Nước Nga trong tôi

Nước Nga trong tôi (http://diendan.nuocnga.net/index.php)
-   Nhạc Nga - Xô viết (http://diendan.nuocnga.net/forumdisplay.php?f=60)
-   -   "Дорогой длинною" - Chuyện về bài hát (http://diendan.nuocnga.net/showthread.php?t=3325)

Nina 08-09-2010 15:31

"Дорогой длинною" - Chuyện về bài hát
 
Như thường lệ, Nina đặt cục gạch giữ chỗ cho những tư liệu về bài hát này. Rất hoan nghênh những ai xung phong dịch, tổng hợp tư liệu - kính mời các bác đăng ký và đưa ngay lên chủ đề này, không hoan nghênh các bài spam.

http://www.liveinternet.ru/users/nadynrom/post85720706/

http://arkasha-severnij.narod.ru/dorogoju.html

http://s54.radikal.ru/i145/0809/e3/ce42dbf22214.jpg
Борис Иванович Фомин

Trong trường hợp ... xấu trời thì có thể Nina sẽ có bài dịch, tổng hợp gì đó ... thời gian không hứa trước

hungmgmi 08-09-2010 16:54

Cảm ơn Nina đã đặt cục gạch và sẽ có bài viết về bài hát mà khá nhiều người Việt vẫn quen thuộc qua tựa "Tình ca du mục".
Tình cờ, hôm rồi đi chơi mấy ngày, trên xe anh bạn toàn mở Mary Hopkin, với bản tiếng Anh của bài hát này.
Về ca sĩ Nga mới hát bài này, mình mê nhất là anh Baskov.

sad angel 08-09-2010 21:46

Tình ca du mục (Дорогой длинною - tiếng Nga) là một bài hát do nhạc sĩ Boris Fomin (1900-1948) sáng tác với phần lời của nhà thơ Konstantin Podrevskii.

Giai điệu của bài hát được hàng triệu người Brasil chấp nhận, mặc dù phần lớn trong số họ không biết về nguồn gốc bài hát cũng như tên và lời bài hát gốc; bài hát đã được người dẫn chương trình Silvio Santos của truyền hình Brasil sử dụng trong nhiều năm trong Show de Calouros.

(Phần lời bài hát tiếng Nga và lời dịch các bác giúp em với ạ).

Giai điệu tuyệt vời của bài hát đã nhanh chóng vượt ra khỏi biên giới của nước Nga để đến với công chúng yêu nhạc trên khắp thế giới.

Tại Pháp giai điệu của bài hát được biết với tên gọi Le Temps Des Fleurs.

Trên đất Mỹ, bài hát được Mary Hopkin hát từ bài hát gốc của Nga, tựa đề tiếng Anh là Those were the days. Bài hát đã được phát hành vào ngày 30 tháng 8 năm 1968 như một đĩa đơn, do Paul McCartney sản xuất. Phiên bản này đã dành được vị trí số 1 ở trong bảng xếp hạng tại Anh và đứng thứ 2 ở Mỹ.

Năm 1994, Cara Jones đã hát Those Were the Days trong album đầu tay của cô, album Different Skies (Những bầu trời khác).

Năm 2005, Dolly Parton đã hát Those Were the Days. Parton đã thu âm cùng Hopkin.

Năm 2006, "Il Folklorista" đã hát Those Were the Days.

Lời tiếng Anh của Gene Raskin

Those were the days

Once upon a time there was a tavern
Where we used to raise a glass or two.
Remember how we laughed away the hours,
And dreamed of all the great things we would do.

Those were the days my friend
We thought they'd never end.
We'd sing and dance forever and a day.
We'd live the life we choose.
We'd fight and never lose.
For we were young and sure to have our way.
La la la la...

Then the busy years went rushing by us,
We lost our starry notions on the way.
If by chance I'd see you in the tavern,
We'd smile at one another and we'd say.

Those were the days my friend
We thought they'd never end.
We'd sing and dance forever and a day.
We'd live the life we choose.
We'd fight and never lose.
Those were the days, oh yes those were the days
La la la la...

Just tonight I stood before the tavern,
Nothing seemed the way it used to be.
In the glass I saw a strange reflection:
"Was that lonely woman really me?"

Those were the days my friend
We thought they'd never end.
We'd sing and dance forever and a day.
We'd live the life we choose.
We'd fight and never lose.
Those were the days, oh yes those were the days
La la la la...

Through the door there came familiar laughter,
I saw your face and heard you call my name.
Oh my friend we're older but no wiser
For in our hearts the dreams are still the same...

Those were the days my friend
We thought they'd never end.
We'd sing and dance forever and a day.
We'd live the life we choose.
We'd fight and never lose.
Those were the days, oh yes those were the days
La la la la...

Nguồn: http://www.saga.vn/Giaitri/Amnhac_Dienanh/5610.saga


Bản tiếng Việt được đa số người yêu âm nhạc biết đến với tên gọi "Tình ca du mục". Tuy nhiên vì không rõ ai là tác giả bản lời Việt nên bài hát không được phát trên các kênh thông tin chính thức.

TÌNH CA DU MỤC

Thảo nguyên bát ngát mênh mông tận chân trời.
Cỏ cây hoa lá hương thơm tỏa ngát đồng.
Tìm em năm tháng thấy đâu hình bóng người.
Em thân yêu ơi, biết em giờ này nơi đâu...
Nhắn giúp cho ta chim ơi! Nhắn giúp cho ta mây ơi!
Thảo nguyên bát ngát đem giấu em ta nơi nao.
Lần theo dấu vết em đi
Tìm đâu cho thấy em yêu
Tình yêu bốc cháy trong tim phút giây nào nguôi.

Điệp khúc:

Tháng tháng năm năm trôi qua
Gió tuyết mưa rơi sương sa
Tình anh vẫn xanh như lá cây theo mùa xuân...

Lời 2:

Dù cho năm tháng phôi phai hình bóng nàng.
Dù thời gian có xóa tan bao ước vọng
Hàng mi đen láy như nhung vì nắng chiều
Trên vai em tôi nỗi buồn dài theo mái tóc
Nhắn giúp cho ta chim ơi! Nhắn giúp cho ta mây ơi!
Thảo nguyên bát ngát ngươi giấu em ta nơi nào?
Tìm đâu cho thấy em yêu
Tình yêu bốc cháy trong tim phút giây nào nguôi...

(Điệp khúc: ...)

La la là là la la. La la là là la la
La là la lá la la là là là la...

Tìm đâu cho thấy em yêu
Tình yêu bốc cháy trong tim phút giây nào nguôi
La la là là la la...

Theo nguồn http://www.loidich.com/pl3173-10cakh...atthegioi.html thì bản dịch tiếng Anh "Those were the days" được đánh giá là một trong mười ca khúc hay nhất thế giới.

Nhân đây em cũng có thắc mắc, kính mong các bác giải đáp giúp em ạ. Các bản nhạc dịch, nếu không chuyển tải hoàn toàn được nội dung bài hát gốc, có sự chệch đi về ý nghĩa thì bài hát ấy có còn giữ nguyên được giá trị không ạ? Những ca khúc Nga lời Việt trở thành "những bài ca đi cùng năm tháng" có luôn mang ý nghĩa như nguyên gốc không ạ, và nếu không thì đâu là ranh giới giữa bản nhạc dịch và đặt lời mới ạ?

thaond_vmc 08-09-2010 22:38

Lần đầu tiên tôi được nghe bản nhạc này bằng tiếng Pháp (Le Temps Des Fleurs). Rất cảm ơn bác Sad Angel, merci bien:emoticon-0150-hands.
Cũng tiếc là ta không biết ai là tác giả bản dịch tiếng Việt quen thuộc, tuy nhiên lời bài hát này tôi được nghe từ lâu lắm rồi, khi còn nhỏ xíu.

sad angel 08-09-2010 22:49

Trong lúc tìm tài liệu liên quan, em thấy bản tiếng Pháp nhưng phân vân, rốt cuộc không đưa lên, vì đây là diễn đàn về nước Nga, và em cũng không biết tiếng Pháp nốt. Thôi thì em post lên đây luôn ạ, nếu lời bài hát có gì cần điều chỉnh các bác góp ý giúp em, em xin chân thành cảm ơn ạ.

LE TEMPS DES FLEURS

Dans une taverne du vieux Londres
Où se retrouvaient des etrangers
Nos voix criblées de joie montaient de l'ombre
Et nous écoutions nos coeurs chanter
C'était le temps des fleurs
On ignorait la peur
Le lendemain avait un goût de miel
Ton bras prenait mon bras
Ta voix suivait ma voix
On était jeune
Et l'on croyait au ciel
La, la, la...

Et puis sont venus les jours de brume
Avec des bruits étranges et des pleurs
Combien j'ai passé de nuit sans lune
A chercher la taverne dans mon coeur
Tout comme au temps des fleurs
Où l'on vivait sans peur
Où chaque jour avait un goût de miel
Ton bras prenait mon bras
Ta voix suivait ma voix
On était jeune
Et l'on croyait au ciel
La, la, la

Et ce soir je suis devant la porte
De la taverne où tu ne viendras plus
Et la chanson que la nuit m'apporte
Mon coeur déjà ne la connait plus
C'était le temps des fleurs
On ignorait la peur
Le lendemain avait un goût de miel
Ton bras prenait mon bras
Ta voix suivait ma voix
On était jeune et on croyait au ciel
La la la...

Nguồn: http://www.saga.vn/Giaitri/Amnhac_Dienanh/5610.saga

Nhân tiện em muốn hỏi giữa hai bản dịch: tiếng Việt, tiếng Anh thì bản nào gần đúng với nguyên gốc nhất ạ? Vì em thấy nội dung hai bản dịch này không giống nhau. (Nếu có nhận định cả bản tiếng Pháp nữa thì quá tốt ạ).:emoticon-0157-sun:

@ bác Nina: lúc đầu em nhìn tên bài hát mà cứ ngờ ngợ, dù không biết ý nghĩa của “Дорогой длинною” nhưng em cứ cảm thấy nó quen quen bác ạ. ^^

ngocbaoruss 08-09-2010 23:04

Trích:

hungmgmi viết (Bài viết 66871)
Cảm ơn Nina đã đặt cục gạch và sẽ có bài viết về bài hát mà khá nhiều người Việt vẫn quen thuộc qua tựa "Tình ca du mục".
Tình cờ, hôm rồi đi chơi mấy ngày, trên xe anh bạn toàn mở Mary Hopkin, với bản tiếng Anh của bài hát này.
Về ca sĩ Nga mới hát bài này, mình mê nhất là anh Baskov.

:emoticon-0159-music Mời các bác thưởng thức lại ca khúc “Дорогой длинною” do anh Baskov trình bày

Còn đây là bản tiếng Pháp do Dalida trình bày với tựa đề “Le Temps Des Fleurs”.

Và bản Those Were The Days được trình bày bởi Mary Hopkins.:emoticon-0150-hands

Nina 09-09-2010 09:41

Nói chung là theo ý kiến cá nhan của Nina thì cả hai bản lời Anh và lời Việt đều khác rất xa lời gốc. Được mỗi cái là cả hai phương án lời này đều hay

Tạm dịch nghĩa lời bản tiếng Nga nhé - phương án này thì không hát được

Con đường xa

Xe tam mã với chuông lục lạc
Những ánh đèn thấp thoáng đường xa...
Ôi, giá như có thể cùng các bạn
Quên đi nỗi buồn chất chứa hồn ta!

Điệp khúc
Con đường xa tít tắp
Nằm dưới ánh trăng ngà
Ngân nga bài hát ấy
Đang bay về phía xa
Và với người bạn cũ
Bảy dây đàn ghi ta
Bao đêm dài đằng đẵng
Khiến lòng ta xót xa...

Chắc chúng ta đã hát hò vô ích
Đốt cháy bao đêm có lẽ uổng công chơi
Nếu chúng ta đoạn tuyệt cùng ký ức
Thì những đêm kia sẽ đi mất mà thôi

Đến nơi xa xăm thân thuộc bằng đường mới
Kể từ đây số đã định cho ta!
Xe tam mã với tiếng chuông lục lạc
Nhưng đã rất lâu rồi, đã đi qua!

Nina 09-09-2010 09:50

À quên, chưa copy vào đây lời bài hát gốc

"ДОРОГОЙ ДЛИННОЮ"
(слова К. Подревского, музыка Б. Фомина)

1. Ехали на тройке с бубенцами,
А вдали мелькали огоньки...
Эх, когда бы мне теперь за вами,
Душу бы развеять от тоски!

Припев:
Дорогой длинною,
Да ночкой лунною,
Да с песней той,
Что вдаль летит звеня,
И с той старинною,
Да с семиструнною,
Что по ночам
Так мучила меня...

Припев:

2. Да, выходит, пели мы задаром,
Понапрасну ночь за ночью жгли.
Если мы покончили со старым,
Так и ночи эти отошли!

Припев:

3. В даль родную новыми путями
Нам отныне ехать суждено!
Ехали на тройке с бубенцами,
Да теперь проехали давно!

Припев:
Дорогой длинною,
Да ночкой лунною,
Да с песней той,
Что вдаль летит звеня,
И с той старинною,
Да с семиструнною,
Что по ночам
Так мучила меня...

Nhưng chẳng hiểu sao, trước đây, trong sổ tay của bạn bè thời học dự bị, Nina còn thấy version sau

Прошлое дорогою мне снится,
Будто я как прежде у костра,
Бархатные черные ресницы,
На плече моем твоя коса..

О песня звонкая, дорога длинная
Ты словно шаль, судьбою пролегла,
Да та старинная, да семиструнная,
Что по ночам так мучила меня .....

hungmgmi 09-09-2010 11:05

Bài hát này có những hình ảnh cô lẻ, mà dường như ta đã gặp trong Con đường mùa đông của Pushkin, cũng cỗ xe tam mã trên đường, nhạc ngựa, cũng ánh trăng...
Bản dịch tiếng Anh trong clip sau có vẻ sát hơn so với nguyên bản:

minminixi 10-09-2010 13:35

Trích:

Nina viết (Bài viết 66857)
Trong trường hợp ... xấu trời thì có thể Nina sẽ có bài dịch, tổng hợp gì đó ... thời gian không hứa trước

Tôi thì dốt cái khoản Nga ngữ, chỉ ưa coi chữ đoán mò cho nhanh. Mời Nina phân tích bài ca này đi, nó quá nổi tiếng nên chắc không có gì phức tạp nhiều, và hình như mấy ngày nay trời cứ âm u mưa bất chợt
Đọc bản dịch của Nina vài lần mà tôi chưa hiểu cái ý tứ của lời ca, hay Nina sửa lại cho khớp giai điệu luôn có lẽ dễ hiểu hơn chăng!

sad angel 10-09-2010 22:05

Ngày tàn ôi xa vắng riêng ta một bóng hình
Nhạc ngựa buông tha thiết chìm trong sương mờ
Hồn này nghe đau nhói tái tê cùng ánh chiều
Bạn hiền thân yêu hỡi ta luôn chờ mong.

Có nhớ hay chăng năm xưa
Những khúc ca ta ngân vang
Cùng tay trong tay, tiếng hát xua tan ưu phiền
Đàn ghita hỡi nơi đâu
Buồn ơi chất chứa tim ta
Đường quê đêm vắng, trên cao vầng trăng mờ xa.

Ngày xưa bao yêu dấu có khi nào trở về?
Và còn chăng những tiếng ca vui đêm dài
Rồi một mai ta lãng quên nhau giữa biển đời
Còn gì đâu tiếc nuối cho nhau bạn ơi?

Cuộc đời ta phía trước phải chăng đã sắp bài?
Giờ mình ta cất bước trên con đường dài
Nhạc ngựa ôi xa vắng, cô đơn người lữ hành
Ngày xưa bao yêu dấu ta đi tim đâu?

Theo bản dịch nghĩa của bác Nina, em viết theo giai điệu, nhưng nghe vẫn thấy ngang ngang, và nhiều chỗ lời vẫn hơi xa với bản dịch :emoticon-0107-sweat.

Em cố gắng hết sức rồi ạ :emoticon-0115-inlov.

Các bác thấy chỗ nào chưa ổn giúp giùm em với ạ.

Đây là bài viết cuối trước khi SA bắt đầu năm học, SA sẽ tạm xa diễn đàn một thời gian.
SA kính chúc tất cả các cô, chú, bác, anh chị em NNN thật nhiều sức khỏe, niềm vui, thành công trong học tập, công việc và trong cuộc sống.

minminixi 10-09-2010 23:17

Bài hát này có số phận kỳ lạ thuộc loại kỳ lạ nhất trong số những bài hát Nga, và theo nhiều người Nga thì nó còn được đứng đầu những bản tình ca xuyên thế kỷ mà tuổi thọ cũng đã gần một thế kỷ.
Cái kỳ lạ của nó, là nhiều nhà phê bình âm nhạc Nga đến nay vẫn chưa xác định rõ hình hài ban đầu, nhưng cái kỳ lạ trong số phận của nó thì rất nhiều thống kê cho thấy là độc nhất vô nhị: nó từng bị ăn cắp bản quyền, từng bị cấm đoán, đem lại vinh quang cho ca sĩ nhưng bất hạnh cho cha đẻ là nhạc sĩ Phômin. Nó sinh ra yếu ớt như đứa trẻ bình thường không ai để ý trừ vài dòng thông báo, nhưng dần lớn lên, thay hình đổi dạng nhiều lần, trở thành con người hoàn thiện nhờ lời ca từ của Podrevxki và cha đỡ đầu Vertinxki, nó vang danh khắp nơi trên thế giới và hầu hết các ca sĩ hay ban nhạc lừng danh đều từng trình diễn nó. Cho đến nay sau gần thế kỷ, nó không già và vẫn được mọi người cảm nhận, dù có thể không thích hay không mê mẩn, nhưng giai điệu và lời ca của nó vẫn luôn được nghe cho đến hết.
Người ta từng gọi nó là bản Tình ca, hay dân ca, hay bài ca Di gan, và thể hiện có thể theo Pop sôi động hay trầm lắng, dùng để nhảy hay suy tư. Chỉ nghe giai điệu của nó vẫn có thể đoán nó nói về điều gì dù không cần hiểu âm nhạc nhiều, bởi với nó thì mọi cảm nhận dù trật lời vẫn cứ đúng về ý nghĩa.
Nhưng ca ngợi nó vậy là tạm đủ, ta nhìn lại sơ yếu lý lịch của bản Tình ca này một chút.
(còn tiếp)

minminixi 11-09-2010 09:38

Theo nhiều nguồn lung tung trên mạng, cho đến vài tháng trước đây dân Nga vẫn bình luận và trao đổi với nhau về bài hát này, thậm chí có biến thể rap tiếng Anh khá hay và lạ. Lịch sử thăng trầm của bài Tình ca này có thể tóm tắt như sau, bác nào thấy không đúng thì cứ việc bỏ qua:
- 93 năm trước, có một sự kiện “10 ngày rung chuyển thế giới” mà ta đều biết, nhưng cũng chính ngày đó ở Matxkva diễn ra một sự kiện khác cho đến nay vẫn làm “rung động thế giới”. Tối 25/10/1917 đã diễn ra buổi trình diễn đầu tiên của ca sĩ trẻ Aleksandr Vertinxki, trong đó bản “Дорогой длинною” được nhắc đến trong danh mục các bài ca đã thể hiện. Báo chí Nga ngay hôm sau đăng tin sự kiện này cùng tin tức về “quân nổi loạn” khác đã chiếm cung điện mùa đông và truất phế chính phủ lâm thời (В газетах тех дней объявления и заметки о "Бенефисе Александра Вертинского" соседствуют с репортажами о захвате революционными бандитами телефонной станции, телеграфа и Зимнего дворца). Như thế, nó sinh ra cùng Cách mạng tháng 10 và cùng trải bao thăng trầm, nhưng cuối cùng chính nó đã tiến đến sự trường tồn chứ không phải cuộc CM kia đã từng toàn quyền tuyên án tử cho nó.
- trở lại với bài hát, nó được biểu diễn chính thức lần nữa vào năm 1924 bởi chính ca sĩ Vertinxki sửa lại lời ca mới của Podrevxki, lấy tên là ЕЗДИЛИ НА ТРОЙКЕ С БУБЕНЦАМИ, và lập tức nổi tiếng. Không chỉ người Nga, người nước nào cũng bị giai điệu và cảm nhận ý nghĩa của nó hút hồn ngay lập tức dù không hiểu lời. Theo nhiều chuyên gia âm nhạc, phần lời ca này như ta thấy đến nay là “khớp nhạc” một cách hoàn hảo nhất. Nhưng chính từ đây, số phận kỳ lạ của nó mới bắt đầu.
- sau khi Vertinxki bỏ ra nước ngoài, các nữ ca sĩ Елизавета Белогорская và Тамара Церетели biểu diễn chính thức bài này rất thành công với 10 000 bản ghi âm bán hết vào năm 1925. Nhưng “ngày vinh quang chẳng tày gang”, mùa xuân 1929 tại Đại hội âm nhạc toàn Nga đã ra đời một quyết định cấm lưu hành các bản Tình ca trong chế độ Xô viết, mà bài này lọt vào cấp cao nhất trong 4 cấp là cấp T (контрреволюционный). Thật khủng khiếp, kèm theo nó là quy định đặt luôn những tác giả các bài tình ca bị cấm ra ngoài đời sống âm nhạc, tức là trong đó có cả Phômin với danh hiệu được gán là nhạc sĩ suy đồi (упадочного, кабацкого). Cho đến khi qua đời năm 1948, nhạc sĩ tài hoa này chỉ còn niềm an ủi duy nhất là bản tình ca vẫn đang được thế giới “ngoại bang” ưu ái một cách tự nhiên, và đặc biệt những đoàn người Digan vẫn bất chấp lệnh cấm mà dùng giai điệu của nó để tạo nên những vũ điệu mê hoặc.
- sau cái chết của Stalin, người dân Nga bắt đầu lén lút hát lại nó mà không sợ bị lãnh một viên đạn. Nhưng phải đợi đến những năm 60, ca sĩ Grudia Нани Брегвадзе mới đưa nó ra lại ánh sáng dưới dạng một biến tấu về tình yêu, trong khi ở phương Tây bắt đầu làn sóng mê say bài tình ca này qua bản dịch tiếng Anh (Those Were The Days ) và Pháp (Les Temps Des Fleurs) ta biết trên kia. Nó cũng được dịch ra tiếng Đức (An Jenem Tag), Ý (Qelli Erano Giorni), TBN (Que Tiempo Tan Feliz)…rồi dĩ nhiên cả “Tình ca du mục”. Lời bản tiếng Anh nói về quá khứ tươi đẹp, bản tiếng Pháp nói về niềm lạc quan, cuộc sống phóng khoáng và cái đẹp của nó, còn bản tiếng việt: là một mối tình chia ly trong thiên nhiên rộng lớn. Nhưng chỉ ở bản tiếng Nga 1925 mới có đủ hết ý nghĩa, và vì thế nó mới có số phận ly kỳ mà đau đớn, tựa như chính nó phải trải qua những sóng gió tang thương mà cuộc “Cách mạng long trời lở đất” cùng sinh đôi năm xưa đã ganh ghét khiến nó phải chịu.
- lần hồi sinh sau cùng của nó là năm 1968 qua bàn tay của Paul McCartney và giọng ca Mary Hopkin khiến âm nhạc thế giới đồng thừa nhận tính vĩnh cửu của bản tình ca đơn giản mà triết lý này. Cho đến nay, càng nhiều ca sĩ và ban nhạc trình diễn nó, người ta càng thấy nó là bản tình ca kỳ diệu nhất: mỗi ca sĩ, dù nam hay nữ, già hay trẻ, đều dễ dàng thể hiện nó theo cách cảm nhận và tiết tầu của riêng mình. Các nhạc sĩ và ban nhạc cũng đều có thể biến tấu nó theo các cách phối khí và nhạc cụ đa dạng, và đặc biệt phiên bản nào cũng khám phá ra được cái ý nghĩa nào đó mới mẻ của lời ca trong cách thể hiện ca từ và giai điệu. Không có một bản tình ca thừ hai nào trên thế giới đạt đến mức hoàn hảo như thế, và có tuổi thọ như thế, ít nhất là cho đến nay.
- cuối cùng, năm 1995, người vợ đầu của John Lennon là Cynthia đoạt giải Grammy đĩa đơn cho bài hát này qua bản English, và đó là phần thưởng duy nhất của bản Tình ca này. Mong rằng từ nay nó không phải chịu những cơn bão tố nào nữa để làm tròn sứ mệnh làm dịu đi những bão tố khác trong lòng người.
(còn nữa)

minminixi 11-09-2010 23:37

Những bài hát Nga có một cấu trúc khá phổ biến, gồm nhiều đoạn ca (запев) với một đoạn điệp khúc (припев). Các đoạn kể về nội dung câu chuyện, còn điệp khúc nói lên chủ đề của bài ca. Nếu không có điệp khúc thì là bài ca nói lên trọn vẹn câu chuyện nào đó mà không bình luận.
Chủ đề bài hát này nằm ngay ở tên bài và mở đầu điệp khúc, mô tả cảm nhận qua tình yêu về cái xa và dài của đường đời con người trong cuộc sống vất vả mưu sinh giũa thiên nhiên rộng lớn. Nhưng với bài Дорогой длинною thì chỉ với vài đoạn và một điệp khúc, ta có thể cảm nhận theo những cách khác nhau. Lời ca thường ẩn chủ ngữ, nên một ca sĩ cứ tự hiểu đó là mình hay ai cũng được. Vì thế, bài hát này thể hiện rõ nhất TÍNH CÁCH NGA-TÂM HỒN NGA, được xếp vào thể loại Dân ca Nga hay nhất thế kỷ 20.
Kịch bản 1: Trên vùng đồng cỏ hoang vu, một đoàn người nay đây mai đó đốt lửa nghỉ đêm. Có một đoàn lữ khách khác ghé qua, một mối tình cảm chớm nở giữa một đàn ông/chàng trai chủ nhà và một thiếu nữ hay mệnh phụ trong số lữ khách. Những câu chuyện tâm tình, những cảm xúc ban đầu, và rồi chia tay, lên đường. Vấn vương mãi trong bao đêm sau những hoài niệm, hy vọng, mong muốn bỏ đi theo tiếng gọi con tim, nhưng nấn ná vì tất cả chưa có gì chắc chắn trên đường đời mênh mông bất trắc.
Kịch bản 2: hai người nam nữ trong một đoàn du mục thương nhau, nhưng rồi cô gái lên đường lấy chồng nơi xa, và…
Chúng ta không thể biết rõ câu chuyện nào gây cảm hứng sáng tác cho nhạc sĩ. Số phận bi kịch của bài tình ca cho đến khi ông mất (1948) đã khiến không ai còn cơ hội hiểu được điều đó, trừ khi gặp lại Nhạc sĩ ở thế giới bên kia, nếu có thật một thế giới bên kia.
Nhưng chủ đề bài ca thì ta có thể hiểu: đó là con đường dài của đời người, con đường dài của cuộc tình chân thật là thứ cần trân quý, những bất trắc, bão tố, khoảng cách chỉ thử thách chứ không là vĩnh cửu, và quá khứ không phải thứ để quên.
Nhạc sĩ Phômin sinh năm 1900, và giai điệu này là sáng tạo của ông khi mới 17 tuổi, rồi hoàn thiện nó trước lúc 24 tuổi đời, là độ tuổi quá trẻ để phân tích và đúc kết một đời người theo thời gian. Những kỳ lạ kiểu đó vẫn thường xảy ra, như với Trịnh Công Sơn viết Phôi Pha khi mới ngoài 20, viết nên Diễm xưa khi còn đi học.
Những lời đầu tiên của bài ca được Phômin viết cùng với giai điệu, nhưng có vẻ không được hoàn hảo. Trong số những lời đầu tiên của ông, chỉ còn lại cho đến nay là điệp khúc:
Дорогой длинною и ночкой лунною ------------- đường thật dài và thật ngắn đêm trăng
И с песней той, что вдаль летит, звеня,---------- và cùng bài ca, nhạc ngựa bay về chân trời xa
И с той старинною, с той семиструнною, ---------và còn ta cùng cây đàn ghi ta bảy dây cũ kỹ
Что по ночам так мучила меня. -------------------hằng đêm gảy khúc buồn thương thân mình
thể hiện tâm sự của tác giả về cuộc tình đầu đau đớn, về căn bệnh hiểm nghèo mà chàng trai trẻ vừa vượt qua được, và than thở cho số phận không may của mình. Điều kỳ lạ là nó cứ thế tiếp tục đúng cho cuộc đời ngắn ngủi còn lại của ông, vừa là bài ca vinh danh ông, vừa tạo nên mọi bất hạnh cho ông để nó được đúng. Nếu không tin tâm linh hay số phận, ta không thể cảm nhận về sự trùng hợp khủng khiếp này.

Мужик 12-09-2010 10:08

Cảm ơn bác Nina, người đã mở topic! Cảm ơn ngài Bộ trưởng đã cho biết lịch sử, có thể gọi là bi tráng, của ca khúc! Em nghe bài hát này khá nhiều rồi, nhưng bây giờ mới được biết những thông tin về nó.
Cảm ơn bác ngocbaoruss đã cho nghe bài hát qua phần thể hiện của Baskov. Hay hơn hẳn các ca sỹ nước ngoài.
Chẳng có đóng góp gì cho topic nhưng xin phép được đòi hỏi thêm: Bác ngocbaoruss có phần độc tấu ghi-ta của Fransis Goia bài hát này (trong an-bum F.Goia v Moskve) thì post lên cho bà con nghe lại với!

ngocbaoruss 12-09-2010 11:01

Trích:

Мужик viết (Bài viết 67172)
Cảm ơn bác Nina, người đã mở topic! Cảm ơn ngài Bộ trưởng đã cho biết lịch sử, có thể gọi là bi tráng, của ca khúc! Em nghe bài hát này khá nhiều rồi, nhưng bây giờ mới được biết những thông tin về nó.
Cảm ơn bác ngocbaoruss đã cho nghe bài hát qua phần thể hiện của Baskov. Hay hơn hẳn các ca sỹ nước ngoài.
Chẳng có đóng góp gì cho topic nhưng xin phép được đòi hỏi thêm: Bác ngocbaoruss có phần độc tấu ghi-ta của Fransis Goia bài hát này (trong an-bum F.Goia v Moskve) thì post lên cho bà con nghe lại với!

:emoticon-0159-musicVâng mời các bác nghe tạm ạ : :emoticon-0150-hands

Those Were the Days do Francis Goya trình bày

Một bản khác cũng trình bày bằng guitar bởi Alex Fox

Và đây là bản khác được trình bày bởi Paul Mauriat

Thêm một bản này do Giovanni Marradi trình bày.

Em vừa kiếm thêm được Clip của Bonnie Tyler ,mời các bác cùng xem nhé :




:emoticon-0157-sun::emoticon-0157-sun::emoticon-0157-sun:

Мужик 12-09-2010 11:23

Thật tuyệt vời! Xin một mà được 5, bản nào cũng hay. Cám ơn bác ngocbaoruss thêm 4 lần nữa!

minminixi 12-09-2010 15:56

Tôi bỏ qua không post lên đây những phân tích về ca từ của bài này và vì sao nó từng bị cấm đoán suốt mấy chục năm. Tuy bây giờ mọi thứ đã thành quá khứ, nhưng với ai quá yêu nước Nga có thể cho là tôi bịa chuyện. Tiếp tục lần cuối về số lượng ca từ của bản tình ca đặc biệt này vậy.
Giai điệu thì có thể sinh ra từ tâm hồn, còn lời ca “không thể khớp hơn” dành cho nó là của một nhà thơ- Константин Николаевич Подревский (không rõ năm sinh và mất), cùng sự hợp tác chỉnh sửa qua bàn tay của ca sĩ tài danh Александр Николаевич Вертинский (1889-1957). Điều này khiến cho phần lời của bài ca cực kỳ phong phú và không có phiên bản trình diễn nào dùng hết được, tạo nên một sự đặc biệt độc nhất vô nhị nữa của tác phẩm.
Theo những gì còn lại đến nay, bài hát có 7 đoạn chính cùng hai biến thể, có một điệp khúc và một biến thể của điệp khúc do nhà thơ và ca sĩ tạo thêm. Tính tổng cộng nó có 11 đoạn và điệp khúc, là bài ca có phần lời vượt hơn phần nhạc nhiều lần, nếu hát toàn bộ phải mất khoảng 20 phút (xen giữa các đoạn có điệp khúc lặp lại)
Nếu chỉ tính các từ chính của hai đoạn và một điệp khúc, bỏ qua giới từ và từ láy, là kết cấu tối thiểu cho một trình diễn, thì có tất cả 48 danh-đại từ, là số tuổi thọ của tác giả-nhạc sĩ Phômin!
Bản trình diễn chính thức ghi nhận đầu tiên năm 1925 được biết đến với các đoạn 1,2,3 xen điệp khúc. Những năm 30-60, người Di gan hay ai đó đã biến dị chút ít đoạn 1 và các đoạn 4-7 do Podrevxki và Vertinxki để lại, dựa trên đó người ta có thể trình bày đến 4 đoạn với từng cặp 2 đoạn chen 1 điệp khúc, ví dụ 1,2,DK,1a,3 và thậm chí 1,2,DK,1a,3, DK, 4,6. Người Digan thích trình bày các đoạn 1,3,4,6,7 xen DK cải biên như DK1.
Bản dịch tiếng Việt ngày xưa lấy đoạn 1,6 và 7 (có khi hát cả 3 đoạn) cùng DK1, là phiên bản vô hại nhất mà người Di gan hát để tránh sự trừng phạt trong những năm 30 và 40, vì nó chỉ nói đến một cô gái mơ hồ, khó suy diễn ra ý đồ Phản Cách Mạng.
Hiện nay, thông thường người ta chỉ cần hát các đoạn 1a&2 xen điệp khúc lặp 2 lần mỗi đoạn, chừng đó cũng đủ nghĩa về bi kịch sâu xa của bản Tình ca.
Dưới đây là các đoạn ca và điệp khúc:

minminixi 12-09-2010 16:03




Дорогой длинною

1. Ехали на тройке с бубенцами,
А вдали мелькали огоньки.
Мне б теперь соколики за вами
Душу бы развеять от тоски.

1a. Ехали на тройке с бубенцами,
А вдали мелькали огоньки.
Эх, когда бы мне теперь за вами,
Душу бы развеять от тоски.

2. Да, выходит, пели мы задаром,
Понапрасну ночь за ночью жгли.
Если мы покончили со старым,
Так и ночи эти отошли!

3. В даль родную новыми путями
Нам отныне ехать суждено!
Ехали на тройке с бубенцами,
Да теперь проехали давно!

4. Помню наши встречи и разлуки.
Навсегда ушедшие года
И твои серебренные руки,
В тройке улетевшей навсегда.

4a. Так, живя без радости, без муки,
Помню я ушедшие года
И твои серебряные руки
В тройке, улетевшей навсегда.

5. Пусть проходит молодость лихая,
Как сквозь пальцы талая вода.
Только наша тройка удалая
Будет с нами мчаться сквозь года.

6. Дни идут печали умножая
Мне так трудно прошлое забыть.
Как нибудь однажды, дорогая,
Вы меня свезёте хоронить.

7. Прошлое дорогою мне снится,
Будто я как прежде у костра,
Бархатные черные ресницы,
На плече моем твоя коса..

Припев:
Дорогой длинною,
Да ночкой лунною,
Да с песней той,
Что вдаль летит звеня.
Да той старинною
С той (da) семиструнною,
Что по ночам, так мучила меня.

Припев: .
О песня звонкая,
дорога длинная
Ты словно шаль,
судьбою пролегла,
Да та старинная,
да семиструнная,
Что по ночам так мучила меня
QUA CON ĐƯỜNG DÀI

nhạc buồn xe hoa đã trôi xa về chân trời
màn đêm thêm hoang vắng lửa sáng chập chờn
đại bàng ơi tung cánh đưa ta tìm theo người
cho tim nguôi quên tâm hồn đang tê tái

nhạc buồn xe hoa đã trôi xa về chân trời
màn đêm thêm hoang vắng lửa sáng chập chờn
làm sao ta mong ước ra đi tìm thấy người
cho tim nguôi quên tâm hồn đang tê tái

vì đường xa phía trước, tiếng ca dành cho người
dù màn đêm tiếp nối, lửa bốc điên cuồng
lòng nào quên quá khứ khi ta còn nhớ người
đêm đen qua đi, vẫn tình xưa em đến

về miền xa yêu dấu có con đường mới tìm
rồi từ đây theo số phận ta lên đường
nhạc chuông xe tam mã trôi xa về chân trời
đưa em cách ta bao dặm đường sương gió

Còn đây bao ký ức yêu thương và chia lìa
lòng người sao quên hết ngày tháng men nồng
và vòng tay em dưới ánh trăng nào trắng ngần
đem đi yêu thương theo cùng xe hoa mới

Đời trôi như vô nghĩa khi không còn vui buồn
Mà lòng sao vẫn nhớ ngày tháng men nồng
và vòng tay em dưới ánh trăng nào trắng ngần
đem đi yêu thương theo cùng xe hoa mới

dù tuổi xuân chất chứa yêu thương và đau buồn
lòng còn đâu nuối tiếc như nước qua cầu
chỉ còn xe tam mã đi qua ngày tháng dài
đưa bước chân ta vững vàng theo năm tháng

từng ngày qua ai nhớ ai đau buồn chất chồng
lòng nào quên quá khứ dù cố quên người
chỉ cầu em yêu hỡi một lần trong cuối đời
chôn xác thân ta giữa đồng xa hoang vắng

Kỷ niệm xưa theo đến trong mơ cùng con đường
Về lại nơi hoang vắng bên ánh lửa hồng
kìa hàng mi đen láy như nhung huyền êm đềm
buông trên vai tôi hững hờ đôi bím tóc
DK
Phía trước cô đơn đường dài
dưới ánh trăng xanh trôi nhanh
bài tình ca xưa (ấy)
nay cũng đi xa theo người (nay cũng xa theo người thương)
Nhạc buồn ngưng khúc cung say
Chùng dây buông tiếng đâu đây
Dài đêm thanh vắng, lang thang nỗi đau mình ta.

DK1
Tiếng hát vang trên đường dài
Dẫn lối ta trên đường đời
Tình như duyên số
Em đến trao tôi đêm nào
Nhạc buồn ngưng khúc cung say
Chùng dây buông tiếng đâu đây
Dài đêm thanh vắng, lang thang nỗi đau mình ta



tôi ca thử đoạn 1a-DK-2-DK1-DK
http://www.mediafire.com/?f01lc7hsc1254oy
bản rap tiếng Anh
http://www.mediafire.com/?t37ow9vlxi1ayf5
Chúc các bạn vui vẻ!

Duc 17-09-2010 17:00

Trích:

minminixi viết (Bài viết 67199)
Tôi bỏ qua không post lên đây những phân tích về ca từ của bài này và vì sao nó từng bị cấm đoán suốt mấy chục năm. Tuy bây giờ mọi thứ đã thành quá khứ, nhưng với ai quá yêu nước Nga có thể cho là tôi bịa chuyện. Tiếp tục lần cuối về số lượng ca từ của bản tình ca đặc biệt này vậy.

Cảm ơn bác mimminixi đã đóng góp và có nhiều tìm tòi về bài hát đặc biệt này. Bác có thể tìm được Bản lời đầu tiên của bài ca này không, bản mà đã được vút lên vào đêm 25-10-1917 ấy? Chắc là khó tìm lại được (?). Phần lời Việt của 11 khúc ca từ trên đây là do Bác dịch, hay từ nguồn nào vậy? Lời dịch khá mượt mà và công phu, đã cố bám vào bản gốc tiếng Nga, nhưng vẫn có chỗ phải trật ra để đi theo con đường riêng trên "thảo nguyên bát ngát mênh mông tận chân trời..." :emoticon-0150-hands

minminixi 18-09-2010 08:02

Trích:

Duc viết (Bài viết 67521)
... Bác có thể tìm được Bản lời đầu tiên của bài ca này không, bản mà đã được vút lên vào đêm 25-10-1917 ấy? Chắc là khó tìm lại được (?). Phần lời Việt của 11 khúc ca từ trên đây là do Bác dịch, hay từ nguồn nào vậy? Lời dịch khá mượt mà và công phu, đã cố bám vào bản gốc tiếng Nga, nhưng vẫn có chỗ phải trật ra để đi theo con đường riêng trên "thảo nguyên bát ngát mênh mông tận chân trời..." :emoticon-0150-hands

Cám ơn bạn Duc đã có lời khen, nhưng việc tìm bản năm 1917 thì...giống như việc bạn nhờ tôi dùng súng lục để bắn máy bay vậy, tôi rất để ý tìm lâu nay mà không thấy, chắc vì thời đó việc ghi âm không đơn giản, và internet thì chưa ra đời, chỉ biết đoạn DK là còn nguyên vậy. Bản lời năm 1925 là 1a,2 và DK1, khi nào có thông tin gì về bản lời năm 1917 thì tui sẽ chia sẻ ngay.
Phần lời dịch thì do chính tôi tranh thủ dịch thôi, nó có nhiều chỗ cảm thấy khác lời gốc cũng là đương nhiên. Chuyển sang tiếng Việt cũng không khó lắm nếu bạn nắm giai điệu và thể hiện ý nghĩa lời thơ bằng những cách khác nhau cho phù hợp giai điệu đó, và tự mình hát thử theo nó mới có thể chỉnh sửa được.
Bạn có thể hát thử các đoạn 1-4-5 theo cái video karaoke này cho nó phong phú và nền nhạc ghi ta khá sôi động:
http://www.mediafire.com/?e6h8qyi8epcih5p
chúc các bạn vui vẻ!
TB: nghe kỹ lại thì thấy Vertinxki hát bài này theo các đoạn 1-4a-6 và dùng DK, không biết nó có phải bản năm 1917 không!?


Giờ Hà Nội. Hiện tại là 06:43.

Powered by: vBulletin v3.8.5 & Copyright © 2026, Jelsoft Enterprises Ltd.
VBulletin ® is registered by www.nuocnga.net license.