Em xin nhờ các anh,chị dịch chuẩn lại từ "con người" sang tiếng Nga
 

Em xin trình bày như sau : Thầy giáo dạy triết của em sau khi giải thích từ "человек" được cấu tạo từ 2 từ чело và век thì đột nhiên gọi em lên bảng yêu cầu em chuyển ngữ sang tiếng Việt từ "человек".Em viết trả lời thầy bằng từ "con người"(em có phiên âm cách đọc "кон нгыой").Thầy liền yêu cầu dịch tiếp nghĩa của từng từ "con" và "người".

Từ "con" em dịch là животное và tự nhận thấy không có vấn đề gì.
Nhưng từ "người" thì sau khi trả lời thầy là "душа" em tự nhận thấy có gì đó không ổn,không thật chắc chắn nên đành xin phép thầy về nhà tìm hiểu và trả lời lại sau mặc dù theo ý hiểu của em về phần "con" và phần "người" trong mỗi cá nhân thì "душа" tương ứng với phần "người".

Giờ em xin hỏi các anh,chị : "Vậy từ "người" trong từ ghép "con người" nên được dịch sang tiếng Nga như thế nào cho chuẩn ạ ? " Bởi câu hỏi ở đây là dịch từng từ đơn trong một từ ghép chứ không phải nguyên từ "con người".

Em xin cảm ơn mọi người trước.

Sang tiếng Nga "лов" là chuẩn! :emoticon-0136-giggl

"con người" trong tiếng Viết là một từ. Nếu thày bắt bẻ bảo bẻ đôi từ ghép mà dịch sang tiếng Nga thì thày...

Người ta chỉ có thể giải thích hay giải nghĩa. Không ai bẻ đôi cái đũa rồi bắt dịch sang tiếng nước ngoài cái đầu đũa này là gì, cái đuôi đũa kia là gì.

Trên đây là nói vui.

Muốn dịch cho chuẩn cần xem và hiểu rõ tiếng Việt các trợ từ: con, cái.

Xin cảm ơn bác Tiger đã giúp em làm sáng tỏ.Cách giải thích theo ngôn ngữ học của bác em xin tiếp thu.Có lẽ lúc đó em bị chi phối bởi cách lí giải triết học của thầy giáo nên mới tách tiếp thành 2 từ riêng rẽ ra mà dịch như thế.Đáng lí ra có thể gác ý nghĩ về "bản năng" và "lí trí" của con người sang một bên trong câu hỏi thuần túy về mặt ngôn ngữ này.

Các thày dạy triết là chúa hay "bẻ hành bẻ tỏi" thành mấy đoạn rồi ghép lung tung! :emoticon-0136-giggl. Mình muốn biết khi thày giáo bạn giải thích "từ "человек" được cấu tạo từ 2 từ чело và век" thì sau đó thày giải thích tiếp ra sao?

Còn chuyện dịch từ "con người" theo kiểu "bẻ hành tỏi" như vậy, thì mình nghĩ có lẽ bạn chệch hướng ngay từ đầu khi dịch từ "con" thành животное, vì trong tiếng Việt từ "con" là loại từ (từ chỉ loại),ỉ có ý nghĩa để chỉ một sinh vật sống, sinh vật, để phân biệt với từ "cái" để chỉ đồ vật, chứ từ "con" chưa hẳn để chỉ "con vật, động vật, súc vật". Vì tiếng Việt mình còn có: con sâu, con kiến (côn trùng), con rắn, con ma, thậm chí "con tàu" và từ thời thượng hiện nay như "con xe".

Mời bạn tham khảo định nghĩa:
"Loại từ chung đứng trước tiếng danh từ để chỉ định tiếng danh từ ấy thuộc về một loại lớn bao gồm nhiều động vật hay sự vật khác nhau. Đó là các loại từ: con, cái.

– Con – Loại từ "con" đứng trước tiếng danh từ để chỉ chung các loại động vật và một số vật có hình thể tựa như biết chuyển động hay là chuyển động lúc được sử dụng.
Thí dụ: con người, con thú, con chó, con mèo, v.v…
con đường, con sông, con dao, con tàu, v.v…
– Cái – Loại từ "cái" đứng trước các danh từ chỉ sự vật hay con vật rất bé nhỏ.
Thí dụ: cái bàn, cái ghế, cái ao, cái nhà, v.v…,
cái phúc, cái tội, cái ăn, cái mặc, v.v…
cái chấy, cái kiến, v.v…"

Còn từ "con" bạn nên dịch là "живое/живой" thì đúng hơn là "животное", và giải thích rõ đó là một từ chỉ loại, phân rõ khác biệt với từ "cái" - "предметное". Có thể dịch "con" là "живое существо", "cái" là "предметное существо". Còn "con người" là tổng hòa của tất cả những cái đó: живое - предметное - чувственное - общественное.... существо.

Nếu cắt nghĩa "bẻ hành bẻ tỏi" kiểu như vậy thì "con-người" sẽ là "живая-личность":emoticon-0100-smile
Còn nếu là chân lý thì "người" hay "con người" chỉ có thể là "человек". Bản thân "con người/người" đã là động vật bậc cao rồi.

Xin chân thành cảm ơn bác USY đã nhiệt tình giải thích cặn kẽ cho em. Đúng như lời bác nói em đã "chệch hướng ngay từ đầu".Thú thực em là dân tự nhiên và tiếng Nga thì mới học được gần 2 năm.Nên khi đột nhiên bị thầy giáo "bẻ hành bẻ tỏi" bác hiểu em "khổ" như thế nào:emoticon-0107-sweat .Dù sao nhờ thầy rồi nhờ bác mà em đây có cơ hội được mở mang ra nhiều.Giờ đây thì em có thể tự tin mà trả lời thầy bằng diễn giải của bác rồi.

Còn về diễn giải của thầy sau khi tách "человек" thành "чело" và "век" thì đại ý như sau(em không nghe hiểu hết lời thầy) : "чело" đại diện cho "ум", còn "век" ý chỉ "время",ghép nghĩa lại человек - это ум,проживающий во времени.

Bác USY có thể khuyên em tên một cuốn tài liệu cơ bản về ngôn ngữ học dễ hiểu nhưng cặn kẽ kiểu như bác vừa dẫn được không(có tiếng việt càng tốt) ? Em muốn tìm hiểu thêm, trước để bổ khuyết kiến thức sau để "phòng thân" bác ạ.

Về ngôn ngữ học tiếng Việt bạn có thể tham khảo nhanh ở đây
http://ngnnghc.wordpress.com/2010/12...1%BA%BFp-theo/
http://tomathien.org/tai-lieu/van-pham/867.html
http://www.ued.edu.vn/khoavan/mod/re...pup=true&id=59
Có bài này đọc cũng vui:
http://chutluulai.net/forums/showthread.php?t=6809

Этимология:
ЧЕЛОВЕК. Общеслав. Сложение (с помощью соединит. гласной о) *čel- и *věkъ, в котором первая часть имеет значение «член рода или семьи» (см. челядь), а вторая — «здоровье, сила» (см. век). Человек буквально — «член рода или семьи, исполненный силы» > «совершеннолетний».
(Школьный этимологический словарь)

:emoticon-0136-giggl:emoticon-0102-bigsm:emoticon-0116-evilg Mình thật không hiểu thầy giáo của bạn. Rõ ràng thầy đang muốn "cháo hành" bạn. Vì tôi thấy nếu như một người nghiên cứu tiếng Nga lâu năm thì thừa hiểu tiếng Nga và tiếng Việt là hai loại hoàn toàn khác nhau. Giống như hai lĩnh vực Khoa học xã hội nhân văn và khoa học kỹ thuật vậy. Tiếng Nga là loại tiếng "biến hình" (флективный язык), còn tiếng Việt là loại tiếng đơn lập (изоляторный язык). Trong tiếng Nga không có từ chỉ "lượng từ" giống như "cái'' "con'' quyển'' "sự' "chiếc" như tiếng Việt. Giống như bác Usy phân tích. trong tiếng việt một từ có thể đóng vai trò một âm tiết, và là một từ vì nó có nghĩa còn trong tiếng Nga thì không. Từ чело và từ век khi phân tích ra thì chẳng may là 2 bộ phận cấu thành của từ này trùng với 2 từ có nghĩa trong tiếng Nga mà thôi, чело là cái trán còn век là thế kỷ, còn đa phần các từ khác khi phân tích âm tiết ra, nó chả có nghĩa gì cả còn tiếng Việt thì khác một từ từ khi phân tích ra các âm tiết thì những âm tiết đó nó cũng là một từ và có nghĩa, đồng thời nghĩa của những từ đó khi có liên quan đến nghĩa của từ mà chúng cấu tạo nên,

Ví dụ: từ xe cộ trong TV được câu tạo từ xe và cộ, trong đó từ cộ cũng có nghĩa là ''xe" nó là tiếng Việt cổ và giờ không đc sử dụng nữa mà chỉ đi vào cấu tạo danh từ chung "xe cộ" mà thôi.

Còn tiếng Nga thì hiếm có từ như thế. Vì thế Thầy giáo bạn đã nghép một cách lung tung. Thường thì một từ tiếng nga nó mang nguồn gốc rất sâu xa, và thường là từ gốc latinh hay có nguồn gốc từ hệ ngôn ngữ slavo mà cái này tôi cũng không nghiên cứu nên chỉ biết sơ sơ. Hay một từ đuơc cấu tạo từ những từ khác:
Ví dụ : từ подписывать được cấu tạo từ подписать và подписатьđược cấu tạo từ писатьnhờ thêm tiền tố "под" v..v.... Bạn sẽ biết điều này nếu bạn học môn "cấu tạo từ tiếng Nga". Để biết nguồn gốc của một từ tiếng Nga bạn không thể nào cứ xé nó ra rồi phân tích không căn cứ như thế, mà cần rất nhiều tài liệu và dẫn chứng cụ thể. Trong đó từ điển "cấu tạo từ" là một phần không thể thiếu.
Tôi chỉ thấy có một từ duy nhất trong tiếng Nga có thể xé ra như trên và phân tích đó là từ семья được cấu tạo từ семь và я. Ý muốn nói gia đình thì tất cả các thành viên đều là một, đều cùng chung máu mủ vân vân và vân vân... đại khái tôi cũng chỉ nghe nói chứ cái này tôi cũng không bịa ra. :emoticon-0150-hands

Nếu thầy bạn bắt bạn so sánh như thế chả khác nào đưa ra một câu hỏi : một vô địch thế giới cầu lông và một vô địch thế giới bóng bàn, không biết là ai hơn ai nhỉ? :emoticon-0136-giggl