng đang là một cái gì đó tiếc nuối, cào cấu cho cái Tết vui chơi nhảy múa vừa qua đi. Nhiều nhà, Rằm tháng Giêng kéo dài đến ngày 20, gần một tuần.