Việt Nam trong Wikipedia tiếng Nga
 

Được một số bác ủng hộ, xin mở topic

"Việt Nam trong Vikipedia tiếng Nga"

để giới thiệu các đặc trưng về đất nước và con người Việt Nam với thế giới thông qua "Википедия"

Theo gơi ý của các bác trong BQT, xin đề nghị các bác trích thời gian để viết, đọc và góp ý cho các bài chuẩn bị. Trên DĐ nhiều bác rất có khả năng (theo nhận định chủ quan của tôi, hàng chục bác có thể chấp bút, nhiều người khác có thể góp ý, bàn luận và dịch ra tiếng Nga. Như vậy, công trình chung sẽ có chất lượng và giá trị lâu dài.

Để thuận tiện và phát huy sức mạng tập thể, theo tôi ta viết bản thảo bằng tiếng Việt, các bác sẽ góp ý bổ sung... cuối cùng, một số bác sẽ dịch hoặc "gọt dũa lại". Tháng hoặc tháng rưỡi một người có 1 bài là bảo đảm kế hoạch
Trên NNN tôi biết còn ít người, theo tôi, ít nhất là các bác sau có đủ hiểu biết, trình độ để viết bài hoặc làm cố vấn: Anh Thư, BelayaZima, baodung, chaika, DanThi, Мужик, hongducanh, htienkenzo, hungmgmi, Kok Khome, LyMisaD88, micha53, minminixi, nghiahoa, ngocbaoruss, nhnam, Nina, ninh, NISH532006, nqbinhdi, nthach, Old Tiger, Phanhoamay, rung_bach_duong, USY, Vania, vidinhdhkt, virus, Saomai, Siren, Xuan Dong và nhiều bác nữa....
Xin đề nghị các bác bới chút thời gian, xung phong đề xuất đề tài tham gia dự án!


Trước mắt, theo tôi ta nên viết các đề tài: Áo dài; Nem; Chùa Hương; Địa đạo VN, núi Trường Sơn.... trên Viki chưa có. Các bác đề xuất thêm để giới thiệu đầy đủ hơn về VN.
Để làm quen thủ tục, xin giới thiệu:
vào trang: http://ru.wikipedia.org/wiki/Заглавная_страница
Ấn các nút màu xanh để mở lần lượt từng trang:
Создать статью (с помощником)
Зарегистрироваться (и затем вернуться сюда)
Я пишу о чём-либо ещё
Моя статья — не реклама и описывает значимый объект
Chú ý quan trọng:
Информация в Википедии должна быть надёжной и проверяемой.
Факты, точки зрения, теории и аргументы должны включаться в статьи, только если они ранее публиковались в авторитетных и надёжных источниках. Источники должны быть независимыми от объекта и точными. Ссылки на источники — одно из ключевых положений Википедии. Любой материал без источников может быть поставлен под сомнение и удалён.
Замечание: статьи Википедии не являются авторитетными источниками (хотя вы можете скопировать соответствующие источники из других статей).
Ấn các nút màu xanh để mở tiếp lần lượt từng trang:
Моя статья подкреплена хорошими источниками
Моя статья нейтральна, показывает значимость и ниоткуда не скопирована
Создать новый черновик (trong ô vuông)

Để hình dung về bài viết "Áo dài", tôi đưa VD về bài viết về Kimono. dàn bài của nó như thế này:
КИМОНО (KIMONO)
Определение (định nghĩa)
История (lịch sử)
Особенности кимоно (đặc điểm của kimono)
Кимоно и японская эстетика (kimono và thẩm mỹ Nhật bản)
Производство (sản xuất)
Стоимость (giá thành)
Стиль (các kiễu)
Женское кимоно. Его части (Kimono nữ, Các phần)
Мужское кимоно (Kimono nam)
Кимоно и аксессуары (kimono và các phụ kiện kèm theo)
Уход за кимоно (Bảo quản kimono)
Примечание (Ghi chú)
Ссылки (Tài liệu tham khảo)

Tôi thấy sáng kiến của bác Trần rất hay.
Riêng phần "viết bản thảo", theo tôi chúng ta có thể tận dụng vi.wikipedia - wikipedia Việt vì trong đó có nhiều bài do chuyên gia viết rất kỹ, sâu và chính xác.
Chúng ta "xào nấu" bài có sẵn và chuyển hóa sang tiếng Nga theo sườn bài mà bác Trần đã gợi ý, như thế sẽ đỡ mất công hơn nhiều?
Đương nhiên ta sẽ cho cái Ссылки (Tài liệu tham khảo) ví dụ bài "Áo dài là: http://vi.wikipedia.org/wiki/%C3%81o_d%C3%A0i

Đúng thế, ý kiến bác Phan rất chuẩn. Ta đã có những bài tổng hợp khá công phu trên wiki tiếng Việt rồi, nên dựa vào sườn đó dịch ra tiếng Nga là xong.

Nếu đã có bài tiếng Việt chuẩn, như bài "Áo dài" "Chùa Hương", thì cách làm như bác nói là khoa học và hợp lý. Trường hợp nhiều bài không đủ, hoặc "có vấn đề" (như Địa đao Củ Chi. theo tôi cảm nhận) thì việc rà soát kiểm tra lại, viết thêm là cần thiết lắm bác ạ!
Về nguồn, để bảo đảm chính xác và khách quan, Viki quy định "Phải có tài liệu trích dẫn có uy tín, độ tin cậy cao... Và họ không coi nguồn của Viki là có uy tín cao". Vì vậy, Ссылки (Tài liệu tham khảo) ta phải lấy nguồn là nguồn trong bài tiếng Việt hoặc các nợi khác tùy theo người viết.

Các đề mục tôi đã kiểm tra trên Viki tiếng Nga thì tình hình thế này:
1 - "Áo dài" :tiếng Việt rất tốt. Tiếng Nga chỉ có 1 câu, ta cần viết hoàn toàn
Việt: http://vi.wikipedia.org/wiki/Áo_dài
Nga: http://ru.wikipedia.org/wiki/Аозай
2 - Chùa Hương :đầy đủ, tiếng Nga không có (có thể chọn các bài thơ đã có dịch tiếng Nga thay vào)
Việt: http://vi.wikipedia.org/wiki/Chùa_Hương
3 - Địa đạo Củ Chi : theo tôi là phải xem, kiểm tra lại và bổ sung. Tiếng Nga chì vài dòng:
Việt: http://vi.wikipedia.org/wiki/Địa_đạo_Củ_Chi
Nga: http://ru.wikipedia.org/wiki/Тоннели_Кути
4 - Địa đao Vĩnh Mốc: cần xem lại, Tiếng Nga không có
Việt: http://vi.wikipedia.org/wiki/Địa_đạo_Vịnh_Mốc
5 - Nem : chưa đủ. Tiếng Nga 1 đoạn dịch bậy, ta sẽ mở tên bài khác
Việt: http://vi.wikipedia.org/wiki/Nem_rán
(về những vấn đề khác các bác bổ sung thêm)
6 - Dãy Trường Sơn: cần xem lại bổ sung thêm, Tiếng Nga không có
Việt: http://vi.wikipedia.org/wiki/Trường_Sơn

Để cụ thể hóa công việc, nếu các bác không phản đối ,xin phép được đề nghị:
- Bác USY nhận cho bài 1 "Áo dài" (nói nhỏ: theo tôi, bác nên viết thẳng bằng tiếng Nga, nếu không thì bác "vận động" trước bác Мужик dịch, sở trường của bác ấy, khó có ai làm tốt hơn!)
- Bác LyMisa, Hongducanh, Ngbinhdi... nhận cho bài 3,4 về hai đia đao, là 2 bài quan trọng, không có các bác "ra tay" thì khó thành công!
- Còn bài "Nem", "Chùa Hương", "Dãy trường Sơn" xin các bác nhận cho!

Theo tôi, nếu viết tiếng Nga khó quá thì các bác cứ viết tiếng Việt, post lên đây, nếu cần thì trao đổi thêm. Đề nghị các bác biết tốt tiếng Nga nhận dịch, nhưng người xem lại và post lên trang Viki tiếng Nga là người chủ đề tài.
Xin các bác làm cố vấn, bổ sung thêm về các chủ đề, xung phong nhận viết!

"...có tài liệu trích dẫn có uy tín, độ tin cậy cao... Và họ không coi nguồn của Viki là có uy tín cao"
Theo em hiểu và nhận thấy khi dùng wiki thì thông tin ở đó hết sức tránh các yếu tố chính trị, còn ở ta thì không rõ báo chí "lề phải" có nên coi là "uy tín, độ tin cậy cao" không nhỉ?. Như thế em đề nghị mình quy ước bỏ hết các từ hơi hướng chính trị như : chiến thắng hào hùng, dưới sự lãnh đạo sáng suốt.... cho đỡ mất công tranh luận, chỉ nên để lại những gì thuộc về tự nhiên và bản chất là đủ.
Em có thể nhận "dãy TS" thử sức do nghề nghiệp nó dính đến... :D

Cho em rụt rè giơ tay nhận viết bài "Nem" nhé. Theo sườn thế này được không ạ?
- Giới thiệu chung
- Các loại nem của Việt Nam - nem rán, chả giò, nem cuốn, nem nướng lá ổi, nem chua...
- Cách làm món nem rán Hà Nội ( kèm hình ảnh)
+ Nguyên liệu
+ Tiến hành
+ Bày đĩa
+Yêu cầu thành phẩm
.....
Nhờ các bác cùng góp ý ạ.

Hoan nghênh Topic của bác Trần đã khởi đầu rất sắc. SM sẽ góp chung tay với bác minminixi viết về dãy Trường Sơn ở góc độ địa chất - địa mạo, cũng là do dính chút đến nghề nghiệp ạ. Những con đường Trường Sơn là địa bàn đi lại của SM một thời, ngay sau khi im tiếng súng. SM nghĩ nhiều người chung tay xây dựng 1 "mục từ", sẽ làm cho nó phong phú và chính xác hơn, phải không ạ?

Hi hi! ngẫm tài hèn sức mọn nên xí cái này rồi mới lo lỡ chị SM giận mà ném đá thì ...tử, nên định muối mặt rút lại. Ai dè chị đã nhiệt tình lên tiếng tham gia :D ..Thật cám ơn chị và nhờ chị làm chủ đề tài luôn nhé, bởi em sắp vào dự án khác lu bu rồi. Còn mấy bác cực cao thủ nghề ĐC này mà tiếc đã "gác kiếm", ước gì các bác lang thang đọc thấy các project này mà tái xuất giang hồ thì "Dãy TS" sẽ được chuẩn biết bao!

Các bác ợi, còn động Phông Nha, rừng nguyên thủy Cúc Phương và nhiều địa danh "thằng" Tây nằm mơ cũng không thấy,thì sẽ để cho ai?
Cảm ơn bác SM, dãy TS là của bác. Xin bác minminixi làm "anh" P-Nha hay gì đấy, tùy bác chọn. Nhưng làm "trọn gói", tức là ra tiếng Nga luôn, khả năng của bác có thừa mà!

@ minminixi: SM không nhận được đâu bác ạ, chỉ thêm thắt được vài nét, hoặc chính xác hóa chút ít về ĐC-ĐM cho đề tài của bác thôi. Đúng là SM sẽ góp ít gạo vào nồi cơm của bác đấy. Quá lâu rồi xa TS, nên giờ có viết gì thì cũng phải dựa vào các tài liệu công bố thôi. Ảnh minh họa thì thấy trong kho NNN cũng có khá nhiều rồi.

SM tin là đề tài bác nhận sẽ đầy đủ hơn so với những gì Wiki tiếng Việt đã giới thiệu. Về TS đúng là chỉ nên giới thiệu chủ yếu về Tự nhiên thôi - điều mà Thế giới cần tìn hiểu.:emoticon-0150-hands

Còn SM xin nhận Phong Nha - Kẻ Bàng bác Trần ạ. Tên đầy đủ là Di sản thiên nhiên thế giới "Vườn Quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng". Nhưng có lẽ tên đề tài nên chỉ ngắn gọn là Phong Nha - Kẻ Bàng?

Cảm ơn bác Siren, đúng là "Còi tầm" nên lên tiếng sớm nhất hội!. :emoticon-0115-inlov:emoticon-0115-inlov:emoticon-0150-hands Tôi ghi sổ: món Nem là của bác.
Tôi có đọc qua, trong tiếng Việt viết nem rán là chủ yếu. Như dàn bài của bác, nếu được mỗi loại nem bác viết riêng 1 chút, sau này chúng sẽ là từng trang riêng và có đường link dẫn về "Nem".
Như vậy món Nem hơi bị thịnh soạn (tức là nhiều) đấy bác ạ!

hi hi... thôi thì Lady first! bác Tran và em chiều ý chị SM, để em "tám" về dãy TS có dẫn link qua PN-KB luôn cùng các địa danh khác kể cả về phong tục-tập quán các dân tộc. Nhưng nhờ chị SM viết luôn cho về ĐC-ĐM những gì chị biết không cần theo sườn nào cả vì em sẽ tách sau, chỉ xin chị nhớ cho mở ngoặc các từ Nga chuyên ngành mà chị biết cùng tên Latin (khoa học) trong cổ sinh-cổ địa.... Điều này chắc chị quá hiểu rồi.
Xin phép bác Tran nhanh nhất cũng phải tuần sau mới trình bộ xương cho bà kon duyệt được, em phải đi kiếm cá đây ạ!

Đây quả là một ý tưởng tuyệt vời. Công việc này đòi hỏi mỗi cá nhân tham gia phải đầu tư rất nhiều thời gian cho chủ đề của mình viết hoặc tham gia vào những chủ đề khác.
Cảm ơn bác Tran đã tin tưởng. Nếu có thể nghiahoa sẽ tham gia theo sự hiểu biết của mình nhưng ít nhất cũng sẽ đầu tư thời gian giới thiệu về danh thắng, đất và người Quảng Ngãi. Tất nhiên chỉ là tiếng Việt thôi!:emoticon-0136-giggl
Hy vọng dự án này sẽ triển khai sớm sau khi đã hoàn tất giai đoạn tiền khả thi!:emoticon-0150-hands:emoticon-0150-hands

Bài về Áo dài bác Dmitri đã làm rồi xin mời bác hoàn chỉnh luôn.
Em xin nhận loạt bài về mấy di sản văn hóa của VN, và sau đó là loạt bài về chùa VN, thí dụ như Chùa Bút Tháp và tượng Phật bà nghìn tay nghìn mắt, http://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%C3%B...%BAt_Th%C3%A1p
Danh mục cụ thể em nhận xin khất đến tối sắp xếp lại sẽ đăng ký sau với các bác.

Tốt quá bác nghiahoa ạ!
Nếu được, bác làm cho 1 trang, nhỏ cũng được, về Ninh Thuận. Vì đó nơi xây dựng NMĐHN của ta với Nga nên nhiều người Nga cần biết và sẽ tìm để xem.
Bác cứ viết đi, khoảng 15-20 ngày có bản sơ bộ tiếng Việt, cũng phải mất 1 tuần để mọi người xem và dịch. 1 tháng 1 bài là đạt tiêu chuẩn.

Chú ý chung:
- Nếu viết về địa danh nào đó, trong Viki tiếng Việt, các bác xem cột các ngôn ngữ phía bên trái có ghi русский không. Nếu có thì có nghĩa là ai đó đã viết dăm ba dòng (có mấy bác người Nga viết nhưng không đủ sức), ta bổ sung vào đó để tránh trùng lặp.
- Văn phong cho Viki là văn tài liệu, có khác với kiễu giới thiệu của ngành du lịch. Xin mọi người lưu ý!

Bác Trần ơi đã có bài về Phở chưa?
Nếu các bác định làm bài này cho CK tham gia với nhé.:emoticon-0157-sun:

Được thôi bác ạ! Có các bài hổ trợ của bác hungmgmi thì chắc sẽ dễ dàng hơn. Nhưng cũng từ từ. vì tôi đang mệt với chú "Tổ tôm", không có khái niệm gì trong tiếng Nga cả.
Bác làm loạt bài về các chùa, tháp... VN là phù hợp và thiết thực rồi!. Chắc phải dăm bảy bài, bác cứ lên kế hoạch viết dài hạn.

:emoticon-0171-star: Gửi minminixi và Saomai.
Nhất trí, 1 bác lên rừng, 1 bác vào động!
Các bác viết luôn bằng tiếng Nga nhé! Người viết tự diễn đạt thì dễ hơn khi dịch phải chọn "câu kéo", từ ngữ. Với lại, dịch các vấn đề về địa chất không đơn giản.

:emoticon-0171-star: Gửi chaika:
Phở chỉ có ở Viki tiếng Việt, tiếng Nga hoàn toàn không có.
http://vi.wikipedia.org/wiki/Phở
Bác làm nhé, thiết thực lắm. Chỉ có dân Nga ở Mát, Len biết món này, trong khi đó 1 bác VN ta đã trở thành triệu phú sau vài năm mở hàng Phở ở Mỹ.

Em thấy sáng kiến của bác Trần rất hay. Em tin rằng mỗi người đều cố gắng một tý thì công trình này nhất định sẽ thành công.
Cảm ơn bác Tran đã chiếu cố nhắc đến tên em. Em muốn tham gia lắm, nhưng tạm thời em có rất ít thời gian, nên em kính các bác trước ạ. :emoticon-0116-evilg

À, trên Wiki và Internet bằng tiếng Nga hầu như không có thông tin gì về "Hефтеперерабатывающий завод Зунг Куат" nhà em. Các bác xem xét nếu có thể và cần thiết thì em sẽ có bài giới thiệu đầy đủ, trọn vẹn Công trình này bằng tiếng Nga.

Cảm ơn các bác. :emoticon-0150-hands

Dòm vào xem Ai đang online thì thấy Hổ gừ hơi hâm đơ (hm, tên mới khí dài - cơ mà còn lâu mới ngang được tên đầy đủ nhà bác Ha-phê En Át-xát nhá nên chớ có phổng mũi vội, hỉ) đang trả lời bài Việt nam trong wikipedia tiếng Nga, đoán ngay rằng anh Hổ giừ này chắc hẳn đang lạy lục, vật nài xin xỏ một chân viết về NMLD DQ. Y như rằng!

He he,

1. "Ăn cây nào, rào cây đó" là tục ngữ Viêt nam. Cái chỗ cho ta vài ngàn bucks một tháng thì phải cố sống cố chết mà rào chứ (còn lỗ lãi thì ai biết!).

2. Lâu lắm rồi, tự bao giờ cũng không còn nhớ nữa, nhà cháu đọc thấy đâu đó một câu tục ngữ Nga rằng: "Con sếu nào mà chả ca ngợi cái đầm lầy của nó". a) Bác nào biết câu tiếng Nga nguyên bản của nó, xin mách nhà cháu với nhé (hô hô, để lâu lâu lại giở ra chọc quê sư tử cho nó phướng); b) Một trong các tiêu chí cực kỳ quan trọng của wikipedia là tính khách quan, vậy gì chứ bài của Hổ gừ thì nhất quyết phải lập tổ trọng tài để soi cho kỹ, nhẻ.

Hưởng ứng ý kiến đề xuất của bác Dmitri Tran, em sẽ có bài viết về Mũi Né, Bình Thuận-một trong hai "lãnh thổ Nga" ở Việt Nam.("lãnh thổ" kia là Vũng Tàu.) Để em kiểm tra lại Wiki về Mũi Né bằng tiếng Nga xem sao, đồng thời tập hợp tư liệu và sắp xếp thời gian để viết(dĩ nhiên là tiếng Việt).

WIKI chỉ là một nguồn tham khảo, được nhiều cư dân mạng viết và tính xác thực đôi lúc, đôi nơi không được đảm bảo (trên NNN chúng ta từng nói về vấn đề này). Lý do thì có nhiều, như do tâm lý, nhận định chủ quan của người viết, do nguồn tư liệu dẫn không đáng tin cậy, nên những điều Ghi chú của bác Trần là vô cùng cần thiết.
Theo ý cò của Gà mờ tôi, khi viết, rất mong các bác chú ý văn phong (như bác Trần nói là Văn tài liệu), chú ý các nguồn tham khảo, nhiều khi phải tham khảo sách in rồi gõ vào nữa đấy. Và chú ý cách ghi nguồn, như tôi thấy cách ghi chú của chị Sao mai trong bài viết về Dãy Trường Sơn như sau là ổn:
Đó là chưa kể còn phải chú thích tương đối rõ những phần trong bài, ví dụ sau ở phần Wiki tiếng Việt "Áo dài":
Hoặc là cuối trang có phần Liên kết với đường dẫn đến các trang có cùng nội dung, đề tài trong bài (khác hẳn với phần Tham khảo từ các sách in, báo tư liệu).
Nói chung, để có một bài viết đầy đủ, ngon lành tôi thấy khá nhiều công phu. Do vậy chúng ta cùng "đẽo" phần nội dung trước, trong các topic đã lập các bác nhé.

Tôi có đọc 1 bài của Wiki nói về tiêu chuẩn của 1 bài viết trên đó:

Chào bác Dmitri Tran và các bác!
Cháu rất ấn tượng và rất quan tâm dự án này của các bác! Bằng lời nói thật khó có thể miêu tả được hết tầm vóc và ý nghĩa của dự án này. Các bác cho cháu tham gia với nhé. Khả năng tiếng Nga của cháu còn tương đối hạn chế, tuy nhiên cháu rất chịu khó đọc và tìm tài liệu viết về Việt Nam bằng tiếng Nga. Cháu hi vọng trong số tài liệu của mình sẽ có ích cho dự án này của các bác.
@ bác hungmgmi: NNN có cách nào kêu gọi sự ủng hộ và tham gia của Hội Hữu nghị Việt Nga, Trung tâm Văn hóa - Khoa học Nga và Đại sứ quán Nga tại Hà Nội? Và cả các cơ quan khác nữa?
Sắp tới (khoảng 2 tháng nữa) Thủ tướng Nga V.V. Putin sẽ sang thăm Việt Nam, hi vọng sự án này sẽ là món quà ý nghĩa mà những người yêu nước Nga ở Việt Nam dành tặng ngài Thủ tướng đáng kính!

Bạn khongnhieutiecnuoi ơi!
Hoan nghênh bạn ủng hộ "dự án" này. Chắc chắn với khả năng của mình (như bạn mới thể hiện thông qua việc cung cấp thông tin đầy đủ, chính thống về vấn đề học bổng của Nga dành cho học sinh Việt Nam bên Topic du học bên kia) bạn sẽ giúp ích được nhiều cho dự án.

(Mạn phép tranh trả lời câu hỏi bạn gửi bác Hungmgmi):
Còn việc "hi vọng dự án... là món quà tặng "ThTg GDP của Nga" :emoticon-0136-giggl thì nghe ra không chỉnh lắm. Dự án trước hết để góp phần quảng bá cho Việt Nam của chúng ta, bổ sung, cung cấp cho độc giả nói tiếng Nga thông tin đa dạng, nghiêm túc, đầy đủ hơn về Việt Nam.
Việc "tặng quà cho Thtg" theo ý kiến riêng của tôi thì nghe có vẻ культ личности tợn, cho dù ông "GDP Nga" là một nhân vật tôi rất ngưỡng mộ. Tôi nhớ liên quan đến thiện cảm của VN dành cho VVP, hồi xưa trên NNN tôi đã có lần "bộc bạch" suy nghĩ liên quan đến cuộc tiếp đón nhân vật này hồi ông ấy sang thăm VN lần đầu vào đầu năm 2001 (quên mất địa chỉ bài đó rồi, tìm lại lâu quá). Túm lại là... "đây không thể là quà tặng ông ấy được", hehe :emoticon-0136-giggl
Còn việc kêu gọi tham gia thì hy vọng bạn có "mối manh" nào có thể kêu gọi sự hỗ trợ của các cơ quan bạn nói thì mách cho NNN nhé, chứ tôi thấy cũng khó lắm, vì mấy cơ quan đó hình như cũng đủ việc của họ rồi.

Rất cảm ơn sự ủng hộ của bạn.
Trân trọng.

Bác cứ hay nói đùa, hồi mới lên NNN nhiều lúc tôi cứ tưởng bác nói thật, tin "sái cổ"!!!
Tiện có bác đang ra khỏi "xà lim" hóng mát, xin bác và các bác hiểu nhiều về chiến tranh bớt thời gian "làm" cho mấy "chú" địa đạo. Người Nga hay đọc tin tức về đề tài này (khi họ tìm trên Яндекс của Runet thì Viki tiếng Nga hiện lên ngay trong những dòng đầu tiên)
Còn "tổ trọng tài" trong mục 2 đã được trù tính rồi bác ạ, dần dần tôi sẽ trình bày!

Gửi bác OT:
Nếu tôi không nhầm thì Dung Quất là đứa con đầu lòng về CN hóa dầu của VN, đáng viết lắm, và không ai làm tốt hơn những người trong cuộc. Có điều là trong quy định của Viki cấm viết về Cty, tổ chức của mình, nên tôi đang suy nghĩ góc độ trình bày bài này cho phù hợp.

Thật phấn khởi trước sự ủng hộ và tham gia nhiệt tình của các bác! Khi nêu dự án này tôi cũng rất chần chừ, sợ rằng có "phù phiếm" quá chăng trước các vấn đề "cơm áo gạo tiền" thường ngày. Tôi cũng đã hiểu ra, bản thân chưa đánh giá hết sức mạnh tập thể và khả năng của NNN (Ví dụ, tôi suy nghĩ mất hơn 1 tuần trước khi post bài giúp các cháu ở Tyumen, sợ bị đánh giá "Ông này lại lo cho bạn bè cá nhân, bỏ phiếu ăn thua trên mạng...." Sự ủng hộ nhiệt tình và rất sáng kiến của các bác giúp tôi mạnh dạn đưa thêm chủ đề này .

:emoticon-0171-star:Về công nghệ thực hiện (có gì các bác góp ý thêm, ta "vừa làm vừa học" mà!)

1 - Tác giả đề tài tự mở topic riêng lấy tên đề tài (nếu chưa có) để mọi người thảo luận, góp ý.
2 - Cố gắng viết bản thảo bằng tiếng Nga (dễ thể hiện ý hơn là người dịch) và post lên topic của mình luôn. Nếu không có điều kiện thì viết tiếng Việt, khoảng 7-8 bác dịch tốt sẽ giúp đỡ tiếp tục. Mọi người sẽ xem lại, cũng là nguồn kiến thức bổ sung cho những chổ còn "hổng" cho những ai chưa biết.
3 - Sau khi được dịch nếu bài bằng tiếng Việt, tác giả sẽ tổng hợp lại và post phương án cuối cùng lên 1 topic khác dùng chung cho tất cả các đề tài (tên gọi đại loại là "Сборник статей о Вьетнаме в Википедии") .
4 - Bằng cách nào đó hợp lý nhất (tôi chưa nghĩ ra hết khả năng, có thể nên "huy động" bác perseo tham gia) sẽ có 1-2 người Nga chính gốc hiệu chỉnh phần ngôn ngữ.
Ta có giỏi bao nhiêu cũng cần có người "rà soát" lại. Việc này ở các tòa soạn, nhà in thường do người корректор (không phải là người hiệu đính - редактор) đảm nhiệm, dò lại trước khi in ấn.
5 - Tác giả tự tay cho lên Viki tiếng Nga. Ngoài các link trích dẫn tư liệu, nên có link cuối cùng vào topic trên với dạng như "Нгуен Ван А, статья №... 2011 г. в nuocnga.net)
Như vậy, ta có thể để lại "dấu ấn" của mình trong kho tàng Viki và ghi nhận sư đóng góp của NNN vào công trình chung.

Gừi khongnhieutiecnuoi; Trước hết, xin hoan nghênh sư đóng góp của thế hệ trẻ trên NNN.
Không phải là "Các bác cho cháu tham gia với nhé." mà là "Trách nhiệm của bọ!". Bạn suy nghĩ tên đề tài, cho biết để kiểm tra lại trên Viki rôi chấp bút thôi!

Gửi htienkenzo: Cảm ơn bác, đề tài rất thiết thực.
Nhờ bác xem thêm: có thể viết được bài về Ninh Thuận, ngắn thôi? Hay có bác nào hiện đang ở vùng ấy xin xung phong nhận viết?

Gửi hungmgmi: Các chú ý của bác rất thiết thực, mong bác "yểm trợ" thường xuyên cho topic này.
Nếu bác có thời gian, xin bác "mần" 1 đề tài, vừa để sử dụng vốn hiểu biết đa năng của bác, vừa là người cầm cờ đi trước cho đội ngũ NNN đi theo!

@ bác Tran,

1. Tôi chắc chắn không dám tự nhận là người hiểu nhiều về chiến tranh Việt nam, quá lắm thì chỉ có gần 3 năm cuối chiến tranh Việt nam (theo cách gọi của người Mỹ) là bộ đội (lính cậu - đi học ở trường sĩ quan), mãi sau này mới có vài tuần và vài lần phục vụ chiến đấu ở mặt trận trong chiến tranh biên giới Việt-Trung, chưa thể gọi là có thực tế chiến đấu và hiểu biết thực sự về chiến tranh được.

2. Về địa đạo trong chiến tranh Đông Dương thì tôi lại càng thiếu hiểu biết hơn nữa bởi mới chỉ tới một trong các địa đạo là địa đạo Vịnh Mốc. Tìm kiếm trên Wikipedia, tôi phát hiện một chi tiết thú vị là người chỉ huy công trình xây dựng địa đạo Vịnh Mốc, một cựu trung tá QĐNDVN hiện vẫn còn sống (cho tới lúc bài trên Wikipedia được viết), đang sống tại thành phố Đông Hà. Về điều này có 2 chuyện, a) Nó chứng tỏ hiểu biết của tôi về địa đạo Vịnh Mốc kém và mình tới đó thực sự chỉ mới như khách du lịch tham quan; b) Các thành viên 3N (do chưa biết thông tin này), nếu biết trước, đã có thể bớt chút thời gian giải trí tới thăm hỏi ông ấy, thật tiếc.

3. Do thiếu hiểu biết một cách cần thiết và thực sự chưa có đóng góp gì trong việc nghiên cứu/tìm hiểu về các hệ thống địa đạo trong chiến tranh nên chắc tôi sẽ không thể đảm nhiệm việc viết về nó.

He he! Đúng là cụ Quái, Cụ ong Vò vẽ có khác! Cụ bắt được ngay cái thóp của nhà cháu, làm nhà cháu xấu cọp quá chừng! :emoticon-0136-giggl

Cụ dạy chí phải ạ!

Còn điều nữa nhà cháu bẩm Cụ mong cụ thương hại cho: Chẳng là thân Cụ giờ già yếu lắm rồi. Trái gió trở Giời nay ốm mai đau, lại còn một thân một mình trong xà-lim nữa nhà cháu thấy ái ngại và thương Cụ quá cơ. Nên hôm nọ nhà cháu có bàn với Gấu là xung phong cùng vào xà-lim với cụ để tiện đường chăm sóc Cụ. Vậy kính mong Cụ đồng ý ạ. Đa tạ Cụ!

Nhà em biết điều đó chứ bác. Nếu có viết thì chỉ viết về NMLD Dung Quất dưới dạng một công trình xây dựng cứ cho là "đặc biệt" với những thông tin đáng quan tâm như địa điểm, thời gian xây dựng, đặc tính công nghệ, cấu hình và những thông tin khác liên quan đến tổ hợp hóa dầu đầu tiên của VN này. Chứ hoàn toàn không công ty, không tổ chức, không CT, không quan điểm chủ quan...

Anh bạn Old Tiger nếu có thời gian tranh thủ viết và dịch ra tiếng Nga về những danh thắng của tỉnh nhà như: Bà Nà - núi Chúa, phố cổ Hội An, Non Nước... có lẽ thiết thực hơn là NMLDDQ.

Trong đề tài của bác Dmitri Tran chủ yếu viết và dịch về những danh lam thắng cảnh của Việt Nam...

Tuy rằng chúng tôi cũng đã có thời gian phục vụ trong quân đội, thế nhưng - như bác ngbinhdi đã nói: 1. Tôi chắc chắn không dám tự nhận là người hiểu nhiều về chiến tranh Việt nam, quá lắm thì chỉ có gần 3 năm cuối chiến tranh Việt nam (theo cách gọi của người Mỹ) là bộ đội (lính cậu - đi học ở trường sĩ quan), mãi sau này mới có vài tuần và vài lần phục vụ chiến đấu ở mặt trận trong chiến tranh biên giới Việt-Trung, chưa thể gọi là có thực tế chiến đấu và hiểu biết thực sự về chiến tranh được. .

Vì lẽ đó, chúng tôi cũng chẳng thể hiểu biết hơn bất cứ ai về một số địa danh có liên quan đến cuộc chiến đã qua...

Nếu thời gian cho phép, tôi sẽ tổng hợp các tài liệu viết về SaPa.

Em đồng ý với bác Binhdi và HDA ạ. Em nghĩ viết giới thiệu về 1 vấn đề nào đó của VN, không nhất thiết phải là người trong cuộc, trong ngành. Miễn là có điều kiện, hứng thú, tấm lòng và thời gian. Ví dụ như viết về Vịnh Mốc, chưa hẳn cứ phải qua chiến tranh, bom đạn... Mấy em thuyết minh ở đó, cũng như ở thành cổ Quảng Trị, chắc thời đó chưa sinh ra, nhưng nghe nói rất hay và cảm động. SM nghĩ, bây giờ thông tin nhiều, trên sách, báo, TV, Internet... khai thác những nguồn ấy, với kiến thức và cảm thụ cá nhân, ta có thể viết về nhiều điều mình muốn viết ạ.

Ý tưởng viết về Sa Pa của bác thật hay. Tại đó bác nhớ tìm hiểu thêm về Nhà máy thủy điện Cát Cát nhé, nghe nói đó là nhà máy thủy điện đầu tiên ở Đông Dương. Nếu đúng vậy thì cũng rất có ý nghĩa về nhiều mặt, trong đó có du lịch ạ.

Cảm ơn bác đã chú ý đến topic và nhận đề tài về SaPa! Riêng tôi có món nợ riêng với SaPa, qua đây cũng có một phần gửi gắm vào bác. Hồi ở nhà, có 1 lần tôi lên dạy nâng cao ở Sở GD Lào Cai, ở lại Sa Pa mấy ngày. Khi về, các cô trắng phau phau hơn cả "gái" Nga, tặng mấy làn mận hậu và đào SaPa đem về Hà nội. Dư vị miền quê đó đến bây giờ tôi vẫn còn nhớ.

Còn cụm từ "đề tài của bác Dmitri Tran" chắc là không hợp lắm. Được sự ủng hộ của nhiều thành viện, sự quan tâm của BQT, trước hết là bác hungmgami, tôi nhận đảm đương mãng này cũng là muốn có cái gì đó đóng góp vào công cuộc chung của NNN. Là người đảm nhận trách nhiệm trước các bác và để cung cấp thông tin cho thế hệ người Nga mai sau, tôi chỉ dám nhận là người chịu trách nhiệm, còn đề tài là của chung toàn NNN. Mỗi người khi gõ viết bài cần phải nhớ rằng: mình đang thay mặt cho các thành viên nuocnga.net đưa thông tin của VN đến những người bạn gần gũi và đáng tin cậy nhất.

Về Dung Quất, mấy năm trước tôi đã bị xấu hổ (không biết trả lời thế nào) khi trên một forum có câu hỏi, đại ý: VN chỉ khai thác của cải do cha ông để lại và thiên nhiên phú cho, không có 1 nền CN hiện đại nào, ngay cả xích xe máy đàng hoàng cũng không chế tạo được. Trong khi đó Campuchia có nhà máy lọc dầu, còn VN chỉ đem bán dầu thô...
Theo tôi nghĩ, nếu viết đề tài về DQ như là 1 trang trong chủ đề Quảng Ngãi (do bác nghiahoa soạn thảo), link nối về QN như là link của các danh lam thắng cảnh Hội An, Non nước... thì cũng là thành tựu của tỉnh nhà. Nói cho cùng ra, nếu trang về DQ to quá, "bệ vệ" quá (bác OT có sở trường về khoản này!!!) thì cũng chẳng sao. Cá nhân tôi mừng cho bác ấy, biết hòa đồng quyền lợi tập thể với ý tưởng cá nhân...
Tóm lại. ý kiến cuối cùng về DQ là ở bác, đề tài là của toàn NNN. Tôi chỉ tham mưu theo thiển ý cá nhân, còn ý của bác là quyết định, không bàn cải.

P.S. Về địa đạo, bác SM có ý hay, tôi đang suy nghĩ thêm. Bác LyMisa quá khiêm tốn, chắc là phải "lôi" bác ấy tham dự!

Nhất trí với bác. Những người được lợi hơn cả là:
1. Các công ty du lịch có khách hàng Nga / SNG
2. Sinh viên, học sinh học tiếng Nga
3. Người Nga / SNG muốn tìm hiểu Việt Nam
Hy vọng nhiều Cty du lịch sẽ tại trợ dự án này :emoticon-0136-giggl

:emoticon-0171-star: Xin thống kê các chủ đề đã được các bác nhiệt tình đăng ký viết bài:
1. Фонг Ня – Ке Банг, (Phong Nha - Kẻ Bàng) - Saomai
2. Чыонг Шон (гора), (Trường Sơn) - minminixi
3. Аозай (Áo dài) - Dmitri Tran
4. Нем (блинчик), (Nem) – Siren
5. Фо (суп), (Phở) – chaika
6. Пагода Бут Тхап, (Chùa Bút Tháp) - USY
7. Статуя Будды с тысячами рук и глаз, (tượng Phật bà nghìn tay nghìn mắt) – USY
8. Мыс Не ,(Mũi Né) – htienkenzo
9. Куанг Нгай (Quảng Ngãi) – nghiahoa
10. Шапа, (SaPa) - Hongducanh
11. Зунг Куат, (Dung Quất) - Old Tiger
12 То Том (древняя вьетнамская игра) (Tổ Tôm) – Dmitri Tran
Bài 1, 2, 3 đã tiến hành. Xin các bài khác bắt tay vào thảo dàn bài và viết.

Theo tôi, những đề tài sau ta nên viết trên Viki:
Chùa Hương
Quan họ Bắc Ninh
Địa đao Vĩnh Mốc
Địa đạo Củ Chi
.......
:emoticon-0171-star: Chú ý: Trên Viki Nga quy định: Để bảo đảm chất lượng, muốn up ảnh lên bài viết tác giả phải có thời gian đăng ký không dưới 14 ngày và có không ít hơn 20 lần sửa chữa bài viết.
Vì vậy đề nghị các bác sẽ viết bài nên đăng ký TK ở Viki tiếng Nga ngay từ bây giờ ở đây:
http://ru.wikipedia.org/wiki/Служебная:UserLogin/signup
Trường hợp xấu nhất, nếu khi cần up ảnh nhưng không đủ 20 lần “ra-vào” sửa bài thì tôi có thể up hộ được.

:emoticon-0171-star: Gửi 2 bạn lena.nguyen и phuong_nga.
Bài” Áo dài” tôi sẽ hoàn thành trong 1, 2 hôm tới. Trong mục Tài liệu tham khảo, sau 5 mục chính sẽ có 2 link ghi nhận tác giả và đóng góp của NNN:
* Дмитрий Чан. Статья об аозай, nuocnga.net
* lena.nguyen и phuong_nga. Доклад на конференции, Томск РФ, 2011 г.
Đề nghị 2 bạn xem nên ghi tên thật hay là nick như trên, vì sau này các bạn sẽ viết bài trên Viki cho nên cần nhất quán trong việc ghi tên tác giả.

Có gì cần bổ sung xin các bác trao đổi thêm!

Bác Dmitri ơi, bác cho em hỏi trên Wiki tiếng Nga đã có bài về Sen Việt Nam chưa ạ?

Mùa hè đến rồi, trốn cái nóng ngột ngạt của phố xá, đến trước đầm sen mênh mông xanh mát mắt, hít thật căng hương sen, không gì thú hơn!

Trên Vnexpress có bài viết mới đây có đoạn này giới thiệu về Sen Hồ Tây của Hà Nội rất hay ạ:

"Không sặc sỡ, không nồng nàn như những loại hoa khác, Sen Hồ Tây nói riêng và hoa Sen nói chung mang trên mình vẻ đẹp dân dã, thuần khiết, hương thơm nhè nhẹ, thoang thoảng. Nhưng chính vẻ thanh tao cùng sức sống diệu kỳ của hoa Sen đã cuốn hút, làm rung động và ngay ngất bao tâm hồn. Chẳng thế mà hoa Sen đã đi vào cuộc sống hàng ngày như một biểu tượng của đời sống tinh thần, là hình ảnh của hãng hàng không quốc gia Việt Nam và đang trở thành quốc hoa của Việt Nam."

http://ru.wikipedia.org/wiki/Лотос
Phía trên là link dẫn đến trang wiki Nga về Hoa sen. Hungmgmi xem qua thì thấy khá nhiều thông tin, ví dụ sen trong văn học, trong Đạo Phật, công dụng...

Siren à!. Như bác hungmgmi dẫn link, bài viết về Sen đã có, tuy còn chưa đủ.
Theo tôi, nếu ta viết về Hồ Tây, trong đó có đặc tả về hoa sen của ta và vài đặc sản (bánh tôm chẳng hạn) thì chắc sẽ rất tốt!

SM có một ý kiến nhỏ: Có lẽ không phải cái gì mình có tư liệu về đề tài đăng ký cũng "bê lên", vì như thế rất rối ren cho người đọc, nhất là người đọc nước ngoài.

Cần chọn lọc những gì tiêu biểu nhất và giới thiệu có hệ thống, cho người đọc nắm được những nét chính yếu của đối tượng quan tâm. Đó luôn là việc khó nhất, vì thực sự hiện nay tư liệu thì rất nhiều, đủ các nguồn. Giới thiệu rườm rà quá, người đọc không nắm bắt được cái THẦN cái CỐTcủa đối tượng. Không biết SM hiểu như vậy có phù hợp chăng, vì SM cũng đang mày mò chọn lọc những gì cần giới thiệu cho đề tài mình đã đăng ký :emoticon-0150-hands

Bài về "Huế" trong Viki Nga chưa đầy 10 dòng, chủ yếu lại nói về Tết Mâu Thân theo quan điểm của 1 bên. Tranh thủ ngày nghĩ cuối tuần tôi dịch gần như toàn bộ bài "Huế" trong Viki tiếng Việt, chỉ thêm 3 dòng về sự kiện năm 68. Các bác xem, bổ sung sửa chữa những gì sơ suất (Bài "Ẩm thực Huế" các bác ở HUẾ THƯƠNG sẽ viết 1 trang riêng sau).
Xin cảm ơn trước mọi ý kiến!

Хюэ

Хюэ́ (вьетн. Huế) — город в центральной части Вьетнама, административный центр провинции Тхыатьен-Хюэ (вьетн. Thừa Thiên-Huế). Важный культурный, политический, экономический, образовательный и туристический центр центральной части Вьетнама. В городе имеются два объекта Всемирного культурного наследия, что создаёт привлекательные условия для развития туризма. В 1802—1945 годах Хюэ был столицей вьетнамской феодальной династии Нгуен.

Содержание
1 Месторасположение
2 История и название
2.1 Тхуанхоа (вьетн. Thuận Hóa)
2.2 Фусуан (вьетн. Phú Xuân)
2.3 Название «Хюэ»
3 Фотографии
4 Примечания
5 Ссылки

Месторасположение
Город Хюэ расположен между 16-16,80 северной широты и 107,8-108,20 восточной долготы, на двух берегах реки Хыонг, на расстоянии почти 100 км севернее перевала Хайван и в 12 км от берега Тихого океана. Хюэ находится в 15 км от международного аэропорта Фубай и 50 км от глубоководного порта Тьанмэй.

Природная площадь 83.3 кв.км, население в 2003-ем году 350 400 человек, что составляет 1,5 % от общей площади и населения Вьетнама. Плотность населения около 4200 чел/кв.км. [1]. Местность Хюэ, расположенная на равнине между реками Хыонг и Бо, имеет среднюю высоту примерно 3-4 м над уровнем моря. Ландшафт относительно ровный, местами высокие холмы, как маленькие горы Нгыбинь, Вонгкань. Довольно часто проливные дожди на горе Чыонгшон, где происходят истоки этих рек, приводят к наводнениям в окраине Хюэ.

История и название
Тхуанхоа (вьетн. Thuận Hóa)
В 1306 г, в качестве дарования за брак с принцессой Хуен Чан две провинции О и Ри, принадлежавшие королю Чием, перешли во владение феодальной династии Чан. Через год король Чан Ань Тонг установил власть в новой земле и переименовал их в Тхуан и Хоа. При династии Позднего Ле они объединились в одну провинцию и получили название Тхуанхоа (китай. 順化). В 1604 г Нгуен Хоанг разделил район Диен Бан от нее и присоединил к провинции Куангнам. Таким образом, при династии Нгуен (17-18 в) провинция Тхуанхоа была расположена с юга перевала Нганг до самого перевала Хайван.

Фусуан (вьетн. Phú Xuân)
В 1626 г, с целью сопротивления против династии Чинь, король Нгуен Фук Нгуен перевел свою резиденцию в деревню Фыокиен района Куангдиен провинции Тхыатьен и поставил место в королевское подчинение. В 1636 г король Нгуен Фук Лан выбрал деревню Кимлонг района Хыонгча своей резиденцией. Позже, в 1687 г, король Нгуен Фук Чан перевел резиденцию в деревню Фусуан (старовьетн. 富春) района Хыонгча, а в 1712 г король Нгуен Фук Тьу перевел ее в деревню Баквонг района Куангдиен. Только с 1738 г, при короле Во Выонг Нгуен Фук Хоат (1739—1765), резиденцией вьетнамских королей окончательно становился Фусуан. В это время социально-экономические мощи значительно улучшились благодаря внедрению множества новшеств, и сам король даже разработал модель аозай [1] для простого населения.

В 1802 г, после воссоединения всего Вьетнама, король Жа Лонг (1802—1819) назвал Фусуан столицей вьетнамского феодального королевства [2]

Название «Хюэ»
В настоящее время нет достоверной информации о дате проявления слова «Хюэ». По мнению многих историков, король Ле Тхань Тонг впервые напоминал «Хюэ» в своем «Национальной Поэзии» [3]. В работах тогдашних историков на старовьетнамском языке Ньо фиксированы только названия Фусуан или Столица Кинь, а слова Хюэ не было [4].

Впервые в сборнике «Книга истории Вьетнама», написанном на современном вьетнамском языке автором Чан Чонг Ким, при использовании старинной летописи и западной цитаты название «Хюэ» появилось.
Среди иностранных документов, в мемуарах французского торговца Пьера Пуавра (Pierre Poivre), прибывшего в Фусуане в 1749 г название «Хюэ» многократно повторилось в виде Hué [10]. И попозже, в «Латинско-аннамском словаре», том 2, издание 1838 г в Индии, название Хюэ было внесено на карту Вьетнама.

По мнению некоторых историков, название «Хюэ» скорее всего происходило от слова «Хоа» в словосочетании Тхуан Хоа. В то время было наказано за вселюдное озвучание любого слова, похожего на имена короля или его близкого окружения, а Нгуен Нап Хоа - прямой правнук основателя династии Нгуен [14].

Преобразование города Хюэ
В конце 19-ого века, по экономическим показателям, центральная часть Вьетнама довольно осталась от северной и южной областей страны. Необходимость создания более крупных населенных пунктов была очевидна. 20 октября 1898 г. Королевская канцелярия походатайствовала перед королем Тхань Тхай о поиске подходящих мест и создании населенных пунктов городского типа [19]. 12 июля 1899 г король Тхань Тхай издал Указ о формировании городка Хюэ вместе с созданием 5 городков Тханьхоа, Винь, Хойан, Куиньон и Фантхиек на всем протяжении центральной части Вьетнама [21].

После провозглашения независимости в 2 сентября 1945 г, Временное правительство Демократической Республики Вьетнам начало усовершенствовать административный строй. 21 декабря 1945 г был издан Указ № 77 о признании 8-ти населенных пунктов Ханой, Хайфонг, Намдинь, Винь, Хюэ, Дананг, Далат и Сайгон городами. Кроме столицы Ханоя, все города были в подчинении администрации своих провинций.

После раздела Вьетнама на северную и южную часть, в период 1954 – 1975, город оказывается на территории южного Вьетнама. После создания Республики Вьетнам на южной половине Вьетнама, президент Нго Динь Зием начал провести административную реконструкцию по всей стране. В Указе № 57А от 24 октября 1956 г город Хюэ был по административному строю наравне с провинцией Тхыатьен (эта модель продлилась до 1975 г).
Во время Войны воссоединения Вьетнама Хюэ сыграл немаловажную роль в политических и военных событиях. В феврале 1968 года во время Тетского наступления город стал местом жестоких боевых действий. В 1975-ом году Хюэ сыграл ключевую роль в исходе войны.

В 1981 г, после воссоединения южной и северной частей Вьетнама, к городу Хюэ присоединились почти все окружающие его населенные пункты. 24 августа 2005 г Правительство СР Вьетнам издало Указ № 209/2005/QĐ-TTG об административном повышении и присвоении Хюэ статусом города 1-ой категории.

Культура Хюэ
Тхуанхоа – Фусуан – Хюэ имеет свою историю около 7 веков, начиная с 1306 г. На всем процессе восстановления и развития в жизни населения Хюэ накапливались разные традиционные материально-культурные ценности, которые формируют культуру нынешнего Хюэ. Это сочетание этнической культуры Шахуинь местной народности Тьям и общей культуры Донгшон северной части Вьетнама. Кроме того, из-за особенности местности, на Хюэ повлияли и другие культуры южно-восточной Азии, Китая, Индии…
Поэтому культура Хюэ очень богата и разнообразна, и эти характерные черты проявляются во многих областях деятельности, как в литературе, музыке, театре, искусстве, обычаях и повседневных народных ритуалах.

Архитектура
Хюэ богата и в ней сочетаются разные течения, королевское с практичным, религиозное с народным, традиционное с современным и западным… Самым масштабным и сложным объектом архитектуры является Комплект реликвий Хюэ, который был построен в течение более полутора веков при династии Нгуен.

Дворцовая музыка
Она происходит из 8 разных видов дворцовой музыки при династии Ле, которые во время правлении династии Нгуен превратили в 2 основных вида: Большую Музыку и Простую (малую) Музыку.
Дворцовые танцы
Они состоят из 15 основных танцев для ритуального мероприятия, поздравления, приветствия, банкета и разных художественных репертуаров. Разноцветные оснащения, необычные костюмы, гибкие движения с тонким пением показывают высокое развитие традиционных народных танцев.
Пение хюэских народных напевов
Оно охватывает более 60 произведений на мелодиях северной и южной народностей Вьетнама. За долгое время существования хюэское пение имеет многие элементы академического вокала и профессионализма. Сопровождает пение музыкальный оркестр из 5 струнных инструментов, разных дудок, барабанов и прочих музыкальных наборов.
Театр «Туонг»
Этот вид спектакля бурно развивался при династии Нгуен, которая считала его национальным. В хюэской Цитадели работали несколько театров «Туонг» и учебное заведение Тхань Бинь, где обучались будущие актеры. Имелся целый состав артистов, которые писали, обработали и редактировали спектакли «Туонг».

Искусство и народные художественные промыслы.
Продолжая традицию стандартных китайских моделей, вьетнамские ремесленники создали уникальный вид декоративного искусства, характеризующий Хюэ. Он еще наследует лучшие оригинальные черты искусства Тьям и принимает многие достижения западного декоративного стиля.
При династии Нгуен многие виды традиционных ремесел Хюэ, такие как резьба по дереву, украшения из перламутра, позолоченное покрытие, резьба по кости, шитье золотом, серебром и жемчугом, ручное ткачество, вышивка, вязание ..., были разработаны до уровня изысканности и роскоши. Многие виды народной живописи стали популярными и приобрели особый стиль выражения.

Скульптура
В древней столице Хюэ скульптура получила новый период развития с известными произведениями из камня, меди и дерева. В деревянной скульптуре, резные части украшены рельефными изображениями и достигнуты высокую степень изысканности и эстетичности. В прикладном искусстве, помимо традиционных ремесел Вьетнама, в Хюэ также производили разные высококачественные товары лакового искусства.

Праздники
В Хюэ существуют 2 вида празднования: королевское и народное. Королевское мероприятие носит более ритуальные, официальные черты, чем традиционные, а народное празднование очень богато своими видами и масштабом. Типичные праздники: парад и церемония приветствия Богини Тхиен-и А-на по верованию Чампа, разные фестивали в память о родоначальниках традиционных народных ремесел, деревень, общин. В торжественных и праздничных мероприятиях обычно организуют разновидные интересные культурно-спортивные состязания, как гребле, перетягивание каната, борьба, народное боевое искусство….
Фестиваль Хюэ
Как культурное мероприятие государственного масштаба, Фестиваль Хюэ начали провести с 2000 г, один раз в 2 года. Это не только важное событие в культурной жизни города, но и необходимые шаги и подготовка к созиданию фестивального города Вьетнама.

Кухня Хюэ
Сохранены более 1000 рецептов блюд хюэского происхождения, в том числе несколько десяток особых блюд для королей династии Нгуен. Народные кухни очень популярны среди населения всей страны и богаты меню из нескольких сотен блюд. Секрет их успеха в тщательном приготовлении, привлекательном вкусе и цвете, разнообразном оформлении, акценте на «качество важнее количества» и тонких способах приема пищи.
Подробности в статье о «Кухне Хюэ»

Боевое искусство
В районе Хюэ работает много известных школ боевого искусства, характерных старинной столице Вьетнама. Происхождение из Индии, Китая, Таиланда, Лаоса, Бирмы, Корея, Японии… в сочетании с приемами народных боев веками создало особое, своеобразное боевое искусство. Наряду с ними в Хюэ существуют некоторые свои исторические школы с народными названиями: Тканая Рубашка, Белый тигр, Шаолинь…

Образование
В городе Хюэ находится Центр высших учебных заведений, который состоит из 7 институтов:
Институт искусств Хюэ
Хюэский педагогический институт
Хюэский университет
Хюэский медицинский институт
Хюэский институт сельского и лесного хозяйства
Хюэский институт иностранных языков
Хюэский экономический институт

Достопримечательности
Природные:
* Гора Нгыбинь
* Холм Вонгкань
* Гора Батьма
* Река Хыонг
* Пляжи Тхуанан и Лангко
* Риасовый залив Тамзанг

Старинные архитектуры
* Манеж тигров (борьба тигра со слонами)
* Мавзолей «Ванмиеу» (Văn Miếu)
* Дворец «Хонтьэн»
* Мост плиток «Тханьеоан»
* Старинная школа «Куокхок»
* Монастырь «Тяньаньмэнь»(Thiên An)

Пагоды
* Пагода Тьенму (Thiên Mụ)
* Пагода Зиеуде (Diệu Ðế)
* Пагода Тыдам (Từ Ðàm)
* Пагода Тыхиеу (Từ Hiếu)
Церкви
* Церквь редемптористов (Chúa Cứu Thế)
* Католический собор Фукам (Phủ Cam)

Фотографии (более 10 шт.)

Примечания
↑ http://vi.wikipedia.org/wiki/Đại_Nam_Nhất_Thống_Chí (оригинал на вьетн.)
↑ Поэзия короля Ле Тхань Тонг. Институт социальных наук Хань-Ном. Ханой, 1981, стр. 134 (оригинал на вьетн.)
↑ История вьетнамских королевств http://www.khoahoc.net/baivo/vohuong...ригинал на вьетн.)
Ссылки
Официальный портал г. Хюэ (англ.).
Информационная сеть г. Хюэ (вьетн.).
Путеводитель туриста по г. Хюэ (англ.).
Хюэ - одно время с тобой (вьетн.).

Bài dịch rất công phu và đầy đủ bác Trần à.
Về địa lý, SM thường thấy dịch Miền Bắc, Miền Trung và Miền Nam VN là: Северный Вьетнам, Центральный Вьетнам, Южный Вьетнам
Ví dụ: Геологиа Северного Вьетнама (Địa chất Miền Bắc VN)

Khi dịch "Miền ..." thì dịch như vậy.
VD: "В северном Вьетнаме", " на Севере Вьетнама" đều dìch là "miền Bắc VN" ̣(nhưng viết hoa chữ Северный trong Северный Вьетнам, theo tôi là không đúng ngữ pháp tiếng Nga).
Nhưng khi viết "Bắc Bộ", là có ý nói về hành chính, thì tôi dịch là "Северная Часть".

Có chổ này còn nghi ngở: Bác xem từ "Phá Tam Giang" tôi dịch là "Риасовый залив Тамзанг" có đúng không?