SM thử đưa ra 2 phương án dịch của mình:

1) Tôi hẳn chẳng muốn một mối quan hệ không đàng hoàng với thủ trưởng. Chúng ta đều là người cả, đúng không?

2) Tôi chẳng muốn phải hạ mình trước thủ trưởng. Chúng ta đều là người cả, đúng không?

Trong tiếng Việt, em thấy hay dùng cho nghĩa đen là "khom lưng"; cho nghĩa bóng là "khúm núm", "quỵ luỵ"!

Em thấy trong tiếng Nga cụm từ "ниже пояса" thường được dùng nhiều hơn trong cụm từ "удар ниже пояса". Mới đầu là quy định cấm "đòn đánh dưới thắt lưng" trong môn đấm bốc, sau đó cụm từ "удар ниже пояса" được dùng theo nghĩa bóng là "đòn sai luật, hèn hạ, đòn bẩn".
Chứ cụm từ "опускаться ниже пояса" theo nghĩa "quỵ lụy, khúm núm, quỳ gối, khom lưng" em thấy không được dùng với sắc thái làm bật nghĩa "ниже пояса" là "luồn cúi" mấy?

Cảm ơn SM, câu trên có thể hiễu cả 2 cách. Theo tôi, trong trường hợp cụ thể đó dịch như thế là ổn rôi.
Nhưng nếu chỉ "dùng cho nghĩa đen là "khom lưng"; cho nghĩa bóng là "khúm núm", "quỵ luỵ" như bác MURIC nói thì chưa đủ (3 ví dụ dưới).
Tất nhiên đi với "опускаться" thì it dùng hơn, nhưng khi dùng thì hay ở chổ: nó chỉ sự quỵ luỵ có tính chất bắt buộc, cưỡng ép chứ không như trong tiếng Việt.
Và nghĩa bóng không nhất thiết phải là "đòn sai luật, hèn hạ, đòn bẩn".

Các bác góp ý thêm, dịch thế nào cho hay. lột tả được kiễu nói thông thường của người Nga nếu dùng theo
nghĩa đen (đấm nốc ao - đo ván):
- Команда показывала весьма добротный футбол, но получила удар ниже пояса, - закончил свой репортаж комментатор.
nghĩa thô (quan hệ gần gũi):
- Почему современный юмор опустился "ниже пояса"?
- Я с ним ни разу не испытала удовлетворения – мне это было в прямом смысле удар ниже пояса!. (vợ than phiền về chồng)
nghĩa bóng:
- Удар ниже пояса злостным неплательщикам - Столичные власти опробовали новый способ воздействия на неплательщиков.(Đầu đề trang báo)

Em xin mạo muội đưa ra vài phương án:
- Đội đã chơi một thứ bóng đá cống hiến, nhưng lại chịu thất bại đau đớn. - Bình luận viên đã kết luận như vậy trong bài bình luận của mình.
Tại sao truyện cười ngày nay cứ phải bậy mới hay!
- Với ông ấy, tôi chưa lần nào được thỏa mãn - Tôi cảm giác như bị tra tấn với đúng nghĩa của nó.
- Thẳng tay trừng trị đối với những kẻ cố tình nợ thuế - Chính quyền thủ đô đã bắt đầu áp dụng một biện pháp mới nhằm đối phố với những kẻ trây ỳ trong việc đóng thuế.
- Thằng cánh vào hạ bộ :emoticon-0136-gigglđối với những kẻ cố tình trốn thuế - .....

Câu "Я бы не хотел в отношениях с начальником опускаться ниже пояса. Мы же все люди. Не так ли?" chỉ cần hiểu "Tôi chẳng hề muốn tự ti trong giao tiếp với sếp. Ta cùng là người bình đẳng mà. Vậy mới đúng chứ?" là khả thi trong hầu hết ngữ cảnh.

Em đồng ý, với bác! em cho là tư duy của người nga không giống người việt trong trường hợp này! Em chỉ đồng ý với nghĩa 1 mà bác SM đưa ra!

"Chân lý không sinh ra từ đám đông!" - Không thể biểu quyết để xác định tính đúng đắn của ý kiến trong thảo luận!
Nghĩa của "опускаться ниже пояса", ngoài nghĩa "quan hệ không đàng hoàng" như trong VD 1 của SM, còn được dùng để chỉ hạ thấp mình mà không có ý gì về gần gũi thể xác cả. Ví dụ câu tranh luận của nghị viên QH Ucraina Lyasko: «В борьбе со мной оппоненты опустились ниже пояса, и чувствуют они себя там достаточно комфортно»
(nguốn Báo Utro.ua - Новости" http://www.utro.ua/ru/comment/news/p...yasa1286448983

P.S. Vừa nhìn thấy, nhờ các bác đóng góp ý kiến nên dòng chữ về chuyên mục NNN "Dịch từ Nga sang Việt - hỏi đáp và trao đổi - Trang 34 - Nước Nga ... " đã lên trang 2 của công cụ tìm kiếm Google
http://www.google.com/search?ie=UTF-...630fa9d514c0f9

Tìm trên yandex về cụm từ "опускаться ниже пояса" thì hầu như em thấy câu nói của ông Ляшко đứng hàng đầu và được các nguồn trích đi trích lại trong trang tìm kiếm, ngoài ra không có nhiều nguồn lắm dùng cụm từ này theo nghĩa "hạ mình". Ý em muốn nói là cụm từ "ниже пояса" được ám chỉ ý nghĩa "vùng dưới thắt lưng" nhiều hơn. Ngay cả trong câu của ông Lyashko, phần sau của câu nói "и чувствуют они себя там достаточно комфортно" cũng có đôi chút sắc thái mỉa mai đối thủ liên quan đến vị trí mà đối thủ hạ mình xuống.

- Команда показывала весьма добротный футбол, но получила удар ниже пояса, - закончил свой репортаж комментатор.
- Đội đã chơi một thứ bóng đá cống hiến, nhưng lại chịu thất bại đau đớn. - Bình luận viên đã kết luận như vậy trong bài bình luận của mình.

Theo tôi:
- Đội đã chơi một thứ bóng đá chất lượng, nhưng lại chịu cú đánh dứoi thắt lưng. - Bình luận viên đã kết thúc bài bình luận của mình như vậy.
Trong môn boxing, có một quy định là không được đánh dưới thắt lưng. Đánh dưới thắt lưng là không đúng luật. Nhưng nó là một đòn rất ác, có thể hạ gục đối phương.
Tôi nghĩ rằng trong trường hợp này BLV nói bóng bảy, có ý tiếc cho đội bóng chơi tốt nhưng bị thua vì đối phương phản đòn có vi phạm luật mà trọng tài không thấy hoặc thấy mà không thổi phạt. Ví dụ: liệt vị, chơi bóng bằng tay, xô đấy người...

@ Bác Phan,

Hôm qua thấy bác bắt vở mấy bác khác về cái chiện U50 mấy lại U60. Hôm nay đọc cái này nhà cháu mừng húm vì có cái để vồ lại bác roài.

Ấy là cái từ liệt vị. Đúng ra nó phải là việt vị. Việt nghĩa là vượt trước, vượt qua, vượt lên trên, như trong các từ việt dã (dã nghĩa là đồng nội - việt dã nghĩa đen là vượt qua đồng nội, theo nghĩa bóng thì thi việt dã là thi chạy dài đường, qua nhiều nơi), ưu việt...

Việt vị, với chữ vị là vị trí, nghĩa đen là ở vị trí vượt quá, là từ chỉ lỗi cầu thủ ở vượt quá vị trí qui định (nhận bóng được phát từ cầu thủ khác của đội mình khi mình đang ở vị trí phía dưới cầu thủ cuối cùng của đối phương, trừ thủ môn).

Còn cái liệt vị của bác thì nghe hãi chết đi được bởi cánh đàn ông đàn ang ta kỵ dơ nhất với cái từ liệt liệt gì đó ạ (tiếng Hung nhà cháu nó gọi là impotens). Đi trận thì chả ai muốn lại là liệt sĩ sất dù có vinh quang đến mấy.

PS: Có ghép thêm cả tiền vào cái liệt liệt gì đó thì bảo đảm các bác như bác mấy lại bác cả... cũng quá hãi nhá (nhà cháu không dám chơi cái từ quá kinh vào chỗ này kẻo anh cu vidinh lại chột dạ, chạy mất dép khỏi 3N).

Hô hô.

Cảm ơn bác, dùng từ chất lượng để chỉ добротный là đúng rồi!.
và phân biệt kết thúc là закончил, khác với kết luận là заключил..
Bác cố gắng bớt chút thời gian vào topic này tham gia!.

P.S. Tôi có đọc "Lão Hâm" của bác. Thật thú vị và dí dỏm!.
Giã sử như dịch từ "Lão Hâm" ,theo ý bác, nó sẽ là gì trong tiếng Nga?

Đang đọc những bài cũ, thấy có chổ này cần bổ sung
" nháy máy” người Nga nói là "дай гудок" - từ "cửa miệng" của các cô gái và người ít tiền nạp ĐTDĐ.
Ví dụ: cậu thanh niên muốn sau này sẽ gọi cho cô gái vừa mới làm quen:
- Я тебе завтра позвоню, можно?
- Ладно. дай гудок!
- Ngày mai anh gọi cho em, có được không?
- Được rồi, anh nháy máy đi! (không hẳn đồng ý sẽ tiếp tục quan hệ qua điện thoại, nhưng cũng không từ chối hoàn toàn)

Ngoài sự ngắn gọn ra, "дай гудок" có khác với "набери мне а я тебе перезвоню" (gần như 100 % đồng ý sẽ tiếp tục quan hệ).

Chắc bác PHM lâu lâu mới vào topic này. SM thì chỉ biết từ này thôi: "полоумный". và nghĩ ai HÂM cũng vĩ đại cả.:emoticon-0136-giggl

Phương án của em là: Чудак, Чудачина, Сумосбродный.

Em lại phải "bắt bẻ" bác chút chút vậy: từ "quan hệ" trong tiếng Việt bây giờ bác chỉ nên dùng ở dạng danh từ, mà phải có tính từ hoặc cụm bổ từ đi kèm: "quan hệ Việt - Nga", "quan hệ công tác", "quan hệ giữa giáo viên và học sinh", "quan hệ nam nữ" v.v... Chứ nếu bác dùng không, nhất là dùng một mình từ này ở dạng động từ thì nhiều khi bị hiểu sai ý đi mất.
Vì sao không nên bác nên tham thảo bạn Мужик để cập nhật các анекдот hiện đại của VN.:emoticon-0150-hands

Qua một số "phương ngữ" mà bác Dmitri Tran hay sử dụng, em đoán bác người tỉnh Thanh. Nhân bác USY nhắc đến tên em và từ "quan hệ", em kể bác nghe truyện này (có thật 100%):

Ở các huyện giáp biển của Thanh Hoá, chủ hộ gia đình phần đông là các bà (vì các ông quanh năm suốt tháng đi biển). Một ông ngư dân đến Ngân hàng làm đơn vay vốn. Trong đơn, sau một loạt kê khai, đến mục "Quan hệ với chủ hộ", ông nắn nót: Biển động-tuần 5 lần.

Bậy nào,

Thế thì lũ lĩ khóa Viro rỉ hết cả lượt ah?

Các bác mod và BQT gọi ra "kiểm điểm" thì em đành phải tường trình thôi.
Bác USY:
"Chứ nếu bác dùng không, nhất là dùng một mình từ này ở dạng động từ thì nhiều khi bị hiểu sai ý đi mất."
- Em dùng ở đây là vì từ tiếng Nga "Связь" в общем понимании, hoàn toàn không có ý gì "bất chính" trên điễn đàn cả ạ!!!..
Bác nqbinhdi:
Thế thì lũ lĩ khóa Viro rỉ hết cả lượt ah?
Bên này nói khóa chắc là phải khóa Phần lan, khóa Viro "dổm" của TQ không ai dùng.

Bác Мужик:
Qua một số "phương ngữ" mà bác Dmitri Tran hay sử dụng, em đoán bác người tỉnh Thanh.
- Tức là bác bảo tôi "ăn rau má phá đường tàu" chứ gì?. Khiông ạ, em hoàn toàn không có gì dính líu với tỉnh Thanh cả, ngoài bài hát "Chào em cô gái Lam Hồng"
Xin khai báo nghiêm chỉnh: em người gốc Huế, mẹ người Cam Lộ (nơi mà nhạc sĩ Trần Hoàn có bài "Nắng chiều về...", 2 năm ở Vĩnh Linh (bút ký "Viên kim cương đầu cầu giới tuyến"), học chuyên Toán Đô Lương 1 năm rồi rồi tiếp ở Hà Nội... Cho nên viết tiếng Việt pha tạp, Bắc-Trung-Nam "nẩn nộn". Phát âm, chưa đến nổi như dân Nghi Lộc, nhưng cũng không được chuẩn lắm! (May mà NNN không có phần lồng tiếng :emoticon-0102-bigsm )

Thuật ngữ bóng đá tiếng Anh "offside" là "vị trí" đã "liệt", còn tiếng Pháp "hors-jeu" có nghĩa là ngoài cuộc chơi mà ta hay bắt chước là đọc là "oóc giơ"
Người Pháp đưa môn bóng đá vào Việt nam, lúc đầu các cụ dịch từ "hors-jeu" là "liệt vị". Chữ liệt ở đây giống chữ liệt trong "điểm liệt", thưa giáo sư.
Cha tôi từng chơi bóng đá những năm 30 và 40 của thế kỷ trước. Nhiều lần dạy tôi về chữ nghĩa, ông đã mang từ "liệt vị" này ra giảng giải. Ông còn đưa dẫn chứng báo chí thời đó toàn dùng từ "liệt vị"
Và ông cũng nói thêm từ "xút bóng" cũng là bắt nguồn từ tiếng Pháp, đáng ra phải phát âm là "xuýt" mới đúng.
Nhưng người ta nói sai lâu thành quen, bây giờ toàn nói là việt vị, xút bóng...

Tôi biết là nếu tôi viết "liệt vị" thể nào cũng có người "bắt giò". Coi như có một cơ hội để nói cho rõ thế nào là liệt vị.
Nhân tiện, có một từ mà gần đây người ta dùng sai, đó là từ "tuyệt vời". Tuyệt là tận cùng, là tối đa, là không thể hơn được nữa. Nó là tính từ không có cấp so sánh. Thế mà gần đây người ta cứ nói xưng xưng: "Rất tuyệt vời!", "Cực kỳ tuyệt vời!"
Song nếu tôi mà có phê phán mấy anh chị nói kiểu đó, họ thể nào cũng bảo tôi là... hâm!

Bác Dmitri Tran:
- Giã sử như dịch từ "Lão Hâm", theo ý bác, nó sẽ là gì trong tiếng Nga?
- Чудак!